Tv-recensie

Hoe de tabaksindustrie de waarheid filtert

Antoinette Hertsenberg met klokkenluider Jeffrey Wigand Beeld AVROTROS

Uitstekende timing van ‘Radar Extra’ om juist nu een vuistje te maken tegen de tabaksindustrie. Het is immers dé tijd om over goede voornemens na te denken. En stoppen met roken is altijd een goed idee. 

Sorry van dat ‘vuistje’, maar wat het tweeluik ‘Waar rook is: de macht van de tabaksindustrie’ aantoont is dat tientallen jaren van protest tegen de legaliteit van die dodelijke sigaret nergens toe hebben geleid. Sterker nog: het rookgordijn van de tabaksindustrie lijkt onze overheid meer te verblinden dan ooit.

Soms wil je over een programma helemaal geen recensie schrijven maar simpelweg een aantal gepresenteerde feiten doorsluizen. Zoals: in ons land sterven jaarlijks vijftig mensen aan heroïne en cocaïne. En twintigduizend aan roken. Een kwart van de rokers haalt het pensioen niet. Het roken van vijftig sigaretten levert al een DNA-mutatie op. De gehanteerde ‘gezondheidstesten’ worden gemanipuleerd. De tabaksindustrie is oververtegenwoordigd in officiële adviescommissies. Alle Nederlandse filtersigaretten zijn ‘sjoemelsigaretten’ qua gifstoffen: wie één pakje denkt te roken, rookt er eigenlijk vijf.

Dit laatste zegt advocate Bénédicte Ficq, die vorig jaar aangifte deed tegen vier tabaksfabrikanten wegens ‘poging tot moord cq. doodslag en/of poging tot zware mishandeling met voorbedachten rade en/of poging tot opzettelijke benadeling van de gezondheid met voorbedachten rade’. Als je in deze ‘Radar Extra’ hoort hoe veel verslavende middelen in een sigaret worden gestopt, dan hoop je van harte dat er een rechtszaak van komt.

Tekst loopt verder onder de foto

Advocate Bédédicte Ficq Beeld AVROTROS

En dat gepruttel over ‘ja maar, willen roken is toch een vrije beslissing?’ moet ook maar eens ophouden. Keer op keer blijkt dat die tevreden roker door al die verslavende toevoegingen totaal niet vrij is om níet te roken. Niet willen stoppen is vrijwel altijd niet kúnnen stoppen.

Het tweeluik ‘Waar rook is’ zou een tournee langs alle scholen moeten maken. Wellicht in verkorte versie, want uiteindelijk staat de miniserie wel erg lang stil bij het lobbygeweld van de industrie. Terwijl dat nou niet per se illegaal is. Ook jammer is dat er geen verantwoordelijke politici in beeld komen: minstens had toch een paar Kamerleden tot uitspraken verleid kunnen worden?

Maar goed, terug naar de kinderen. Zij worden in geheime documenten door de tabaksindustrie cynisch ‘replacement smokers’ genoemd: vers cliënteel om tabaksdoden en andere stoppers te vervangen. En hoe jonger je begint met roken, hoe moeilijker het stoppen is.

COPD-patiënte Lia Breed Beeld AVROTROS

Het grote probleem: probeer maar eens met zinnige informatie door te dringen in het hoofd van een puber. Of van een al verslaafde. Maar misschien helpt het trucje dat een longarts voordeed om het benauwde gevoel van de longaandoening COPD te imiteren. Het gaat zo: adem heel diep in, en daarna nog een heel klein beetje dieper. Vervolgens mag je alleen ademen in dat kleine bereik tussen die twee stoppunten. Wie niet luisteren wil, moet maar eens voelen.

Laten we dit jaar allemaal de rokers om ons heen extra steunen bij hun stoppoging. En allemaal een paar kinderen toespreken over het kwaad van de sigaret. Als niemand meer rookt branden we die sigarettenindustrie vanzelf af. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden