Opinie

Fysieke transformatie als metafoor

CaDance festival in diverse theaters in Den Haag. ’Trans.form’ van André Gingras, ’Soul Project’ van David Zambrano en ’Bespoken’ van Paul Selwyn Norton. Gezien Korzo Theater, Theater a/h Spui. Info: www.cadance.nl

Vier dansers zijn één bewegend lichaam met uitstulpende ledematen; het hoofd van de een vormt de balans voor de torso van de ander. In een magische belichting glijden, buigen en strekken de lichamen over, boven en onder elkaar. Langzaam trekt dit wonderlijke levende plastiek, even poëtisch als angstaanjagend, de toeschouwer mee in het meditatief verglijdende fysieke transformatieproces.

Een krachtige toonzetting voor ’trans.form’, de nieuwste productie van choreograaf André Gingras die binnen het CaDance festival wordt gepresenteerd. Op een studiereis naar Indonesië kwam de dansmaker in aanraking met collectief ervaren trance-rituelen die fysieke transformatie van bijvoorbeeld mens naar dier bewerkstelligen om dichter bij het goddelijke te komen.

Fysieke transformatie als metafoor voor de weg naar vrijheid; een interessant uitgangspunt, maar Gingras overspeelt zichzelf door overgedoseerd het thema – letterlijk – te lijf te gaan. Na de sterke opening komt er een opvolging van soms visueel krachtige, vaker nogal afstandelijke solistische ’transformatie-ervaringen’ van de dansers.

Yukio Tomino brengt zichzelf bijna transcendentaal in een staat van ’aapgod’ en raast beestachtig langs het deels op zitzakken gezeten publiek. Zitzakken die door danser Kenneth Flak aan de armen worden rond gezwaaid, waarbij zijn silhouet verandert in dat van een nachtvlinder, cq olifant. Een vluchtig commentaar op de ’westerse’ opvattingen over fysieke transformatie, lees cosmetische chirurgie, als Marta Lobato haar lippen bloedrood stift en haar borsten inbindt. Yukio Tomino en Thomas Falk als ’Wellsiaanse’ door-geëvolueerde wezens continu op punt van aanvallen staan. De scènes blijven steken in het exposé, de grove montage gaat wringen. Wat Gingras’ overkoepelende visie is op deze verkenning van extreme transformatievormen, blijft ongewis.

Muziek van Aretha Franklin, James Brown en soms niet-westerse die dezelfde expressieve soulconnotaties oproept, jagen twaalf dansers in David Zambrano’s ’Soul Project’ aan. Het publiek loopt vrij rond; bij de inzet van elk nieuw nummer reppen de toeschouwers zich van plek naar plek om niets van de solo’s te missen. De dansers hebben allen een uitgesproken fysiek – groot, klein, tanig of gespierd – en dat levert verschillende bewegingsdynamieken op. Swingend levenslustig of spiritueel bedachtzaam, laten de performers de door de ’soul’ opgeroepen intenties door hun lichaam stromen. Doordat het publiek er met de snufferd opzit, wordt het een geslaagde gedeelde ervaring.

Pretentieloos is ook ’Bespoken’ van Paul Selwyn Norton die met dit duet terugkeert naar zijn, zo blijkt, bijzonder stevige choreografische basis. Op de live uitgevoerde ’Six Melodies for Keyboard and Violin’ van John Cage ontmoeten musici Gerard Bouwhuis en Heleen Hulst de dansers Irena Mikecs en Jussi Nousiainen elkaar in een intieme en voor Selwyn Nortons doen, verrassend lyrische setting. Een puur dansjuweeltje en een hoogtepunt van Cadance tot nu toe.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden