SchrijverscolumnFranca Treur

Ik dacht dat zo’n privébericht publiceren niet mag

De uitgever van Arjan van Essen stuurde mij ongevraagd zijn boek toe: ‘Parre’. Sterker nog, ze had me eerder al een paar hoofdstukken gestuurd met de vraag of ik er een aanbeveling voor wilde schrijven. Ik las die hoofdstukken, maar omdat het mijn soort boek niet is, heb ik gezegd dat ik de schrijver en zijn boek alle goeds toewens, maar dat ik er niet over zou gaan schrijven. En toen kreeg ik het - toen het af was - dus alsnog ‘als cadeautje’. Nu ligt het al weken, misschien al maanden naast mijn bed, de enige plek in mijn te kleine huis waar nog ruimte is voor nieuwe boeken. Af en toe kijk ik er schuldbewust naar. Want ik weet ook wel dat het niet echt een cadeautje is.

Dat schuldbewuste heeft er ook mee te maken dat de auteur mijn volledige sympathie heeft. Hij weet hier vermoedelijk ook niets van af. Arjan van Essen is de docent op een reformatorische school en bestuurder van allerlei refo-organisaties die honderdduizenden euro’s vergokte van medechristenen en nadat hij was afgekickt er een theatervoorstelling over maakte. Die voorstelling leidde tot zijn ontslag op de refo-school. Dat was twee jaar geleden volop in het nieuws, tot aan het NOS-journaal aan toe. Er zijn zelfs Kamervragen over gesteld aan Arie Slob.

En dat uitgevers me boeken toesturen, gebeurt ook vaker. Schrijvers gunnen (net als uitgevers, boekhandelaren en andere mensen) mooie boeken vaak een groter publiek en vragen er aandacht voor op Facebook. De impact daarvan moet je niet overschatten, maar er zijn weleens boeken waar je vanzelf evangelisch over wordt, en dan probeer je het toch.

Nog niet op straat

Als ik boeken krijg opgestuurd, is het eigenlijk de bedoeling dat ik er in deze column over schrijf. Maar je kunt niet steeds boeken bespreken op een plek die bedoeld is als het levendige element tussen de recensies. Toch heb ik dit boek nog steeds niet op straat in zo’n boekenkast gezet.

En toen begreep ik dat ook schrijver Jan Siebelink een cadeautje heeft gekregen. En dat hij er met de volgende woorden voor heeft bedankt: “Arjan heeft een mooi gevoelig boek geschreven met aangrijpende aansprekende details (…) Gefeliciteerd. Hart groet, Jan Siebelink.”

Dit stond op een persoonlijk kaartje, met een konijn op de voorkant en wat positieve punten op de achterkant. Hoe ik dit weet? De uitgever heeft van beide kanten een foto gemaakt en op Facebook gezet. Ook Siebelink schreef dus geen aanbeveling voor de media, maar zijn woorden werden toch ingezet voor de PR.

Niet voor iedereen

Ik dacht eigenlijk dat het integraal weergeven van zo’n privébericht niet mag, maar ik heb het niet uitgezocht. Als ik een boek signeer en ik zet er meer in dan alleen mijn handtekening, dan is dat echt voor de eigenaar van het boek bedoeld, en niet voor jan en alleman op Facebook. Toch zie ik de laatste jaren ook steeds foto’s van zulke opdrachten op mijn tijdlijn.

En in datzelfde kader: sommige boekhandelaren publiceren ook de handgeschreven briefjes van schrijvers op Facebook. Daarop staat dan meestal iets in de trant van: interviews en recensies zijn mooi, maar het zijn de boekhandelaren die het boek écht bij de lezer brengen. Vermakelijk om te zien wie van je collega’s bij boekhandels slijmt, en wie van hen de i schrijft met een zwevend bolletje erboven.

Franca Treur schrijft met Gerbrand Bakker om beurten een column over lezen, schrijven en het literaire leven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden