In Memoriam

George Michael, 1963-2016

Beeld anp

Het is o zo verleidelijk om bij het overlijden van George Michael op eerste kerstdag meteen aan die onsterfelijke kersthit te denken. Maar de Britse zanger was nog zo buitengewoon veel meer dan dat.

Hij was één van de eerste, en grootste, moderne popsterren, dankzij het videocliptijdperk dat begin jaren tachtig werd ingeluid door MTV. Om zijn juridische strijd met Sony stond hij symbool voor de manier waarop platenmaatschappijen met artiesten omging. Hij was een eigenzinnige ster, die frivole popmuziek combineerde met een boodschap, of dat nu een politiek, humanitair of persoonlijk was. En zijn carrière verliep parallel aan de maatschappelijke acceptatie van homoseksualiteit.

Opvallen

Gisteren werd hartfalen de zanger op 53-jarige leeftijd fataal, zo maakte zijn management vanochtend bekend. Ambulancepersoneel trof de zanger op eerste kerstdag levenloos aan in zijn woning te Goring-on-Thames.

De in Londen geboren Georgios Kyriacos Panayiotou, zoon van een Grieks-Cypriotische restauranteigenaar, begon begin jaren tachtig een ska-bandje met schoolvriend Andrew Ridgeley. Puur omdat hij als tiener wilde opvallen, zou hij later zeggen. In 1981 kwam hieruit Wham! voort, die samen met Duran Duran, Culture Club en Human League de eerste Britse generatie MTV-bandjes vormde. Het luidde de jaren tachtig in, en daarmee een nieuwe periode voor de popmuziek: de stoffige gitaar werd ingeruild voor blitse synthesizers.

Ridgeley en Michael bleken geknipt voor tv: ze hadden de looks, de uitstraling, de bewegingen en in het geval van Michael, ook de stem. Met hun opvallende videoclips bereikte het duo een miljoenenpubliek, met het tweede album 'Make it Big' (1984) en vooral single 'Wake Me Up, Before You Go-Go' werd Wham! een wereldwijd fenomeen. Michael was degene met het echte talent, en die zwoele saxofoonintro van 'Careless Whisper' alleen al maakte duidelijk dat hij daar meer mee wilde doen dan er louter mee schitteren vanaf posters op meisjeskamers.

Popcanon

Solo scoorde Michael in 1986 drie Britse nummer-1 hits achter elkaar, maar zijn grootste succes was single 'Faith', van het gelijknamige album uit 1987. Het nummer zou uitgroeien tot tijdloze klassieker, de leren jas en jukebox uit de clip hebben een iconische plek gekregen in popcanon. Het vestigde Michaels naam als volwassen popster.

Maar of hij daar blij mee was? In die andere megahit - 'Freedom!', 1992 - zingt hij te worstelen met die sterrenstatus. In datzelfde jaar begon hij een juridische strijd met zijn platenmaatschappij. Michael vond dat Sony te weinig had gedaan om zijn 'Listen Without Prejudice Pt. 1' te promoten. Hij voelde zich een hedendaagse slaaf, geketend door een onvoordelig platencontract, waar hij op te jonge leeftijd een handtekening onder had gekrabbeld. Michael zou de zaak verliezen, maar het gaf het grote publiek een inkijkje in de schimmige werkwijze van de moderne muziekindustrie.

Als gevolg van de rechtszaak schrapte Michael zijn volgende album, en de voorheen productieve zanger zou tot 1996 geen nieuwe muziek uitbrengen. Dat had ook te maken met de lange depressie waarin hij was vervallen na het overlijden van zijn vriend, stilist Anselmo Feleppa, aan de gevolgen van aids. 'Jesus to a child', zijn eerste nieuwe single in 1996, was een eerbetoon aan Feleppa.

Al jaren waren er geruchten rondom de seksuele geaardheid van Michael. De zanger zei daar lange tijd niks over, ook op advies van zijn platenmaatschappij. Sterker, het was niet voor niets dat vriendin Kathy Yeung in 1987 zo prominent en weinig verhullend danste in de videoclip voor 'I Want Your Sex'. Maar Feleppa was zijn eerste echte grote liefde.

Uit de kast

In 1998 werd George Michael gearresteerd wegens 'ontuchtig gedrag' in een openbaar toilet in Beverly Hills, na te zijn meegelokt door een undercoveragent. De arrestatie lekte uit, Michael zag zich genoodzaakt uit de kast te komen. Ondanks de schande werd Michael, en de homobeweging, uiteindelijk de morele winnaar: hij sloeg terug met de roemruchte videoclip voor 'Outside', met tongzoenende politiemannen erin. Waarom zou hij zich eigenlijk schamen? Hij was trots op zijn seksualiteit. Tekenend was dat de politieagent die hem arresteerde, Michael om die videoclip wegens 'emotionele schade' poogde aan te klagen. Zonder succes.

In Nederland had hij negen nummer-1 hits, hij won twee Grammy's, en met meer dan 100 miljoen platen wordt hij gezien als één van de succesvolste popartiesten aller tijden. De laatste jaren was hij echter vaker in het nieuws wegens drank- of drugsgerelateerde incidenten dan om zijn nieuwe muziek. 'Patience', uit 2004, was zijn laatste studioalbum. In 2008 werd hij in een openbaar toilet in Londen gearresteerd, ditmaal wegens drugsgebruik. Twee jaar later werd zijn rijbewijs voor vijf jaar ingenomen na een ongeluk, Michael zat onder invloed achter het stuur. In 2011 balanceerde Michael op het randje van de dood nadat hij tijdens zijn tournee in Wenen met spoed werd opgenomen wegens een longaandoening.

Zijn fans hoopten dat het wat beter ging. Zeker nadat vorige maand bekend werd dat George Michael weer met nieuwe muziek bezig zou zijn. De Britse zanger is 53 jaar geworden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden