InterviewFrédérique Spigt

Het schilderij zát al in Frédérique Spigt, ze hoefde het alleen nog maar te maken

Artiest Frédérique Spigt in de woonkamer, waar ze schildert. Beeld Otto Snoek
Artiest Frédérique Spigt in de woonkamer, waar ze schildert.Beeld Otto Snoek

Tot haar eigen verbazing blijkt zangeres Frédérique Spigt te kunnen schilderen. Een mecenas moedigde haar jarenlang aan om de kwasten op te pakken. Nu had ze er eindelijk tijd voor.

Acrylverf wilde ze hebben, die droogt zo lekker snel. “Ik heb natuurlijk totaal geen geduld, dat is echt een van mijn slechtste eigenschappen”, vertelt de Rotterdamse zangeres Frédérique Spigt. “Ik wilde het liefst niet hoeven te wachten op verf. Want schilderijen zijn natuurlijk ook impulsen, hè?”

Wie is Frédérique Spigt?

Frédérique Spigt (64) was in de jaren tachtig frontvrouw van de rockband I‘ve Got the Bullets. In 1996 begon ze haar solocarrière en ging ze in het Nederlands zingen. Ze maakte albums als ‘The Road’ (2017), ‘Vreemd’ (2008) en ‘Droom’ (2000), waarvoor ze een Edison kreeg. Spigt schrijft ook songteksten voor anderen en werkte met veel artiesten samen, onder wie Annet Malherbe, Huub van der Lubbe, Bennie Jolink, Tim Akkerman en Rob de Nijs. Samen met fysicus Reinoud Lavrijsen won ze in 2016 de Nationale Wetenschapsquiz. In 2020 verscheen haar poëziebundel ‘Misantroop’.

Maar acrylverf alleen bleek niet genoeg voor een voortvarend begin van haar schilderscarrière. Daar stond ze dan, voor het eerst voor een leeg schildersdoek, nog maar een paar maanden geleden. Het canvas stond klaar op een geïmproviseerde schildersezel van twee planken, die ze nonchalant aan de woonkamerdeur had geschroefd. “En toen? Toen durfde ik toch niet te beginnen. Straks verziek ik dit doek, dacht ik meteen.”

In het diepe

Ze zette zich eroverheen en dook in het diepe. Binnen een oogwenk zat alles onder: haar kleren, de schildersezel. Maar er gebeurde ook iets bijzonders: er verschenen al snel steeds meer ideeën op het doek. Kleurrijke figuren, abstracte hints naar mensen in haar leven, zelfs een herinnering aan een avondje ‘slechte’ champagne in de badkuip in een Frans hotel.

“Ik werkte uit impuls, maar deed wel lang over de details. Ook vanwege de techniek, ik had zo’n achterstand! Ik heb moeten bijspijkeren om de effecten die ik wilde creëren goed op het doek te krijgen. Dat deed ik door het maar gewoon te proberen. En ja, door vervolgens ook te flippen als het niet lukte. Ik kan er niks van, zei ik dan tegen mezelf. Hup, weer witte verf over zo’n probeersel heen. Zo leerde ik dus wel veel en snel. Volgens mij geldt dit voor het hele leven: je doet maar wat, toch?”

Speels en abstract

In de weken daarna maakte ze meer doeken, allemaal even speels en abstract, kleurrijk en avontuurlijk, ogenschijnlijk in de geest van Picasso en Karel Appel. Spigt, thuis aan de keukentafel in Rotterdam, een glas bier net ingeschonken, lacht zelf ook een beetje verbaasd: zonder ervaring kwam ze een heel eind. “Ik heb dus blijkbaar een creatieve bron in mezelf zitten, het moet er allemaal uit. Het is alsof zo’n schilderij er al is en ik het alleen nog maar tevoorschijn moet halen. Maar ik heb mezelf ook verbijsterd hoor, om eerlijk te zijn. Als ik nu de oogst zie, denk ik: het is een wonder.”

Frédérique Spigt. Beeld Otto Snoek
Frédérique Spigt.Beeld Otto Snoek

Muziek is haar grote liefde, vertelt Spigt, die na eerder succes met de band I’ve Got The Bullets al jaren als solo-artiest door Nederland toert. “Als ik met muziek bezig ben, is er in mijn hoofd weinig plek voor andere dingen. Maar er zit ook al jaren een man achter me aan die zegt dat ik zulke mooie dingen heb gemaakt, voor mijn platenhoezen bijvoorbeeld, en dat ik écht eens moet gaan schilderen.’’

Die man blijkt Lieuwe van der Chijs, een kunstverzamelaar en zakenman uit Apeldoorn, die dit weekend in Amsterdam de eerste editie van een rondreizende beurs organiseert. “Hij stimuleert mensen om aan het werk te gaan. Jaren drong hij er ook bij mij op aan. Maar ja: ik was altijd druk bezig met optreden, en schilderen kan niet half, vind ik. Je kunt niet op tournee zijn en ondertussen mooie schilderijen maken.”

‘Niet zomaar voor de poen’

Maar toen kwam corona en werd ook voor Spigt alles anders. Een tournee met Corrie van Binsbergen moest worden afgebroken, plannen met bevriende artiesten als Huub van der Lubbe en Annet Malherbe konden ook in de prullenbak. Dat hakte erin voor zzp’er Spigt. Ook daarom zei ze nu wel ja op het verzoek van Van der Chijs, die een goed plan heeft voor de verkoop van haar doeken. Maar ze ‘doet nooit iets zomaar voor de poen’, benadrukt ze. “Ik hoef echt niet binnen te lopen, het grote geld interesseert me niet. Maar ik moet natuurlijk wel kunnen overleven. De druk van het geld hijgt altijd in mijn nek, ook voor corona al. Als ik iets kan maken, hap ik nu absoluut toe. Alleen: ik ben voor mijn gevoel helemaal geen kunstschilder.”

Wel deed ze de Rotterdamse kunstacademie, waar ze afstudeerde in de grafische richting. “Daarom maak ik op deze doeken vooral menselijke figuren, die techniek kreeg ik daar goed onder de knie. Maar een voorbeeldige leerling was ik er niet. Ik zie die docent kunstgeschiedenis nog voor me. Hij was woedend op me omdat ik nooit kwam. En als ik er wel een keer was, dan lette ik niet op. Hij zag het goed: ik was toen ook al vooral bezig met mijn eigen plannen.” Ze hield van Karel Appel en Picasso. “Heel erg van Picasso.” Maar stijlvast was ze nooit, want Rembrandt was net zo makkelijk favoriet. “Dat vind ik ook geweldig werk.” Ze kon vooral “totaal ontroerd raken in een museum en daarna pijlsnel weer vergeten wie zo’n schilderij heeft gemaakt”.

Ze laat ze zien, de grote werken die op de gang klaar staan voor vertrek; Van der Chijs komt ze halen. “De mecenas is blij! Hij ging helemaal uit zijn plaat toen hij de doeken zag. Zo, Fré, zei hij, dit hadden we nou ook weer niet gedacht.” Een van de doeken is ook al verkocht, heeft Spigt gehoord, nog voor de groepsexpositie begint. De kans is groot dat haar resterende zeven werken die nog te koop zijn niet terugkeren naar haar Rotterdamse huis. “Afstand nemen vind ik altijd moeilijk. Ik heb hier thuis ook veel tekeningen en grafisch werk liggen dat ik nooit heb willen verkopen.” Glimlachend: “Maar ja, nu moet het eruit, en daar heb ik ook vrede mee. Alles van waarde is weerloos, toch?”

‘Muziek raakt me het meest’

Bovendien gaat haar aandacht dit voorjaar ook weer uit naar de muziek. “Muziek raakt me toch het meest, ook omdat je die met anderen maakt.”

Op dezelfde plek in de woonkamer waar ze schildert repeteerde ze de afgelopen maanden al met Huub van der Lubbe. “Huub en ik zijn dol op elkaar, we kennen elkaar al zo lang. Schilderen is echt veel eenzamer, je staat toch maar alleen voor zo’n doek. En een dichtbundel schrijven is helemaal pittig. Dat heb ik onlangs ook gedaan; bij het maken van die gedichten keerde ik helemaal naar binnen.”

Muziek gaat daarom voor alle andere kunstdisciplines die ze in de vingers zou kunnen hebben. De verf is nog nauwelijks droog, maar nu al klinkt ze daarom een tikkeltje weemoedig. “Het kan zomaar zijn dat het jaren duurt voor ik weer aan het schilderen ga. Maar ik denk wel dát ik het weer ga doen. Want schilderen is uiteindelijk ook een hele fijne bezigheid, juist omdat je zo lekker met de techniek bezig kunt zijn. En even niet met je gevoelens. Al dat gedoe met die penselen, met de verf, met de doeken: eigenlijk is het ook wel therapeutisch.”

Het werk van Spigt is te zien op de Rolling Art Show in Loods 7 in Amsterdam. De beurs vindt plaats op 22, 23 en 24 april en is gratis en coronaproof te bezoeken. Meer informatie: rollingartshows.com.

Lees ook:

Muziekblad OOR: De huisvriend die vertelt welke plaat je moet luisteren

Bruce Springsteen, Mick Jagger, David Bowie en Blondie: ze stonden allemaal in muziekblad OOR. Dat viert z’n 50ste verjaardag met een stoeptegel van een jubileumboek. ‘OOR was de huisvriend die vertelt welke plaat je moet luisteren.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden