InterviewNorah Jones

Het nieuwe album van Norah Jones past naadloos in deze tijd

Met haar nieuwe plaat maakt Norah Jones korte metten met het hardnekkige verwijt dat haar muziek braaf en vlekkeloos zou zijn. Ze durfde het aan om rauwer en puurder te klinken.

Zoals zovelen zit zangeres Norah Jones thuis. Als ze door het raam naar buiten kijkt, ziet ze niemand op straat. De concerten en promotie-optredens, die haar nieuwe album ‘Pick Me Up Off The Floor’ hadden moeten ondersteunen, zijn afgezegd. De carrière van Jones: “Het is een angstige tijd, omdat werkelijk niemand weet hoe de toekomst eruit zal zien, maar op een rare manier heeft dat ook wel iets moois, omdat het haast universeel is. We zijn allemaal geïsoleerd en tegelijkertijd zijn we in die isolatie verbonden. Wie we ook zijn, we verkeren in een vergelijkbare situatie.” 

Wie Jones’ nieuwste album beluistert, zou bijna denken dat de Amerikaanse voorkennis had. ‘Pick Me Up Off The Floor’, past naadloos bij de huidige toestand. Het is een donkere en desolate plaat, met afstand Jones’ indringendste tot nu. Het centrale thema van de elf songs is eenzaamheid, maar tegelijkertijd spreekt er een enorme veerkracht uit de muziek en vooral ook uit de opvallend gelaagde teksten. Jones brengt ze zonder opsmuk, waardoor het album heel persoonlijk overkomt. 

Heft in eigen hand

De songs gaan over iemand die opkrabbelt en zich van een heilloze verbintenis probeert los te maken. De aanleiding lijkt een stukgelopen relatie, maar de teksten kunnen net zo goed slaan op een veranderde houding ten opzichte van de maatschappij. Jones lijkt te zeggen dat het hoe dan ook tijd is om het heft in eigen hand te nemen en van niemand meer afhankelijk te zijn. Haar nieuweling is een plaat als een januskop, met twee elkaar voortdurend afwisselende gezichten. Gevoelens van teleurstelling, verlaten en zelfs verraden zijn. Optimistische gedachten: ik doe het voortaan anders, vind wel iemand anders, en op zijn minst hervind ik mezelf.

Zelf was ze totaal verrast toen ze de lijn in haar muziek en teksten zag. “Ik heb een periode van grote creativiteit achter de rug, een hevig emotionele periode ook. Ik was bang dat veel nummers veel te donker waren, maar toen ik de volgorde van de nummers bepaalde, merkte ik pas dat wat vanuit mijn intiemste emoties geschreven was, ineens ook een connectie met onze huidige tijd en de maatschappij van nu had. Woorden die ik recht uit mijn hart opgeschreven had, werkten ineens als een vergrootglas. Ineens krijgt het allemaal een heel andere betekenis.”

Buiten adem

Zoals dat veelvuldig herhaalde zinnetje: ‘This life as we know it, is over.’ Jones: “Ik dacht heel lang dat het lied ‘This Life’ het album niet zou halen, maar nu is het een van mijn favorieten. Het begon heel simpel. Ik heb twee kleine kinderen en zo’n beetje de enige tijd die ik voor mezelf heb, is de tijd dat ik in bad zit. Daar zong ik op een dag achter elkaar die ene regel zonder te weten wat ik verder mee moest. Ik heb het als voice-memo ingezongen en pas later in de studio viel alles op zijn plaats. Eigenlijk heb ik in het midden alleen een koortje toegevoegd en toen was het meteen klaar. Het was natuurlijk een zin die zomaar in me opkwam, maar het verband met nu is ineens onmiskenbaar.” Niet alleen de teksten hebben twee gezichten, hetzelfde geldt voor de muziek. Meer dan voorheen wortelen Jones’ songs in oude gospel en blues. Daarmee vangt ze opnieuw twee sferen: de rauwe, onversneden wanhoop van de blues en het opgewekte en hoopvolle van de gospel. Om perfectie lijkt Jones zich niet meer te bekommeren, sommige zinsneden houdt ze zo lang aan dat je hoort hoe ze langzaam buiten adem raakt en haar stem enigszins onvast wordt. Daarmee smoort ze het verwijt dat haar muziek te braaf en vlekkeloos zou zijn.

Duistere orgelklanken

Die ontwikkeling naar een rauwer en puurder geluid heeft Jones al eerder ingezet, maar ze heeft het dit keer aangedurfd daar veel verder in te gaan. In een nummer als ‘Flame Twin’ klinken de vervormde gitaren en duistere orgelklanken, zeker voor Jones’ doen, ongekend vuig en vurig.

In veel gevallen keert ze terug tot de muziek die haar ooit heeft gevormd. Blues dus en gospel, maar ook oude rock en soul. Veel arrangementen zijn uiterst sober waardoor wat Jones zingt bij de luisteraar diep binnenkomt. Zoals het kale, indringende openingsnummer ‘How I Weep’ waarop Jones zichzelf op piano begeleid en alleen door een strijkersduo wordt bijgestaan. 

“Door een vriendin ben ik recent in de ban van poëzie geraakt. Ik schreef ‘How I Weep’ als een gedicht, wat ik nooit eerder had gedaan. Een gedicht over verdriet en verlies, maar ook over het zoeken naar verbinding. Toevallig past dat perfect bij de huidige toestand. We zijn allemaal alleen, maar we willen verbonden blijven.”

Norah Jones - Pick Me Up Off The Floor (Blue Note Records).

Lees ook:

North Sea Jazz was voor de diva’s en het verleden

Op de poproute van North Sea Jazz regeerden dit jaar de diva’s, van verschillende generaties. Die helft van het festival had maar weinig scherpe randjes dit jaar, wel werd het verleden gretig omarmd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden