Het stadhuis van Medemblik van architect A. J. Kropholler.

ZienA.J. Kropholler

Een bordes van architect Kropholler is net te groot, zijn trapgevel bovenmaats

Het stadhuis van Medemblik van architect A. J. Kropholler.

Er is nu een rijk geïllustreerde monografie over architect A.J. Kropholler en zijn dubieuze reputatie.

Zijn gebouwen staan door heel Nederland: raadhuizen in Waalwijk, Medemblik en Leidschendam, het Van Abbemuseum in Eindhoven en talloze kerken en kloosters. In vooroorlogs Nederland was Alexander Jacobus Kropholler (1881-1973) een veelgevraagd architect. Hij bouwde in de geest van Berlage, zijn grote voorbeeld. Vooral veel baksteen en natuurstenen ornamenten. Dat leverde hem kritiek op van collega’s, die het modernisme omarmden en gebouwen van glas en staal ontwierpen.

Maar Kropholler was een man die niet per se vrienden wilde maken, blijkt uit een ruim geïllustreerde monografie van Herman van Bergeijk. Kropholler wilde dat de functie van zijn gebouwen van grote afstand duidelijk zou zijn en koos daarom vaak voor het grootse gebaar: een stadhuis kreeg een overdreven grote trapgevel en een bovenmaats bordes zodat het officiële karakter niemand kon ontgaan. Maar de vormentaal was wel altijd traditioneel en daar hing in de jaren dertig de geur van fascisme omheen.

In het geval van Kropholler letterlijk­­, hij werd lid van het fascistische Zwart Front en hij was aanvankelijk enthousiast over de Duitse bezetting. Na de oorlog werd het werken hem enige tijd onmogelijk gemaakt en zijn carrière kwam nooit meer echt van de grond.

Maar ja, zijn gebouwen hebben de tand des tijds doorstaan, zijn oorlogsverleden is vergeten en er is weer waardering voor enigszins traditionele bouw in baksteen. Van Bergeijk vindt het tijd voor een herwaardering van Krophollers werk, zonder om zijn wat dubieuze reputatie heen te lopen.

Herman van Bergeijk
Het architectonisch werk van A.J. Kropholler
nai010 uitgevers, € 44,95

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden