BoekrecensieRoman

Een even magisch als luchtig weefsel rondom zware, realistische thema’s

null Beeld
Beeld

Emily Kocken spint een even magisch als luchtig weefsel rondom zware, realistische thema’s.

Nog voor ik Lalalanding van Emily Kocken had opengeslagen zat City of light in mijn hoofd, het aanstekelijke liedje uit de filmmusical La La Land. Hoe kan het ook anders als je een roman die zich afspeelt in het na-oorlogse Parijs, de lichtstad, zo’n titel meegeeft. Je had voor- en tegenstanders van de film destijds. Ik was vóór. En terwijl ik dit tik, luister ik opnieuw naar de soundtrack en dansen mijn vingers pianissimo op het toetsenbord. Het is alleen niet City of light, hoor ik nu, maar die ‘of stars’, en de stad is niet Parijs, maar Los Angeles. De film ging over de liefde en het waarmaken van dromen; Lalalanding is complexer, eerder jazz misschien dan musical, en of Jean, de held van de roman, dromen heeft die je waar kunt maken, valt te bezien.

Deze derde roman van beeldend kunstenaar Emily Kocken opent met een dansante ontmoeting tussen Jean en een meisje op het perron van Saint-Lazare. Ze brengt hem op zo’n manier het hoofd op hol dat hij, ook al staat de zon op het hoogste punt, een ‘onmenselijk lange schaduw’ krijgt. Die schaduw maakt zich van hem los en wordt het zogenoemde schaduwmeisje, ‘iets duisters, dat weet je, de liefde is je eenzaam denken’.

Een je dat vele kanten heeft

Vrijwel de gehele roman wordt in deze je-vorm verteld. Het is een je dat vele kanten heeft. De ene keer voelt het als een lange regieaanwijzing, een ‘stel-je-voor-dat’, de andere keer klinkt er een bijna afstandelijke verteller in door die Jean toespreekt. ‘De hel, dat zijn de anderen. Of een donker huisje, ­Jean, dat jullie viertjes met zijn klamme duisternis besmet, snel succes raast aan jullie raam voorbij, mazzelaars die het zichtbaar beter hebben, dure kleren, je ruikt de aftershave.’ Een arme jongen dus, deze Jean Rodin. Geen familie van, maar een ‘Denker’ is hij wel. Zijn kennis van Sartre doet hij op in de metro als hij tegenover jongens met zwarte coltruien zit en de flaptekst van hun boeken leest. Zíj zijn op weg naar de Sorbonne; híj gaat naar de lichtfabriek.

Emily Kocken  Beeld Géraldine Jeanjean
Emily KockenBeeld Géraldine Jeanjean

Jeans leven verandert wanneer zijn lopendebandmaatje André V. in de fabriekshal van het kantoortje naar beneden springt of valt. Was het zelfmoord en zo ja waarom? Ging het om een akkefietje met een meisje of kwam het door hem, Jean? Jean kwam te laat op het werk die dag, zag de handtekening van André en vroeg zich af wat er zou gebeuren als hij de é van die ‘antihandtekening’ weg zou halen. In Jeans magische denken gaat die verdwijnende é voor het verdwijnen van de man zelf staan. Die é, zo filosofeert Jean, vormt de ‘springplank’ naar de gapende leegte (daar waar Andre’s achternaam had moeten staan) erachter. André namelijk had een hekel aan zijn achternaam, die niet toevallig Verité is.

Na André’s dood geeft Jean toe aan zijn liefde voor Odilette, zijn mysterieuze zusje dat een beetje lijkt op de onbekende drenkelinge uit de Seine. Ze belanden in één bed. Als hem, na het ontwaken uit een natte droom, heel kort de letter ‘O’ ontglipt – die O krijgt een eigen hoofdstuk – wil Odilette dat hij haar voortaan ‘O’ noemt. Maar na zijn eerdere ervaring met de virtuele verdwijning van een letter, die ‘é’ dus – een verwijzing naar Georges Perecs La disparition – houdt Jean toch maar vast aan het volledige Odilette. Met dit soort speelse vondsten en zwierige improvisaties op het werk van haar collega’s spint Kocken een even magisch als luchtig weefsel rondom zware, realistische thema’s. En dat werkt, voor wie niet alles wil begrijpen, wonderwel.

null Beeld
Beeld

Emily Kocken
Lalalanding
Querido; 232 blz. € 20

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden