null Beeld

Tv-columnMaaike Bos

Defensie krijgt het te verduren met de losgeslagen veteranen in ‘Thuisfront’

Een twintiger kijkt opgewekt als hij zijn therapie afrondt. Klaar met terugkijken, vooruit het leven in. Hij haalt Thais en loopt naar zijn bootje. In de schemering vaart hij weg, het vrije leven tegemoet, zo lijkt het. Even later trekt hij de veiligheidspin uit een granaat en blaast zichzelf op.

Een knallend begin van de vierdelige serie Thuisfront zondag. Het vrolijke introfilmpje van het peloton dat uit Uruzgan terugkeert in Eindhoven, steekt er vervreemdend bij af. “Kom weer naar huis”, zingt Eddy Christiani met zoetgevooisde stem terwijl vrouwen en kinderen de vermoeide militairen om de hals vliegen. Collega Gerben (Tobias Nierop) lacht ondanks zijn gehalveerde benen, luitenant Jeroen (Lykele Muus) kijkt trots, Joppe (Bram Suijker) kust zijn vriendin.

Maar nee, nu begint het pas voor de jongens en vrouw (Tirza) uit het peloton. Ze worden een voor een geïntroduceerd nu ze zijn uitgenodigd voor de begrafenis van Bright. Gerben heeft een leeg leven bij zijn ouders thuis, Tom een baantje in de beveiliging, anderen hebben nog een baan bij Defensie die ze niet willen verliezen. Bovendien is er op missie een schietincident geweest dat hen als groep heeft gespleten. Langzaam zal blijken dat het om burgerslachtoffers gaat, waardoor ze hun Gevechts­insigne en bijbehorende waardering (nog?) niet kregen.

Je denkt: waar is Defensie?

De twintigers worstelen in stilte, en je denkt: waar is Defensie? Hoofdpersoon Joppe houdt verbeten vast aan zijn stervende hond en wordt agressief door herbelevingen. Ismail (Mamoun Elyounoussi) denkt in aflevering twee dat het geluid van popcorn op een kinderfeestje een vuursalvo is. “Al je zintuigen staan na een missie nog op scherp. Het duurt wéken of langer voor dat wegzakt”, legde oud-commandant der strijdkrachten Peter van Uhm op 5 mei in De Vooravond uit, toen hij toevallig bij Thuisfront-regisseur Tim Oliehoek aan tafel zat.

Thuisfront. Knap hoe zo’n titel krachtig en glashelder kan zijn terwijl die een fenomeen met drie gezichten dekt: de oorlog die nog als trauma in de militairen huist, het gevecht om het gewone leven weer op te pakken, én de strijd van de achterblijvers met het gemis, en daarna met een getraumatiseerde partner of zoon thuis. Geef het die Sandrine (Melody Klaver) maar te doen met zo’n explosieve ex-militair Joppe als vriendje. Bij de verkeerde triggers (lichten uit, zaklamp in zijn gezicht, ‘dreigend’ aanrijdende politieauto) gaat hij door het lint en verandert zijn levensloop definitief. Suijker en Klaver spelen het intens en geloofwaardig.

Spannende dynamiek

De serie gaat, uniek, alleen over de nasleep van uitzending, die in (oorlogs-)films maar zijdelings langskomt. Met de Tim Oliehoek-saus (De Zaak Menten, Stanley H.) levert dat wel een spannende dynamiek op, die toch de bestaande pijn laat zien van Dutchbat-veteranen of andere Uruzgan-gangers (2006-2010): gebrek aan erkenning, hulp bij posttraumatische stressstoornis (PTSS) of financiële hulp na invaliditeit.

Defensie krijgt het te verduren met de losgeslagen veteranen in deze serie, en toch werkte het mee met materieel zonder zeggenschap over het script, bevestigde Oliehoek. Dat siert hen. Wij weten heus dat er al veel gebeurt op mentaal gebied. Het is bijna jammer dat Oliehoek er toch weer een actieserie van wilde maken en het niet puur bij de psychologie houdt. Maar ja, nu ga je er wel met een zak chips lekker voor zitten en dat is ook wat waard.

Vijf keer per week schrijven Renate van der Bas en Maaike Bos columns over televisie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden