Recensie Film

Het Cambodjaanse drama wordt draaglijk en universeel herkenbaar in ‘Funan’

Funan

Funan
Regie: Denis Do
Met de stemmen van Bérénice Bejo, Louis Garrel, Céline Ronté
★★★★☆

Hij groeide op in veilig Parijs. Maar wanneer Denis Do als klein jongetje de rijst op zijn bord liet liggen, dan kwam Cambodja ter tafel. Zijn moeder spoorde hem aan ook de laatste korrels op te eten, uit respect voor de slachtoffers van de Rode Khmer, die zo’n honger hadden geleden. Zelf was zij er een van geweest.

Als tiener reisde Do eind jaren negentig meerdere keren met zijn moeder naar haar vaderland, ontmoette hij achtergebleven familie en hoorde hij meer en meer over de zwarte periode in de recente Cambodjaanse historie. Het was zoveel, en zo overweldigend, dat moest een film opleveren. 

En zo ontstond ‘Funan’. Opgeleid als animator maakt Do met deze film zijn debuut als regisseur: een getekend kijkje in zijn tragische familiegeschiedenis. In 1975 wordt hoofdstad Phnom Penh ingenomen door gewapende leden van de communistische partij Rode Khmer, die popmuziek, auto’s en T-shirts afdoen als symbolen van kapitalistisch imperialisme en bewoners in groten getale de stad uitvoeren. Chou, haar man, hun zoontje Sovanh en andere familieleden zijn erbij. Maar tijdens de uittocht raken de kleine Sovanh en zijn grootmoeder zoek. In het heropvoedingskamp waar collectiviteit en nederigheid met geweld en rantsoenen worden afgedwongen, is Chou’s grootste pijn de onzekerheid over haar kind. 

De tekst loopt door onder de video.

Do introduceert een flink aantal grootogige, wat conventioneel getekende en – even wennen – Frans sprekende personages die in korte tijd veel meemaken. De vele personages zijn wat verwarrend maar helpen misschien wel om verschillende aspecten van het wrede spartaanse regime, vooral gezien door vrouwenogen, te belichten. 

Zoals eerdere films als ‘Persepolis’ (over de Iraanse revolutie) en ‘Camp 14: Total Control Zone’ (over Noord-Koreaanse interneringskampen) al lieten zien, is animatie niet alleen een effectief middel om ontbrekend historisch materiaal te compenseren, maar ook om menselijke ellende enigszins dragelijk te visualiseren. En: universeel herkenbaar te maken. Het mooie is dat ‘Funan’ steeds net het sentiment en grote gebaar uit de weg gaat.

Filmmaker Do, die vorig jaar op het animatiefestival van Annecy werd bekroond, is nuchter over het geweld dat miljoenen Cambodjanen in de jaren zeventig trof. Tegelijkertijd houdt hij oog voor de landschappelijke schoonheid van het land en voor alledaagse poëzie. Zwemmende kleine eendjes, een parade marcherende mieren over een tak: typisch iets wat kinderogen zien. Een eindeloze vlakte van rijstvelden, het liefdevol blazen van een man in de hals van zijn vrouw: ongetwijfeld betekenisvolle herinneringen. 

Dit soort warme elementen maken van ‘Funan’ een humanistische film die een bewonderenswaardige poging doet om een politiek groot verhaal terug te brengen naar menselijke maat. ‘Funan’ is niet alleen een meeslepend maar ook een relevant drama.

Lees ook:

Hartverwarmende vierde Toy Story is de ultieme zomerfilm

Toy Story 4’ markeert een verrukkelijk weerzien met Woody, Buzz Lightyear en al die andere poppen die een kwarteeuw geleden ons leven binnenwandelden. Het was een klein wonder hoe het speelgoed van het jongetje Andy tot leven kwam, en wereldwijd de harten veroverde van jong en oud.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden