Review

'Hertmans roepen ze altijd'

De cd 'Jong dichttalent' begint met een gesprek tussen Rozemarijn en Jeffrey. Rozemarijn merkt op dat Jeffrey vorige week een gedicht geschreven heeft over tandenpoetsen. ,,Was dat een gedicht?'' vraagt Jeffrey, ,,het rijmde niet eens.'' Haarfijn legt Rozemarijn uit dat een gedicht niet hoeft te rijmen, en dat er niet per se mooie woorden in hoeven te staan. Gedichten zijn vooral duidelijk en bevatten alleen woorden waar het om gaat.

Peter Henk Steenhuis

'Jong dichttalent' was één van de vele initiatieven die het VSB Poëzie Fonds, de Rode Hoed en de Stichting Schrijven hebben ontplooid voorafgaand aan de bekendmaking van de VSB Poëzieprijs. De cd ging gepaard met een boekje, waarin jonge dichters tussen acht en twaalf werden aangemoedigd mee te doen aan de poëziewedstrijd VSB Jong Dichttalent. Het gedicht moest kort, lang, of van plaatjes voorzien zijn, als het maar ging over één van de dichters of dichtbundels die genomineerd zijn voor de VSB Poezieprijs.

Deze eis bracht Samira Scheenstra van de basisschool Sint Jozef in Geldrop, één van de winnaars die op 26 april bekend werden gemaakt, ertoe een gedicht te schrijven op de naam Stefan Hertmans. Deze genomineerde Vlaamse dichter heet eigenlijk Stefan Jansen, dicht zij, en op school wordt hij geplaagd omdat hij veel van herten houdt. 'Elke dag gaat hij met brood of fruit naar het hertenkamp / Hertmans Hertmans roepen ze altijd / Kan hij er wat aan doen dat hij van ze houdt'.

Daags op deze wedstrijd werden de jongste dichters in de Rode Hoed afgelost door leerlingen van middelbare scholen. Per school droegen tien leerlingen gedichten voor, sommigen lazen werk van een medescholier die het podium een stap te gewaagd vond. Het werd een poëzieshow, die afgewisseld met entreacts en gedichten van K. Michel en jurylid Mustafa Stitou voor een daverende middag zorgden.

,,Ik heb nooit eerder voor zulk jong publiek gestaan'', zei K.Michel, die voorlas uit zijn genomineerde bundel 'Waterstudies'. ,,Ik vond dat ze aandachtig luisterden, en grapjes goed oppikten. En het is prachtig dat er -zoals men dat noemt- energie in de zaal zat. Het publiek moedigde medescholieren luidruchtig aan, de gedichten kregen een warm onthaal. Maar het enthousiasme zorgde er niet voor dat het blijvend rumoerig werd, tijdens het voorlezen was het stil. Hoewel er te snel werd voorgelezen en dus niet alle gedichten even goed te volgen waren, hoorde ik vrij veel verrassende regels.''

Eén van de verrassendste regels kwam op het conto van Niels Gershon Lohman, een leerling uit de derde klas van het Amsterdamse Vossius Gymnasium en een terechte winnaar: 'Het is de wind / de wind slijpt mijn gezicht'.

,,Deze regel had ik eens op de fiets bedacht'', zei Niels, nadat hij lang had nagedacht over het ontstaan van zijn gedicht. ,,Toen voelde ik de wind langs mijn gezicht-ja, slijpen. De rest van het gedicht heb ik op een vroege ochtend gemaakt, na een nacht stappen. Ik logeerde bij vrienden en terwijl iedereen nog sliep ben ik gaan dichten. De strijd tussen kern en wind is de strijd tussen je persoonlijkheid en de dingen die je overkomen, die je vormen of misvormen. Als de wind maar blijft rukken, is op een gegeven moment je gezicht weg. Het moet niet te veel waaien, want dan raakt de 'bron', 'de steen', 'de kern' 'uit geslepen'.''

,,Het is een dramatisch gedicht. Maar toen ik het schreef, was ik niet in een sombere toestand. Het is een beschouwing over hoe die strijd tussen je gezicht en de kern zich ontwikkelt. Er zijn ook gelukkige momenten. Zoals ik zeg, gaan die meestal gepaard met 'windstille zon'. Tot nu toe schreef ik niet vaak poëzie. Maar sinds ik iemand ontmoette die mij erg inspireerde, heb ik meer gedichten geschreven. Ik heb er nu een stuk of vijf. Ik vind deze echt niet de beste. Ik hoop dat die inspiratie nog even blijft, want ik vind dichten ontzettend leuk. Ik ben er ook zo klaar mee. Het gedicht over de kern en de wind kostte slechts een half uur.''

Zes mannelijke dichters sloten op donderdagavond de poëziemarathon af. Zij werden geïnterviewd en lazen voor uit hun genomineerde bundels. Was de sfeer 's middags bij de scholieren te vergelijken met die in een goedgevuld stadion, 's avonds leek de Rode Hoed een matig gevulde, kleine concertzaal. Her en der een kaars, een dichter die nauwkeurig formulerend antwoord gaf op gestelde vragen, publiek dat aandachtig luisterde naar soms niet al te toegankelijke poëzie.

,,Beide bijeenkomsten waren prettig'', meende K.Michel, de enige genomineerde dichter die bij alle activiteiten betrokken was. ,,De middag was levendig maar niet rumoerig, de avond intiem en vol aandacht voor de poëzie, zonder dat het saai werd.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden