Klassiek & Zo

Hoe de muziek uit de zalen verdween

Zomaar drie weken in maart. Drie weken die zomaar helemaal anders zijn. In het hele land zijn sinds donderdagavond concertzalen, muziekpodia en (opera)theaters tot het eind van deze maand gesloten. Voorlopig tot eind maart, maar iedereen houdt zijn hart vast. Het zou ook zomaar nóg langer kunnen duren. Als dat onverhoopt mocht gebeuren dan valt er bijvoorbeeld een heel passie-seizoen in het water. Al die koren, solo-zangers en musici die door het hele land Bachs Matthäus-Passion zouden uitvoeren. Voor veel jonge zangers vormt juist deze periode een zekere basis voor hun inkomen.

Maar ook gevestigde zangers als sopraan Lenneke Ruiten hebben er last van. Ruiten deed op Facebook een noodoproep, waarin ze stelde dat je voor niet gezongen voorstellingen niet wordt uitbetaald. De sopraan zingt momenteel twee grote rollen in de Mozart-Da Ponte-Trilogie in de Brusselse Munt. De voorstellingen zijn daar gestaakt en dat betekent voor Ruiten dat ze inkomsten voor zo’n zeven resterende voorstellingen misloopt. In Duitsland wordt al gesproken over een noodfonds en ook in de Tweede Kamer is een motie aangenomen waarin wordt opgeroepen kunstenaars in deze tijden financieel tegemoet te komen.

Artistiek gezien valt er al veel te betreuren

Maar even los van alle financiële problemen, hoe erg ook, artistiek gezien valt er al evenveel te betreuren. Wat te denken van het Opera Forward Festival? Gisteren had de lustrum-editie van dit festival voor hedendaagse opera moeten beginnen. Het door Pierre Audi bedachte festival, dat zich binnen het seizoen van De Nationale Opera afspeelt, zou duren tot 5 april en valt dus precies in de tijdzone dat theaters hun deuren moeten dichthouden. Gisteren zou feestelijk worden afgetrapt met de wereldpremière van Willem Jeths’ opera ‘Ritratto’. De generale repetitie ervoor was waarschijnlijk net achter de rug toen donderdag het besluit viel om alles af te gelasten. Hoe moet dat nu met deze nieuwe opera? De vijf voorstellingen kunnen niet zomaar worden ingehaald. Dat is logistiek in zo’n ingewikkeld bedrijf als een operahuis niet mogelijk. Zelfs het inpassen in het volgende seizoen zal moeilijk zijn, omdat daarvoor ook alles al vast ligt. Is het wellicht een idee om de voorstelling in een lege zaal te spelen en dan op te nemen voor streaming of video?

Het Concertgebouw blijft de komende weken leeg en stil.Beeld Hans Roggen

Op dat laatste idee zijn al meer mensen gekomen. Zo streamt de Berliner Philharmoniker de concerten die ze deze dagen, in een lege concertzaal, met Sir Simon Rattle geven. Op het programma Berio’s ‘Sinfonia’ en Bartóks Concert voor Orkest. Vanavond vanaf zeven uur gratis mee te maken in de Digital Concert Hall van het orkest.

Wat gaan we aan muziek de komende weken allemaal nog meer missen? Het driejaarlijkse Franz Liszt Concours zou dinsdag in Utrecht beginnen met de finale op 28 maart. Ik kan me voorstellen dat het concours met alleen de juryleden in de zaal door zou kunnen gaan, maar je mist dan wel de reuring van het meelevende publiek. De uitvoeringen door het Nederlands Philharmonisch Orkest van Messiaens ‘Turangalîla Symfonie’ onder leiding van scheidend chef Marc Albrecht zijn geschrapt. Net als de herdenkingsconcerten van het Concertgebouworkest voor de vorig jaar overleden Mariss Jansons. Nu het geannuleerd is, besef je pas hoeveel muziek er gewoonlijk klinkt.

Peter van der Lint schrijft iedere week met aanstekelijk enthousiasme over de wereld van de klassieke muziek. Lees zijn columns hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden