Concertrecensie Wagner ‘Die Walküre’

Een legertje prachtige zangers, maar Jaap zelf is de grote ster

Hier Jaap van Zweden als chef-dirigent van het New York Philharmonic. Beeld ANP

OPERA
Radio Filharmonisch Orkest/Jaap van Zweden
Wagner ‘Die Walküre’
★★★★★

Er liep deze dagen een waar leger aan Wagnerzangers in de hoofdstad rond. Terwijl men bij De Nationale Opera (DNO) de enscenering van Wagners ‘Die Walküre’ driftig in de steigers aan het zetten was (première over twee weken), bracht de NTR ZaterdagMatinee in het Concertgebouw diezelfde opera in concertante versie op de bühne. Gevalletje verkeerde planning misschien, maar het zal de liefhebbers worst wezen – in het Concertgebouw bleef zaterdag geen stoel leeg, en ook de serie bij DNO is nagenoeg uitverkocht.

Wagner is populair. In het tjokvolle Concertgebouw bleef men zaterdag maar klappen en juichen. Van drie uur ’s middags tot negen uur ’s avonds was men daar compleet in de ban van zijn muziek. En ondanks het blik aan prachtige en waarachtige Wagnerzangers dat de Matinee had opengetrokken, groeiden Jaap van Zweden en het magnifieke Radio Filharmonisch Orkest uit tot de echte sterren van deze bijzondere uitvoering.

In 2001 dirigeerde Van Zweden zijn allereerste opera: ‘Fidelio’ van Beethoven. Toen al, Van Zweden was amper vijf jaar aan het dirigeren, was duidelijk dat daar een man van het theater op de bok stond. Zijn eerdere Wagners in de Matinee waren vervolgens opzienbarende gebeurtenissen en ook nu was een ontketende Van Zweden onnavolgbaar goed op dreef. Meteen in de storm-prelude was er die felle bezetenheid. Als een soort Wilhelm Furtwängler greep Van Zweden iedereen bij de lurven, en hij liet niet meer los. Het orkest stak in bloedvorm, met de schitterende cellogroep, de basklarinet, de bastrompet en de zes harpen voorop.

Al na de eerste akte, die Van Zweden kolkend en koortsig naar de slotmaat liet denderen, lagen de liefhebbers zowat op apegapen. Stuart Skelton (Siegmund), Elena Pankratova (Sieglinde) en Ain Anger (Hunding) gaven daar gedrieën een staaltje Wagner-zingen weg zonder weerga. Toen al stond het Concertgebouw volledig op z’n kop. Daarna was het in de tweede akte even wennen aan de wat lichtere stemmen van Thomas Johannes Mayer (Wotan), Katherine Broderick (Brünnhilde) en Ronnita Miller (Fricka), maar ook zij zongen uiteindelijk het dak eraf.

Van Zweden nam her en der prachtig gas terug (aan het begin van de ‘Winterstürme’-aria bijvoorbeeld), maar in de beruchte ‘Walkürenritt’ gingen alle remmen los. Gesteund door acht kloeke Walküren (met Lisette Bolle stralend in de hoogste ‘Hojotoho’-regionen) riep Van Zweden hier een pandemonische dollemansrit op die nog lang in het geheugen zal blijven naklinken. Van de zangers kreeg de fenomenale Skelton na afloop terecht het luidste applaus, maar de grootste publiekslieveling bleek Van Zweden zelf. En ook dat was geheel terecht.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden