De lakens zijn terug in het Stedelijk Museum

Kunstenaar Marinus Boezem.Beeld Patrick Post

Conceptueel kunstenaar Marinus Boezem gooit na bijna vijftig jaar opnieuw zijn beddegoed uit de ramen van het Stedelijk Museum. 'Ik was destijds heel brutaal.'

"Het gevecht met die kussens vind ik wel mooi", zegt kunstenaar Marinus Boezem (84) terwijl hij geamuseerd omhoog kijkt naar de hoogwerker voor de gevel van het Stedelijk Museum. Bovenin worstelt een man met twee dikke kussens die hij voor het raam monteert. Een laken hangt er al.

'Beddegoed uit de ramen van het Stedelijk Museum' heet dit kunstwerk. Het hing er voor het eerst in 1969. Nu, 49 jaar later, is het terug voor een tentoonstelling over kunstwerken uit de jaren zestig waarbij de hoofdstad als decor diende. Net als toen blijven de doeken maanden op hun plaats, ten prooi aan weer en wind.

In 1969 moesten de lakens 'een frisse wind door het museum laten waaien'.Beeld Collectie Stedelijk Museum

"Destijds was ik heel brutaal, en nog steeds wel", zegt Boezem schalks. Echt rebels oogt het oude werk misschien niet meer. Toch hoopt hij dat voorbijgangers in de tram of op de fiets zich verwonderd zullen afvragen: 'Wat is dat voor iets raars? Wat bezielt de makers.'

Het idee in de jaren zestig was om een frisse wind door het museum te laten waaien", legt hij uit. Hij wilde de statige musea openbreken. Kunst moest toegankelijk worden en dichter bij het publiek komen. Daarom puilt het beddengoed vanuit het museum de stad in en wordt de stad als het ware onderdeel van het kunstwerk.

Maar dat is lang niet de enige laag die erin zit. "Ik heb het altijd heel poëtisch gevonden als mensen op het platteland hun beddegoed uit het raam hangen", vult Boezem aan. "Ze gooien hun hele darmpakket eruit, al hun intimiteit. Iets van die schoonheid zit ook in dit kunstwerk."

Het beddegoed past binnen de conceptuele kunst waarvan Boezem in de jaren zestig in Nederland een grondlegger was. In deze stroming is het idee achter het kunstwerk belangrijker dan de fysieke vorm. Dat begon al in 1917, toen de Franse kunstenaar Marcel Duchamp een pisbak aanmerkte als kunst: alles draaide om de vondst, niet om het object zelf.

Aktetas

Jarenlang trok Boezem als een handelaar met een aktetas vol ideeën langs musea en galeries, al pasten veel van zijn bedenksels qua afmetingen totaal niet in een museum. Neem het stuk polder dat hij in 1960 in de buurt van Asperen tentoonstelde. Of de 178 Italiaanse populieren die hij in de vorm van een gotische kathedraal liet aanplanten in de Flevopolder bij Almere, onder de titel 'De Groene Kathedraal'.

Na 49 jaar hangen er weer lakens uit de ramen van het Stedelijk.Beeld Patrick Post

Ook het beddegoed ontstond als concept: Boezem nam een foto van de museumgevel en schilderde de lakens er met witte verf op. Het museumpersoneel moest het werk aanbrengen. Boezem zelf wilde alleen 'een soort regisseur' zijn.

Het werk is nu terug vanwege de expositie 'Amsterdam Magisch Centrum, kunst en tegencultuur 1967-1970', die zaterdag begint. Maar je moet deze rentree niet uitleggen als 'opnieuw grote schoonmaak nodig in het Stedelijk', waarschuwt Boezem. "Dat zou anekdotisch en goedkoop zijn. Ik ben geen cartoonist."

Lees ook:

Timmer het Stedelijk niet dicht met regeltjes, anders komt het nooit meer goed

Hoe het er de afgelopen jaren aan toeging in de top van het Stedelijk Museum in Amsterdam verdient niet de schoonheidsprijs. Maar komt het ooit weer goed?

De affaire-Ruf toont hoe belangrijk het is dat culturele instellingen ethisch handelen

'Een vermijdbaar noodlottig ongeval met ernstige gevolgen voor het Museum’. Zo karakteriseren de opstellers van een rapport over het Stedelijk Museum Amsterdam het ontslag van directeur Beatrix Ruf vorig jaar oktober.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden