Review

Huis Sonneveld baadt in modernistisch licht

ROTTERDAM - De voordeurbel doet het, de klokken lopen, de juiste meubels staan op hun plek, de juiste glazen staan in de kast en op de vloer ligt tapijt met de precieze zachtblauwe kleur. Sinds een week is het Huis Sonneveld open, een 'witte' villa pal naast het Nederlands Architectuurinstituut, die in 1933 werd ontworpen door Leen van der Vlugt. De eigenaar was de heer Sonneveld, een van de directeuren van de Van Nellefabriek, waarvan de behuizing het architectenbureau Brinkman & Van der Vlugt wereldberoemd zou maken.

Het Huis Sonneveld is een modernistisch monument in de categorie van het Rietveld-Schröderhuis in Utrecht. Het is als museumwoning (via het NAi is toegang te verkrijgen) uniek, doordat het werk van vier modernisten erin samenkomt: Van der Vlugt als de architect, Gispen voor het meubilair, A.D. Copier en K.P. de Bazel voor glaswerk en servies en Bart van der Leck voor de kleurenschema's op wanden en vloeren.

Een bezoek aan het huis is een blik in het avant-gardistische wonen in de decennia voor de Tweede Wereldoorlog. Licht en ruimte, die kenmerken van het modernisme ervaar je ten volle in het Huis Sonneveld. De studeerkamer op de benedenverdieping baadt bijvoorbeeld in het licht. Ze is direct gekoppeld aan de tuin en dat geeft een weldadige ervaring van ruimte, terwijl het oppervlak niet bijzonder groot is.

Op de tweede verdieping is de revolutionaire ruimtelijkheid van het huis het mooist te ervaren. In een tijd dat de meesten nog in kamers en suite woonden, kreeg Sonneveld een woonkamer die bijna pleinvrees oproept.

De kamer is de volle breedte van het huis lang, wat wordt gemarkeerd door een strook ramen die even lang is (natuurlijk met de zo typisch modernistische dunne metalen stijlen erin). Het licht komt hierdoor overvloedig binnen. De eethoek is met een open verbinding aan gekoppeld. Een harmonicawand geeft in de woonkamer de mogelijkheid om een studeerhoek af te schermen, maar in essentie is het toch één multifunctionele kamer. De buizenmeubelen van Gispen passen er met hun ranke vormen perfect in. De fauteuils zijn ook buitengewoon comfortabel, hoe zakelijk het imago van Gispen ook is.

Het modernisme associëren we met wit. Van buiten zijn de huizen ook wit, maar de grootste verrassing in het interieur van Huis Sonneveld is de kleurigheid. Wanden, vloeren, gordijnen, meubelstoffen, ze zijn allemaal gekleurd, zij het in gedempte tonen.

Bij de reconstructie van het interieur waren er oude foto's om de meubels en inrichting te duiden, maar ook werd in de archieven van de firma Metz & Co de originele kleurstalen voor de stoffen teruggevonden. Nauwkeurig kleuronderzoek van de verven, zorgde ervoor dat het 'totaalkunstwerk' (want dat is het huis) zo goed mogelijk in de oorspronkelijke staat kon worden teruggebracht.

Een aantal meubels van de Sonnevelds is bewaard gebleven en weer teruggeplaatst. Wat er niet meer was, is voor een deel ingekocht (onder meer vergelijkbare museumstukken) en voor een deel speciaal nagemaakt. Daarnaast werden speciale tapijten geweven, vazen van Copier gekopieerd en zelfs handgrepen voor ramen opnieuw gegoten. In totaal is zes miljoen gulden gemoeid met de restauratie. De Stichting Volkskracht kocht het huis aan voor twee miljoen gulden, drie miljoen ging zitten in de restauratie en één miljoen in de reconstructie van het interieur.

Architectonisch zit het huis slim in elkaar, nog los van de toen nieuwe techniek van staalskeletbouw die werd gehanteerd. Het zijn eigenlijk twee huizen ineen, want boven de garage waren de vertrekken van de bedienden, in een volkomen separaat deel van het huis. De bedienden hadden in de grote keuken speciaal een hoekje met een tafeltje en stoelen. Zo verwend zullen velen van hun lotgenoten niet zijn geweest.

Het huis is verder een soort ontdekkingstocht lang slimme snufjes en luxe details: verborgen liftjes, klokken die vanuit een 'moederklok' worden aangestuurd, een intercomsysteem en een douchecabine met tien grote douchekoppen! Prachtige modernistische ideeën zijn zo in Huis Sonneveld gekoppeld aan pragmatisch comfort.

Huis Sonneveld ligt op de hoek van de Rochussenstraat en de Jongkindstraat. Het is te bezoeken met een kaartje van het NAi. Er worden maximaal 24 personen tegelijk toegelaten in het huis. Medio april verschijnt een catalogus (fl49,50).

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden