Opinie

Eindejaarstraditie hervat met moderne 'Assepoester'

AMSTERDAM - 'Assepoester' is een eindejaarsstuk over de zoektocht naar de verbintenis van de ideale man en de ideale vrouw. 'Want', zo staat in het programmablad, 'dat is wat wij graag willen zien: een sprookje.'

Frank Verhallen

Daarom leven wij zo mee met die arme Assepoester. En daarom treuren we om de dood van Diana, prinses uit een stukgeslagen sprookjeshuwelijk. En om diezelfde reden zien we verwachtingsvol uit of kroonprins Willem-Alexander de geliefde vindt die zijn glazen muiltjes past. Al deze elementen zitten geraffineerd en humoristisch verwerkt in deze moderne kerstbewerking van dat oude sprookje die het Amsterdamse Theater Bellevue deze weken presenteert.

Met zijn bewerkingen van de Charles Dickens-verhalen 'A Christmas Carol' (tot 'Scrooge') en 'David Copperfield' liet regisseur Bruun Kuijt tussen 1993 en 1996 de traditie van 'eindejaarstheater' herleven. Juist rond Kerst en Oud en Nieuw zijn wij gevoelig voor de boodschap van Dickens, dat verdriet en pijn de mens weliswaar niet bespaard blijven, maar dat je altijd hoopvol moet uitzien naar een nieuw begin. In 1997 kwam er geen theaterstuk, want de realiteit haalde die intentie toen hardhandig onderuit. Het verdriet en de pijn waren te vers om door de tranen heen daadwerkelijk vooruit te kunnen kijken. In november van dat jaar immers overleed onverwachts Coen van Vrijberghe de Coningh, die in beide stukken de aangrijpende hoofdrol had gespeeld.

Herinnerd

Nu pakt het gezelschap de draad weer op. Niet opnieuw met Dickens, maar met een moderne bewerking van 'Assepoester', naar het idee van Bruun Kuijt geschreven door Marleen Baart. Tussen zoveel oudgedienden wordt Van Vrijberghe de Coningh natuurlijk herinnerd en node gemist, want ook dit stuk ademt de sfeer die juist hij met zijn spel zo treffend wist op te roepen en waarbij de ontroering van oprecht sentiment aangenaam samengaat met veel humor.

'Assepoester', aangeduid als 'kerstspektakel' en nader omschreven als een 'sprookje van de liefde die alles overwint', verhaalt van het goedhartige sloofje dat wordt getiranniseerd door een harteloos stiefgezin, maar zich uiteindelijk de welverdiende liefde van de prins verwerft. Maar 'het hele verhaal loopt niet zoals ik het ken', stelt Assepoester na enige tijd hardop vast, want deze overbekende vertelling wordt gemengd met ingrediënten uit hedendaagse koningsverhalen van realistischer aard. Immers, nog steeds vinden machtige moeders meisjes die geen blauw bloed hebben, niet goed genoeg voor de troonopvolger.

Milde spot

Het is geen satire waarmee stevig stelling wordt genomen, maar milde spot, steeds aangedreven door visuele vondsten, komische wendingen en bovenal eendimensionaal spel, als expressieve karikaturen van eigenschappen en gedragingen, zowel de goede als de heel slechte uiteraard. De sterk ingevulde hoofdrollen zijn voor Vlaamse Fania Sorel (als de zeer lieflijke Assepoester), Wivineke van Groningen, Margot Ros en Nelleke Zitman (als de boosaardige stiefmoeder en haar beide dochters) en Frans van Deursen, Frits Lambrechts en Coby Stunnenberg (als respectievelijk de zachtaardige kroonprins en het koningspaar). Daarnaast zijn er grote en veel kleinere bijrollen, zoals voor dansers van de Amsterdamse Balletacademie en studenten van de Akademie voor Kleinkunst. Gezamenlijk maken zij van 'Assepoester' een zeer genoeglijk stuk in de stijl van Dickens, waarbij de humor centraal staat, maar zonder de ontroering te schuwen.

Dat laatste geldt zeker in het louterende slot, wanneer aannemelijk wordt gemaakt dat de mens er, ondanks egoïstische of beter bedoelde adviezen, goed aan doet altijd zijn hart te volgen. Omdat twee keer een vol uur niets aan duidelijkheid te wensen is overgelaten, komt die boodschap dan inmiddels ten overvloede, maar ook dat past geheel in de traditie van zo'n bijzondere familievoorstelling aan het einde van het jaar.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden