De Marokkaans-Nederlandse acteur Nasrdin Dchar (41) moest vanwege corona zijn hele agenda leegruimen.

InterviewNasrdin Dchar

Een half jaar stilzitten? Dat is niets voor Nasrdin Dchar: ‘Ik wil weer lekker toeren’

De Marokkaans-Nederlandse acteur Nasrdin Dchar (41) moest vanwege corona zijn hele agenda leegruimen.Beeld Martijn Gijsbertsen

De coronacrisis veranderde het leven van musici en artiesten ingrijpend. De agenda’s werden leeggeveegd. Wat is hun plan B? Deel 5 van een korte serie: acteur Nasrdin Dchar bedacht ‘Adem’, een alternatieve voorstelling over corona en racisme.

Holy shit, dacht Nasrdin Dchar toen hij in de spiegel zag hoe zwaar zijn neus was toegetakeld. De huid was van boven diep ingescheurd. Uit een winkelhaak gutste bloed. Het bot was op diverse plekken gebroken, bleek later in het ziekenhuis. De neus zwol gigantisch op en kreeg de kleur van een aubergine.

Inmiddels zit Dchar ontspannen thuis op de bank, laptop op schoot. We doen dit interview via Skype. Het idee was dat we vooral zouden praten over het thema ‘plan B’, want net als veel collega’s moest de acteur vanwege corona flink omschakelen. Maar de gewonde neus eist voorlopig even alle aandacht op. Al was het maar omdat Dchar er bijna door moest overstappen op ‘plan C’: een heuse carrièreswitch.

“Toen ik zag hoe erg het was, dacht ik meteen: Dit heeft impact op mijn werk”, vertelt hij. “Als acteur ben je afhankelijk van je uiterlijk. Hoe zouden die breuk en dat litteken genezen? Komt er een bobbel op, zoals vaak gebeurt als bot weer aan elkaar groeit? Ik hoop het niet! Het zou mijn gezicht wel rauwer maken. Doorleefder, ja. Misschien word ik dan eindelijk gecast voor karakterrollen waar ik nu niet voor in aanmerking kom.”

Wie is Nasrdin Dchar?

Nasrdin Dchar (41) is een Marokkaans-Nederlandse acteur. Hij is te zien in de misdaadserie ‘Mocro Maffia’ en speelde eerder in de dramaserie ‘De 12 van Oldenheim’, het improvisatieprogramma ‘De vloer op’ en de films ‘Rabat’ en ‘Lotus’. In het theater bracht hij drie monologen over zijn moeder, zijn vader en de liefde. Dchar maakte veel indruk met zijn emotionele speech toen hij in 2011 een Gouden Kalf voor beste acteur won. Hij zei: “Ik ben Nederlander, ik ben trots op mijn Marokkaanse bloed, ik ben een moslim, en ik heb een ‘fokking’ Gouden Kalf in mijn hand.”

Het was een ongelukje in de sportschool, een paar weken geleden. Op social media had Dchar een nieuwe oefening gezien met een ‘plofbal’. Dat is een zware bal die niet stuitert. Althans, die niet zou móeten stuiteren. Je houdt hem boven je hoofd, smijt hem met volle kracht op de grond en raapt hem weer op. “Ik pakte zo’n bal van vijf kilo, meteen de zwaarste. Toen ik hem op de grond wierp, kaatste hij keihard tegen mijn neus.”

Zwelling

Dchar brengt de laptop dichterbij zijn neus om de schade close-up in beeld te brengen. Het gaat al een stuk beter, zegt hij. De zwelling is afgenomen, het paars is grotendeels weg. Helemaal oké is het nog niet. “Als ik hier druk, hoor ik tik-tik-tik”, illustreert hij. “Het herstel gaat vier tot zes weken duren. Tegen het eind van de maand zou het in orde moeten zijn. Precies als ik voor mijn nieuwe voorstelling ga repeteren.”

En zo arriveren we dan alsnog bij de ‘raison d’être’ van dit gesprek: Dchars plan B. In maart moest de acteur binnen een week zijn agenda leegruimen. Hij zou eigenlijk nog een paar keer optreden met de voorstelling ‘Mabrouk’ (Gefeliciteerd), een viering van vijftig jaar Marokkaanse migratie. Geannuleerd, helaas. Opnames voor het derde seizoen van de misdaadserie ‘Mocro Maffia’ werden uitgesteld, net als het draaien voor de film ‘Meskina’. “Het was echt rot. Ik had een volle agenda, een lekker vooruitzicht. En dan gebeurt er zoiets.”

Verder zou Dchar een theaterprogramma optuigen voor de grote schouwburgen, te spelen na de zomer. In mei werd duidelijk dat hij dit project, zijn grootste tot nu toe, een heel jaar moest opschuiven. “Vanaf toen ben ik serieus gaan nadenken over een plan B”, vertelt hij. “We hadden de grote voorstelling al vijftig keer verkocht. In de theaters kwamen dus ineens vijftig avonden vrij. Waarom doe ik daar niet iets anders mee, dacht ik. Ik besprak het met schrijver en regisseur Floris van Delft. Die zat ook met zijn handen in het haar omdat niets meer doorging. En zo is het idee voor ‘Adem’ geboren.”

‘Adem’ gaat vanaf 25 september de theaters in. Dat wordt nog spannend, want de coronagrafieken kruipen al weer omhoog. “Het is inderdaad vreselijk eng”, beaamt Dchar. “Financieel is het ook een risico. Maar ik kan niet meer stilzitten. Ik word doodongelukkig van de gedachte dat ik nog een half jaar geen vooruitzicht heb om te spelen. Ik wil weer lekker toeren, iets creëren op de bühne, contact maken met het publiek.”

De voorstelling is inhoudelijk nog volop in ontwikkeling, maar actueel wordt deze zeker. Het zal gaan over de twee dominante kwesties van dit jaar: corona en racisme. Beide gaan gepaard met veel chaos en emotie. Ze leiden deels tot verbroedering, met het virus of onderdrukking als gemeenschappelijke vijand. Maar ook tot onenigheid en keiharde confrontatie. Hoe verhoud je je daar als individu toe? Wat zal de sociale balans zijn? En hoe gaan we ons deze paradoxale, verhitte tijd herinneren?

Geen lucht

Dchar bracht corona en racisme samen in het titelwoord ‘Adem’. “Coronapatiënten snakken letterlijk naar adem”, verklaart hij. “En de zwarte Amerikaan George Floyd kreeg geen lucht meer doordat er vier agenten bovenop hem zaten en hem lynchten.” Omgekeerd gééft corona ook adem: veel mensen kregen het minder druk en hadden ineens meer aandacht voor hun naasten. Ook de verschrikkelijke dood van Floyd heeft gek genoeg lucht gegeven: dankzij de sociale explosie van de Black Lives Matter-beweging werd racisme breed bespreekbaar. Inspirerend, vindt Dchar. “Het is een belangrijke beweging met een grote impact. Als zelfs de premier van dit land nu zegt dat het systeem racistisch is, dan is dat een hele grote stap vooruit.”

De komende weken gaat Dchar zijn programma schrijven. Stof genoeg, zegt hij. Net als bij zijn vorige voorstellingen zal hij vooral vanuit persoonlijke verhalen werken. Hij kan vertellen hoe hij dankzij corona extra geniet van zijn kinderen van vier en zes jaar. Dat hij zich zorgen maakt om zijn moeder, toch al weer wat ouder en iets te zwaar. En hoe hij zich ergert aan feestvierders die maling hebben aan kwetsbare mensen.

Racisme staat nog dichter bij hem. Dchar heeft er herhaaldelijk stelling tegen genomen, bijvoorbeeld na uitspraken van politici als Baudet of Wilders. Toch houdt hij nog te vaak zijn mond, realiseert hij zich, vooral als er in zijn directe omgeving iets gebeurt. “Ik lach een foute grap van een vriend meestal weg. Ik vind het privé moeilijk om er iets van te zeggen, maar dat zou ik eigenlijk wel moeten doen. Anders begrijpen mensen het nooit. Natuurlijk, je mag als vrije burger alles zeggen wat je wil, maar wil je echt bewust racistisch zijn en iemand pijn doen? Is dat een vrijheid die je koestert? Dat zijn wezenlijke vragen die dankzij de BLM-beweging aan de oppervlakte zijn gekomen. Voor mij gaat dit vraagstuk niet zozeer over de vrijheid van meningsuiting, maar om medemenselijkheid. Stel jezelf de vraag wat je bij een ander aanricht.”

Veel gelaagder

De voorstelling gaat een uur duren en wordt twee keer op een avond gespeeld. Dat heeft Dchar zo afgesproken met de theaters, om te compenseren voor het feit dat de zalen voor de veiligheid deels leeg moeten blijven.

En wat als er straks ineens een vaccin is? Blijft de voorstelling houdbaar als we corona achter ons hebben gelaten? Daar moet Dchar even over nadenken.

“Corona is een belangrijk onderwerp”, zegt hij dan, “maar uiteindelijk is het veel gelaagder dan alleen de aanwezigheid van een virus. Het gaat meer over de vraag hoe mensen met elkaar omgaan, of ze rekening met elkaar houden of niet, net als bij racisme. Voor een voorstelling over die menselijke aspecten heb je corona eigenlijk helemaal niet nodig.”

Lees ook:

Nasrdin Dchar maakt met ‘JA’ een lichtvoetige én diepzinnige voorstelling

Dchar oogstte vorig jaar in Trouw vijf sterren met zijn voorstelling ‘JA’ over twee geliefden. Hij komt uit een Marokkaans nest, zij is half Nederlands, half Indonesisch. Beiden geboren en getogen in Noord-Brabant. Al tien jaar zijn ze samen. De verhouding met de wederzijdse ouders is goed. Dan vraagt hij haar officieel ten huwelijk.

Nasrdin Dchar: Het is de hoogste tijd voor mij op het toneel een Nederlands-Marokkaanse moslim te zijn

Nasrdin Dchar is een betrokken deelnemer aan het debat over de samenleving. In zijn voorstelling DAD, over wat het vaderschap met hem doet, komen die twee samen. ‘Het is de hoogste tijd voor mij om op het toneel te staan als Nederlands-Marokkaanse moslim.’

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden