Journalistieke onafhankelijkheid

Is Jort Kelder nog wel een objectieve journalist? ‘Laat de wolven verder huilen’

Jort Kelder, als presentator van Op1.  Beeld ANP Kippa
Jort Kelder, als presentator van Op1.Beeld ANP Kippa

Jort Kelder betaalde voor campagnefilmpjes van Forum voor Democratie. Heeft hij hiermee een grens overschreden?

Is het een probleem dat Jort Kelder in 2017 een reeks campagnefilmpjes van de politieke partij Forum voor Democratie financierde? Hij is immers ook presentator van het radioprogramma Dr Kelder en co en de talkshow Op1 – waar hij nota bene Forum-leider Thierry Baudet in januari interviewde.

“Hiermee cancelt hij zichzelf definitief als onafhankelijk politiek analist en als serieus te nemen presentator van een NPO-programma met journalistieke pretenties”, vindt Eric Smit van onderzoeksjournalistiek platform Follow the Money. Hij kent Kelder goed, ze werkten enige jaren samen bij het tijdschrift Quote. “Ik zie hem als een goede maat en die vertellen elkaar de waarheid. Hij heeft hiermee een grens overschreden.”

Smit vindt dat Kelder openheid van zaken had moeten geven. “Als je bepaalde politici steunt, moet je daar open over zijn. Dat heeft hij niet gedaan. Baudet heeft het nu naar buiten gebracht.”

Geen enkele financiële band met Forum

Kelder legde na deze onthulling in zijn podcast uit dat hij destijds een bevriende redacteur die een carrièreswitch wilde maken adviseerde om in aanloop naar de verkiezingen campagnefilmpjes te gaan maken. Kelder legde contact met Baudet en betaalde het salaris van de redacteur, maar zegt verder geen enkele financiële band met Forum te hebben.

Smit: “Kelder vindt dat dit allemaal geoorloofd is en dat hij gecanceld wordt. Juist dat laat zien dat hij ongeschikt is. Je kunt niet journalistiek werkzaam zijn en promotiefilmpjes maken voor politici. Daar moet je verre van blijven.”

De vraag is echter of Kelder wel een journalist is, zegt communicatiewetenschapper Mark Boukes van de Universiteit van Amsterdam. Hij vindt van niet. “Net als zangeres Giovanca of Paul de Leeuw, die ook Op1 presenteren. Dat zijn entertainers. Jort Kelder is een talking head, iemand die zijn eigen mening heel erg naar voren brengt.”

Hij heeft zijn voorkeuren nooit onder stoelen of banken gestoken

Boukes stelt dat het publiek allang weet dat Kelder rechts is, dat hij bevriend is met premier Mark Rutte, dat hij contacten onderhoudt met Thierry Baudet. “Hij heeft zijn voorkeuren nooit onder stoelen of banken gestoken en daarnaast is een aantal van zijn collega’s ook geen journalist.”

De communicatiewetenschapper ziet steeds vaker dat talkshows worden gepresenteerd door mensen die geen journalist zijn. Na de zomer zal bijvoorbeeld advocaat Khalid Kasem De Vooravond gaan presenteren. “Een tendens uit de Verenigde Staten, waar nieuwsshows eerder opinieshows zijn geworden die het gesprek van de dag bepalen, spannende televisie. Het lijkt wel of ook de Nederlandse omroepen werken met het idee: we maken niet het meest informerende, maar het spraakmakendste programma.”

Eric Smit vindt helemaal niet dat we Op1 als entertainment moeten zien. “Dat Paul de Leeuw daar zat was ook een aanfluiting. Er moeten daar journalisten komen te zitten en niet allerlei entertainers. Of je moet de journalistieke pretentie laten varen, maar dat moet dan voor de kijker duidelijk zijn.”

Laat de wolven verder huilen

De NPO en AvroTros hebben geen mening over de nevenactiviteiten van Kelder, die niet in vaste dienst is. WNL reageerde niet.

Jort Kelder reageerde gisteren wel, in een app. “Ik heb gezegd hoe het zit, en waarom mij geen blaam treft, maar laat de wolven verder huilen. Het frame dat sommigen om mij heen proberen te spinnen is unfair, maar is kennelijk nodig in het lelijke goed/fout-schema van vandaag.”

Onderzoek naar mogelijk politieke invloed op media

Het Commissariaat voor de Media gaat een apart onderzoek doen naar de financiering van campagnefilmpjes voor Forum voor Democratie door Jort Kelder. De mediawaakhond kondigde eerder al een groot onderzoek aan naar mogelijke politieke beïnvloeding van media. De kwestie rond Kelder leidde tot zoveel ophef, dat het commissariaat deze zaak apart onder de loep neemt.

Een andere zaak die onderzocht zal worden is de VPRO-documentaire Van Beiroet tot Binnenhof, waarin demissionair minister Sigrid Kaag centraal stond.

Lees ook:

Jort Kelder financierde FvD-campagne, maar ontkent financiële betrokkenheid bij de partij

Mede dankzij de campagnefilmpjes die Thierry Baudet kon maken op kosten van journalist en presentator Jort Kelder lukte het Forum voor Democratie om zetels te veroveren in de Tweede Kamer.

Ging de VPRO te ver met afspraken over Kaag-documentaire?

Het mag in ieder geval wel wat transparanter’, zegt Frits van Exter, voorzitter van De Raad voor Journalistiek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden