null Beeld
Beeld

ColumnKelli van der Waals

Dionne Slagters goedbedoelde openhartigheid over haar ‘moordtieten’ is kwalijk voor haar jonge volgers

Er is een nieuwe app du jour. Hij heet Poparazzi, is sinds een paar weken verkrijgbaar in de AppStore, en om om de nieuwigheid te benadrukken beschrijven media hem als ‘anti-Instagram’, ‘een welkom tegengeluid’ en ‘het einde van de selfie’. ‘Popsen is het nieuwe snappen,’ mailde iemand me gekscherend.

De bedoeling van Poparazzi is het temperen van de druk om perfect te zijn. Daarom kan je geen selfies plaatsen en bestaat je profiel enkel uit foto’s die anderen van jou hebben gemaakt. Staat er een op die niet bevalt dan mag je hem wissen, maar daar houdt je controle min of meer op.

Het klinkt mij als een logische vervolgstap in het ecosysteem van publiek leven op sociale media. We hadden al een podium (Instagram; TikTok) en een publiek (volgers), en nu dan ook nog paparazzi (vrienden op Poparazzi). Volmaakte microroem.

Aan een ideaalbeeld voldoen

Wat voor druk die microroem op ons legt zagen we vorige week in de NPO-documentaire Moordtieten, waarin sociale mediaster Dionne Slagter ontdekt dat ze wordt vergiftigd door haar ‘zwetende’ siliconenborsten. Toch wil ze die niet laten weghalen uit angst er niet vrouwelijk genoeg uit te zien.

Is hier sprake van een breder maatschappelijk probleem, vroeg Renate van der Bas zich in haar tv-column af. Ik zou denken van wel. ‘Als je er echt last van hebt…,’ hoorde ik anderen begrijpend reageren op de film. We vinden het heel aannemelijk dat vrouwen zich willen laten verbouwen als ze niet aan een ideaalbeeld voldoen. Sociale media, waarop we de hele dag naar onszelf en elkaar kijken, maken het nog veel aannemelijker.

Slagter heeft veel jonge volgers. Haar goedbedoelde openhartigheid over haar borsten is ook daarom kwalijk. Ze normaliseert de borstoperatie – en de brute wijze waarop vrouwen zichzelf beoordelen – zoals uberinfluencer Kylie Jenner de lipfiller normaliseerde. Slagter nam de opgespoten lip nota bene op de hak met een ‘lipfiller prank’ op YouTube, waarin ze zich schminkte alsof ze haar lippen had laten vergroten en vrienden videobelde, die allemaal geschokt reageerden en de grap heel grappig vonden.

Meisjes gaan aan hun eigen borsten twijfelen

Aan het einde van de documentaire besluit ze, met alle informatie in pacht, toch haar borsten te houden. Onverteerbaar, als je denkt aan alle kijkende meisjes die ondertussen aan hun eigen borsten zijn gaan twijfelen. Zo zegt Slagter eigenlijk: dit is nu eenmaal hoe het is, en je kan het zelf oplossen door je voor veel geld te laten verminken. Ze doet welhaast alsof het niet anders kan. Dat een derde van de jonge vrouwen in Nederland openstaat voor een cosmetische ingreep, toont wel hoe breed dat idee wordt gedragen.

Poparazzi gaat aan dit mechanisme niets veranderen. Dat je minder controle hebt over je publieke plaatje, vermindert heus niet de druk om er perfect uit te zien. Je moet nog steeds op je mooist, leukst, populairst zijn, alleen bepalen nu anderen in hoeverre dat lukt.

Goed, jonge gebruikers zullen niet met een Poparazzi-foto als voorbeeld naar de plastisch chirurg gaan, zoals wel gebeurt met gefilterde snapchatfoto’s. (Dat wordt ‘snapchat dysmorphia’ genoemd, inmiddels een vrij bekende term.)

Het waren dan ook niet de filters die Snapchat zo’n succes maakten, maar de tijdelijkheid van de foto’s, die na een zelfgekozen aantal seconden worden gewist. Niemand heeft namelijk zin om steeds perfect in de kijker te staan. Maar het lijkt bijna alsof het niet anders kan.

Swipen & klikken - Kelli van der Waals bespreekt opvallende trends en discussies in online media. Eerdere columns vind je hier.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden