Eindelijk, een Nederlands toporkest heeft een vrouwelijke chef-dirigent

Het Radio Filharmonisch Orkest krijgt eindelijk een vrouwelijke chef-dirigent. Beeld Simon van Boxtel
Het Radio Filharmonisch Orkest krijgt eindelijk een vrouwelijke chef-dirigent.Beeld Simon van Boxtel

Het muzikale glazen plafond is nu ook in Nederland aan diggelen. Met de benoeming van de New Yorkse Karina Canellakis (36) bij het Radio Filharmonisch Orkest (RFO) is er eindelijk een vrouwelijke chef-dirigent bij een Nederlands toporkest.

Peter van der Lint

Op 1 september 2019 stapt zij in de schoenen van Markus Stenz, Jaap van Zweden en Edo de Waart, haar voorgangers bij het RFO. Vooral met Van Zweden deelt Canellakis een mooie geschiedenis. Zij was twee jaar lang diens assistente bij het Dallas Symphony Orchestra, en kreeg haar grote doorbraak toen ze op korte termijn, zonder één repetitie, voor een geblesseerde Van Zweden moest invallen en met Sjostakovitsj' enorm ingewikkelde Achtste symfonie grote indruk maakte.

Protest

Een vrouwelijke dirigent op de bok wordt gelukkig steeds gewoner, ondanks recente, kwalijke uitspraken van mannelijke collega's als Vasily Petrenko en Mariss Jansons. Mannelijke orkestmusici zouden maar afgeleid worden van het vrouwelijk schoon op de bok. Of vrouwelijke musici met knappe maestro's niet hetzelfde probleem hadden, daar sprak men niet over.

Na stormen van protest moesten beide maestro's voor hun seksistische teksten diep door het stof. Steeds gewoner dus, een maestra, maar voor de echt belangrijke vaste betrekkingen bij toporkesten is de verhouding nog behoorlijk scheef. Daar domineren, net als bij bedrijven, nog steeds de mannen, een enkele uitzondering daargelaten, zoals bij het symfonieorkest van Birmingham.

Canellakis dirigeerde het Radio Filharmonisch Orkest afgelopen maart in Utrecht en Amsterdam voor de eerste keer en het was volgens de dirigent vanaf de eerste repetitie liefde op het eerste gezicht.

Veel musici drongen er daarna bij de orkestdirectie op aan om haar als chef-dirigent uit te nodigen. Het RFO deed er goed aan snel te handelen, want Canellakis stond op de radar bij meer belangrijke orkesten. Canellakis zal hoe dan ook de geschiedenis ingaan als de allereerste vrouwelijk chef-dirigent in Nederland. Het werd tijd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden