FilmrecensieThe Whistlers

Een Roemeense misdaadparodie met fluitende moordenaars

De Roemeense Catrinel Marlon geeft gestalte aan femme fatale Gilda.

The Whistlers
Regie Corneliu Porumboiu
Met Vlad Ivanov, Catrinel Marlon, Rodica Lazar
★★★★☆

Een buit van dertig miljoen euro, een femme fatale, of eigenlijk twee, een Spaans eiland en zoveel intrige dat je uit het oog verliest wie met wie heult, wie de goeien en de slechten zijn en je uiteindelijk geen idee meer hebt hoe het zal ­aflopen.

Deze Roemeense parodie op de Amerikaanse heist movie – een overval- of kraakfilm – goochelt met de clichés van het genre, draait ze binnenstebuiten, bakt er een taart van en doet er slagroom op.

De kers op de slagroom op de taart zit verborgen in de titel. Op het Canarische eiland La Gomera, zo is het verhaal, maken bendes al eeuwenlang gebruik van een whistling language, een fluittaal om te communiceren zonder dat men ­afgeluisterd kan worden. Christi, de stoïcijnse rechercheur die de hoofdrol lijkt te hebben in dit droogkomische misdaaddrama, ­infiltreert in de jacht op die dertig miljoen bij een Roemeense bende, leert met veel vals gefluit – een ­terugkerende grap ­ langzaam de geheimzinnige fluittaal en speelt een dubbelrol in een spel dat hij zelf maar amper snapt.

Regisseur Corneliu Porumboiu hult de ontwikkelingen opzettelijk in nevelen. Erger je dus niet als je gaandeweg niet meer weet hoe het zit: dat is deel van de grap. En die grap is de overdreven drukdoenerij en steeds lachwekkender bochten waarin scenario’s van overvalfilms zich wringen om de kijker te verrassen en te verleiden.

Sarcastisch commentaar van de regisseur

De film zit vol visuele en muzikale grapjes die allemaal deel zijn van het spel met clichés. Van de operamuziek die sinds jaar en dag in misdaadfilms gebruikt wordt als prelude op de climax en verwijzingen naar filmklassiekers (‘Psycho’), ‘The Whistlers’ viert de genrefilm.

Je kunt het allemaal iets te ­bedacht en geforceerd vinden. En het is waar dat de film niet de intense ervaring van het pure genrewerk biedt. In tegenstelling tot bijvoorbeeld Tarantino’s ‘Reservoir Dogs’, dat ook iets nieuws met het genre wilde doen.

Maar daar is het Porumboiu niet om te doen. Zijn fascinatie is altijd op de eerste plaats taal geweest. In ‘12:08 Bucharest ‘(2006) was het de archaïsche taal van voormalige communisten. In ‘Police, Adjective’ (2009) ging het om de betekenis van woorden als geweten en wet. In die laatste film heette die ­rechercheur trouwens ook Christi en werd hij ook gespeeld door Vlad Ivanov.

Dat op zichzelf is ook al een sarcastisch commentaar van Porumboiu, want het geeft aan hoezeer hij denkt dat Roemenië sindsdien veranderd is: de rechercheur die zich in 2009 verwonderde over de morele implicaties van woorden, heeft tien jaar later zijn ziel verkocht voor een zak euro’s.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden