De SerieRohwedder

Er blijven veel vragen open bij de schijnvrolijke Netflixserie ‘Rohwedder’

Uit de vierdelige Netflixserie ‘Rohwedder: Einigkeit und Mord und Freiheit’.

Een moord in Duitsland in 1991 is de aanleiding voor een ‘true crime’-documentaire. De achtergronden bij de sprekers en de geschiedenis blijven daarin onterecht onderbelicht.

Met drie schoten kwam er op de avond van 1 april een eind aan het leven van manager en politicus Detlev Karsten Rohwedder. In zijn studeerkamer, op de eerste verdieping van zijn huis in Düsseldorf, raakten twee kogels hem dodelijk, de derde kogel verwondde zijn vrouw. De dader zat aan de overkant van de straat. Hij of zij liet drie patroonhulzen en een stoel met handdoek achter, én een brief waarop de Rote Armee Fraktion (RAF) de verantwoordelijkheid opeiste. De naam van de dader is officieel nog steeds niet bekend.

Documentaires, films en boeken verschenen al eerder in Duitsland over de moordaanslag en met de nieuwe vierdelige Netflix-documentaire ‘Rohwedder: Einigkeit und Mord und Freiheit’ zijn geen nieuwe antwoorden gevonden. Toch zouden de zaak en vooral de voorgeschiedenis genoeg aanleiding kunnen geven voor een frisse blik op die roerige tijd rond de Duitse eenwording.

De boeman voor de ‘neue Bundesländer’

Eén ding is namelijk zeker: Rohwedder werd vermoord vanwege zijn functie als hoofd van de Treuhandanstalt, de onderneming die vijftienduizend bedrijven in de voormalige DDR privatiseerde. Een uiterst omstreden taak, vooral vanuit het perspectief van de voormalig Oost-Duitsers, waar de reorganisaties en overnames leidden tot grote werkeloosheid. Een ongekend fenomeen in DDR-tijden. Rohwedder was daarmee de boeman voor de ‘neue Bundesländer’, zoals de voormalige DDR zo schijnvrolijk werd genoemd.

Schijnvrolijk is de nieuwe Netflixserie, die in het Engels ‘A Perfect Crime’ is gedoopt, bepaald niet. De afleveringen bestaan voor de helft uit pratende mannen en één vrouw die professioneel bij de zaak betrokken waren. Praten doen ze dramatisch uitgelicht in tv-studio’s, gedateerde wachtruimtes en voor grote televisieschermen. Ze hebben Duitse functieomschrijvingen als ‘Bundeskriminalamt. Leiter Terrorismusbekämpfung’. Een korte introductie op die functies was voor de niet-Duitse kijkers, op wie de serie zich ook richt, prettig geweest.

Verschillende theorieën

De vele grijze pratende hoofden met schimmige identiteit maken het bovendien lastig te bepalen hoe geloofwaardig hun uitspraken zijn. Al snel blijkt namelijk dat er niet alleen twijfels zijn over wie Rohwedder vermoord heeft, ook wordt de opeising van de RAF niet door alle partijen geaccepteerd. Zo is er een theorie over voormalige Stasi-medewerkers, een andere theorie wijst juist op een West-Duitse samenzwering.

In hoeverre dat wilde gokken zijn, wordt de kijker niet duidelijk. En er zijn meer vragen. Wat was bijvoorbeeld de mening van Hergard Rohwedder, de vrouw van Detlev, die ook geraakt werd bij de aanslag? Ze komt niet ter sprake noch in beeld. Ze heeft wel gezegd dat ze de dag voor de aanslag een onbekende auto heeft zien staan, ze overleed in 2019. Ook andere belangrijke bekentenissen, met name die van RAF-activiste Birgit Hogefeld, die in 1997 in een interview toegaf dat de RAF verantwoordelijk was voor de aanslag, worden niet genoemd. 

Interessant is de serie vooral vanwege de archiefbeelden van buiten de studio. Kunstig aan elkaar geplakt tonen ze dat die hereniging allesbehalve soepel verliep. Hoe de onvrede in het Oosten uitmondde in maandenlange wekelijkse protesten, die stopten met de dood van Rohwedder. En hoe in een naaiatelier nieuwe Duitse vlaggen in de maak waren. Op de Duitse Amazon Prime ging deze week het derde seizoen van de veelgeprezen serie ‘Deutschland’ in première, na 1983 en 1986 is nu 1989 aan de beurt. Het is hopen dat de serie snel in z’n geheel naar Nederland komt, want Rohwedder smaakt, ondanks alle tekortkomingen, naar meer.

‘Rohwedder’ is te zien op Netflix.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden