Review

Film tussen peepshow en Russisch kunstpaleis

Gisteren is in Rotterdam het 32ste Filmfestival geopend. Tot en met 2 februari zijn in Rotterdam honderden nieuwe speelfilms, documentaires en korte films te zien.

De openingsfilm 'Far From Heaven' was door de 1500 genodigden van de openingsavond zelf gekozen via een ludieke stemactie, bedacht vanwege het samenvallen van de openingsavond met de verkiezingen voor de Tweede Kamer.

De nek-aan-nekrace tussen Todd Haynes' 'Far from Heaven' en Alexander Sokoerovs 'Russian Ark' viel in het voordeel van Haynes uit. Zijn ode aan het kleurige melodrama van Douglas Sirk uit de jaren vijftig was een opening waar het festival mee voor de dag kon komen.

In hun openingstoespraak lieten de twee directeuren van het festival, Simon Field en Sandra den Hamer, ook hun licht schijnen over de afgelopen verkiezingscampagne waarin kunst en cultuur nauwelijks aan de orde kwamen. Op het openingsfeest daarna in De Doelen, werden de verkiezingen niettemin op de voet gevolgd, via speciale monitoren. Het leverde ongewone taferelen op, met groepjes aan de buis gekluisterde gasten.

Naast de openingsfilm is 'Russian Ark' van de Russische regisseur Alexander Sokoerov een van de intrigerendste films van het festival. Sokoerov nam 'Lola rennt'-cameraman Tilman Büttner in de arm, om in één lange, ononderbroken take door de zalen van het Russische kunstpaleis de Hermitage te kunnen dwalen. Sokoerov zet de digitale videocamera in voor een stilistische tour de force, alsof je getuige bent van een wonder. De deuren van de Hermitage in St.-Petersburg gaan open, de camera begint te rijden, en voor het oog van de toeschouwer ontvouwt zich de Russische geschiedenis.

Sokoerov heeft een manier gevonden om de Russische geschiedenis tot leven te wekken. Hij gebruikt die lange, adembenemende reis langs tal van meesterwerken uit de schilderkunst om de geschiedenis ook te ensceneren, met hedendaagse en historische personages die door het museum struinen en in discussie gaan over hun eigen roerige verleden.

Een perfecte film voor het Filmfestival van Rotterdam, dat graag de traditionele scheidslijnen tussen filmische, theatrale en museale kunstuitingen verkleind ziet. Zo is de Canadese filmmaker Guy Maddin als 'Filmmaker in Focus' uitgenodigd. Maddin bouwt in Rotterdam een installatie, een soort peepshow waar het publiek de komende dagen moeilijk omheen zal kunnen. Dat er naast de drie 'Filmmakers in Focus' dit jaar voor het eerst ook een 'Artist in Focus' is (in de persoon van de Franse kunstenares Dominique Gonzalez-Foerster) toont aan hoe serieus het Rotterdamse cross-over beleid is.

Via alle verschillende programma-onderdelen komt er de komende dagen een ware stortvloed van nieuwe films over ons heen. Het Hubert Bals Fonds bestaat 15 jaar, en dat wordt onder meer gevierd met het Palestijnse succes 'Divine Intervention' en de nieuwste Argentijnse klappers 'El Bonaerense' en 'Tan de Repente'. In het speciale themaprogramma '(based upon) TRUE STORIES', waarin kortgezegd feit en fictie opnieuw worden onderzocht, zijn Chantal Akermans 'De l'autre côté' en Abbas Kiarostami's 'Ten' de blikvangers. Kiarostami schroefde een (of zijn het er twee?) digitale videocamera in een rijdende auto in Iran, een beetje zoals in de tv-serie 'Taxi', en laat de chauffeuse tien gesprekken voeren met tien verschillende passagiers, alsof die camera er helemaal niet is. Het levert, zeker voor Iraanse begrippen, buitengewoon intieme gesprekken op over het alledaagse leven in Iran.

In de Tiger-competitie veel nieuw talent; in het hoofdprogramma meer gevestigd talent, zoals Lukas Moodysson ('Lilya 4-ever'), Peter Mullan ('The Magdalene Sisters') en Paul Thomas Anderson ('Punch-drunk Love') die Rotterdam deze week ook zal vereren met een bezoek. Het zijn films die later ook in de bioscoop komen, en die je ook even kunt laten gaan, om te gaan struinen in 'Cinema Regained', met Jean Eustache's gerestaureerde 'Numéro Zéro', een schitterende, kleine ode aan zijn grootmoeder. Wel jammer dat het festival niet Douglas Sirks 'All That Heaven Allows' in zijn programma heeft opgenomen. Het was een prachtige double-bill geweest met 'Far From Heaven'. Heden en verleden in de juiste context.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden