Review

In Villa Sonneveld hadden ook de dienstvertrekken enige luxe

Rotterdam krijgt volgend jaar zijn eigen Rietveld-Schröderhuis. De Stichting Volkskracht Historische Monumenten (VHM) heeft voor twee miljoen gulden de Villa Sonneveld uit 1933 tegenover het Nederlands Architectuurinstituut (NAI) aangekocht. Vanaf eind volgend jaar zal de creatie van architect Leen van der Vlugt als collectiestuk van het NAI voor het publiek worden opengesteld. Van der Vlugt ontwierp samen met Brinkman de Van Nellefabriek in Rotterdam, waarvan Solleveld één van de directeuren was.

,,Dat in het huis nog zoveel authentieke details aanwezig zijn, is uitzonderlijk'', zegt architect Joris Molenaar die de renovatie van de villa en de reconstructie van het oorspronkelijke interieur (kosten ongeveer drie miljoen gulden) begeleidt. ,,Dat komt vooral doordat er maar één andere eigenaar is geweest tussen de periode dat de familie Sonneveld hier woonde en het moment dat VHM het huis in 1997 aankocht. De villa is een kleine dertig jaar de ambtswoning van de Belgische consul geweest. Die had maar een bescheiden budget, dus liet hij zitten wat hij kon laten zitten.''

Verf is echter niet duur, dus heeft de vrouw van de consul al het houtwerk in een zachte geeltint laten zetten. Dat is bepaald niet de originele kleurstelling van het huis. In de archieven van het NAi ligt uitgebreide documentatie over de originele kleurenschema's, die zo goed mogelijk zullen worden teruggebracht. ,,Maar archieven moet je wantrouwen'', stelt Molenaar. ,,Er kan tijdens de uitvoering nog van alles veranderd zijn aan de originele inrichtingsplannen.'' Voor een zo authentiek mogelijk beeld kon hij terugvallen op Leonard Kooy, kleinzoon van de Sonnevelds, die vanaf zijn geboorte tot aan zijn twaalfde veel in het huis was.

Kooy: ,,Als jongetje ervoer ik al dat dit een bijzondere woning was. Bij vriendjes hadden ze allemaal eikenhouten meubels en perzische tapijten, bij ons was het licht en ruimte.'' Het huis was voor Kooy een ideale speelplaats. Van der Vlugt heeft talloze inventieve details in het huis gestopt. Alle leidingen maakte hij bereikbaar door wegneembare panelen of speciale kokers aan te brengen. De badkamer zit als een kamer in een kamer, zodat er een tussenruimte ontstaat om bij de leidingen te kunnen. ,,Ideaal om je in te verstoppen'', aldus Kooy. ,,Maar mijn oma werd ook gek van me wanneer ik speelgoed door de stortkoker voor linnengoed gooide of op een van de vele knopjes had gedrukt, zodat ineens de dienstbode kwam.''

Zoals gebruikelijk in die tijd waren de vertrekken voor het bedienend personeel in de villa opgenomen. Van der Vlugt bouwde wel in de stijl van het Nieuwe Bouwen, maar was geen vernieuwer op het gebied van woonvormen. Zijn Villa Sonneveld is in feite een traditioneel burgerhuis, maar in modernistische stijl. De dienstvertrekken zijn als een soort doosje in de villa geschoven en via deuren en luiken met de hoofdvertrekken verbonden.

Toen Villa Sonneveld werd gebouwd, lag ze aan de rand van het voormalige landgoed Hoboken en had daardoor een vrij uitzicht naar de Nieuwe Binnenweg. Om optimaal van het uitzicht te profiteren, is de woonverdieping op de eerste verdieping gelegd met een panoramische, gevelbrede raampartij.

De architectuur van het huis wordt gekenmerkt door strakke, witgestucte gevelvlakken met grote stukken glas erin voor de 'lucht, licht en ruimte' die kenmerkend is voor het Nieuwe Bouwen. Binnenin is de trappartij, een spiltrap van beton, een prachtig sculpturaal element. Een verkleinde versie ervan achter een wand ernaast was voor het bedienend personeel, maar is met evenveel zorg vormgegeven. Zo zijn er meer 'luxe' elementen die ook in de dienstvertrekken zijn aangebracht, zoals de elektrische klok die door een moederklok wordt aangestuurd en een speaker van de huisradio.

De Stichting VHM en het NAI hopen dat het huis een van de publiekstrekkers van Rotterdam Culturele Hoofdstad 2001 zal zijn. In samenwerking met Museum Boijmans Van Beuningen en kunstcentrum Witte de With zal een expositieprogramma voor de ruime tuin worden opgezet. Wanneer de renovatie klaar is, mag het publiek vrij rondlopen. Anders dus dan bij het Rietveld-Schröderhuis, waar vooraf een afspraak voor een begeleide rondleiding moet worden gemaakt. Over het beheersprobleem wordt nog nagedacht.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden