Taal

‘Hun wacht’ de taalverloedering

Beeld ANP

Een lezer is in Elseviers Weekblad de zin ‘Hun wacht een onzekere toekomst’ tegengekomen. ‘Ik begrijp’, zo merkt hij op, ‘dat hun in plaats van hen in bepaalde gevallen mag, maar dit lijkt me toch een dwaling van het geschreven Nederlands. Maar misschien vergis ik mij.’ Inderdaad, deze lezer vergist zich.

Ik vermoed dat hij een taalgevoelig man is, die taalverzorging hoog in het vaandel heeft staan en met enige bezorgdheid de ontwikkelingen in de laatste decennia heeft gadegeslagen, waarin het erop lijkt dat de officiële taaladviezen ‘hun’ in informele spreektaal goedkeuren. Dat juist deze taalgebruikers bij hun oordeel zich zo vergissen, toont wel aan wat voor een oneerlijke regel hier in het verleden van gemaakt is. Als taalgevoelige taalverzorgers het al verkeerd aanvoelen!

Nog even de oude schoolregel: je gebruikt ‘hen’ na een voorzetsel (‘bij hen’, ‘naar hen toe’), en als het een lijdend voorwerp betreft (‘Ik zie hen’) en je gebruikt ‘hun’ als bezittelijk voornaamwoord (‘hun boeken’), maar ook als het meewerkend voorwerp is (‘Ik geef hun een boek’). 

De gedachte hierachter was dat ‘hun’ een derde naamval zou zijn (het bezittelijk voornaamwoord ‘hun’ was ooit een derde naamval). Tegelijkertijd werd trouwens voorgesteld om bij ‘hem’ hetzelfde te doen, dus ‘Ik zie hem’ en ‘Ik geef hum een boek.’ Maar die regel heeft het niet gehaald.

Hoe zit het hier? In ‘Hun wacht een onzekere toekomst’ is ‘een onzekere toekomst’ het onderwerp en ‘hun’ is meewerkend voorwerp. Volgens de schoolregel moet het dus inderdaad ‘hun’ zijn, maar wie voelt dat nog aan?

In de rubriek Taal worden grammaticale geschillen, etymologische enigma’s en andere taaltwijfels voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Lees hun bijdragen op trouw.nl/taal. Ook een vraag? Mail naar p.a.coppen@let.ru.nl of tdb@taalbank.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden