Taal Ton den Boon

Is de formulering ‘een soort van Engels’ soms een soort van jammer?

Onlangs schreef ik in de taalrubriek over Nederlanders die woorden in hun moers­taal (bv. uitdagen) toelichten met Engels aandoende pendanten (bv. challengen). Daarbij gebruikte ik de typering ‘een soort van Engels’. Een lezeres mailde dat wat haar betreft die formulering zelf ‘een soort Engels’ is. ‘Een soort van Engels’ zou volgens haar een al te letterlijke vertaling zijn van ‘a kind of English’ of ‘a sort of English’. Anders gezegd: combinaties als ‘een soort van Engels, huis, protest, telefoon’ zouden anglicismen zijn.

Niet elke formulering die ogenschijnlijk een vertaling is van het Engels is meteen een anglicisme. Met hetzelfde recht zou iemand kunnen betogen dat ‘een soort van ...’ juist een gallicisme is (op basis van de Franse combinatie ‘une sorte de’), zoals wanneer de Vlaamse schrijver Cyriel Buysse het Canadese Frans in een van zijn boeken typeert als ‘een eigenaardig soort van Frans’ of wanneer de eveneens Vlaamse schrijver August Vermeylen ‘het Hollands een soort van Nederlands’ noemt.

Sinds de zestiende eeuw

‘Een soort van ...’, gevolgd door een zelfstandig naamwoord, is in feite al sinds de zestiende eeuw gangbaar. Soms is deze formulering van hetzelfde informele karakter als ‘een soortement van ...’, maar ‘een soort van ...’ wordt ook vaak neutraal gebruikt, vooral als (vage) aanduiding van een of andere gelijkenis, zoals in ‘zij hebben een soort van haat-liefderelatie’. De meeste moedertaalsprekers vinden dit correct Nederlands.

Waar sommige landgenoten wel moeite mee hebben, is de combinatie van ‘een soort van...’ met een bijwoord, zoals ‘ik vind dit een soort van jammer’.

In de rubriek Taal worden grammaticale geschillen, etymologische enigma’s en andere taaltwijfels voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Ook een taalvraag? Mail naar p.a.coppen@let.ru.nl of tdb@taalbank.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden