Mediadeal

Facebook moet voor nieuws betalen door nieuwe Australische wet

Minister van financiën Josh Frydenberg en premier Scott Morrison donderdag in het Australische parlement.  Beeld Getty Images
Minister van financiën Josh Frydenberg en premier Scott Morrison donderdag in het Australische parlement.Beeld Getty Images

De ruzie tussen Facebook en de Australische regering is beslecht. Maar het is nog wel de vraag wie daar echt beter van wordt.

Australië heeft een unieke wet aangenomen, die Facebook en Google verplicht tot het betalen voor nieuwsberichten die ze overnemen van andere media. De nieuwe wet, de Media Bargaining Code, is op het laatste moment wel wat aangepast, zodat de techbedrijven iets meer speelruimte krijgen. Hiermee is voorlopig een einde gekomen aan een machtsstrijd die gevoerd werd over de hoofden van de Australische nieuwsconsumenten heen. Het Australische parlement stemde donderdag in grote meerderheid in met de wet.

“Deze code verzekert dat nieuwsmedia eerlijk beloond worden voor berichten die zij maken”, verklaarden de ministers van financiën en communicatie, Josh Frydenberg en Paul Fletcher. Volgens hen betekent dit ook ondersteuning voor ‘journalistiek die opkomt voor het publieke belang’. Dinsdag kwam Frydenberg al tot overeenstemming met Facebook-topman Mark Zuckerberg.

De ruzie over de nieuwe wet liep hoog op, wat er vorige week toe leidde dat Facebook in Australië geen nieuws meer doorgaf. Daarbij werden zelfs pagina’s van de overheid geblokkeerd, met informatie over de coronapandemie en bosbranden. Dat gebeurde volgens Facebook per ongeluk. Google koos er wel voor om te betalen voor het nieuws, omdat dit bedrijf afhankelijk is van zoekresultaten.

Google en Facebook verdienen veel geld op de advertentiemarkt, ook omdat zij gebruikers lokken met nieuwsberichten. Die berichten en video's zijn afkomstig van journalisten en media-ondernemingen, die hun advertentie-inkomsten de afgelopen jaren juist flink hebben zien dalen.

Baanbrekende wet

Dit wezenlijke probleem lijkt nu opgelost met een compromis, waar beide partijen vrede mee hebben. De Australische regering heeft haar baanbrekende wet erdoor gekregen, maar wel met een wijziging op het laatste moment: de toezichthouder in Australië moet nu rekening houden met afspraken die de tech-giganten zelf al hebben gemaakt met mediabedrijven. Bovendien krijgen die meer tijd om deals te sluiten, voor de toezichthouder hen via arbitrage verplicht compensatie te betalen.

Critici wijzen erop dat de wet op deze manier alleen positief uitpakt voor grote uitgevers, die hun gewicht in de schaal kunnen leggen om een goede deal te sluiten met Facebook en Google. Nine Entertainment en Seven West Media hebben al miljoenendeals gesloten, net als News Corp van Rupert Murdoch, al heeft dat bedrijf geen bedrag bekendgemaakt.

Kleinere, zelfstandige media staan veel zwakker tegenover de techgiganten. De vrees is dat zij tevreden moeten zijn met wat kruimels, of accepteren dat hun berichten niet meer via Facebook verspreid worden. Country Press Australia, dat 161 regionale kranten vertegenwoordigt, heeft daarom al zorgen geuit over de wet. Maar Rod Sims, het hoofd van de toezichthouder, verklaarde dat op den duur de hele journalistiek zal profiteren van de nieuwe regels.

De strijd tussen de Australische regering en de techbedrijven is wereldwijd op de voet gevolgd. Andere landen, zoals het Verenigd Koninkrijk en Canada, hebben belangstelling om vergelijkbare regels in te voeren.

Lees ook:

Techbedrijven moeten betalen voor nieuws

De Australische overheid heeft de handschoen opgenomen tegen de techplatforms door ze te verplichten te betalen voor het gebruik van links naar nieuws en andere vormen van content van uitgevers.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden