Boeken Thrillers

De gele boekjes die je uit de slaap houden bestaan 90 jaar

Al 90 jaar misdaad en spanning: de ‘gialli’, flodderige boekjes, maar mateloos geliefd.  

De misdaad in Italië was jarig op 29 maart van dit jaar. Die op papier dan. De gialli bestonden die dag precies negentig jaar. In 1929 bracht uitgever Mondadori het eerste knalgele boekje uit met als motto ‘U zult er niet van kunnen slapen’. Gele omslag, slappe kaft, meer een schrift dan een boek, goedkoop en met een vet getekende omslag. De ‘gialli’ werden een enorm succes.

Lang verscheen er bijna wekelijks een nieuwe die bij de kiosken werd verkocht, tegenwoordig nog maar eens in de veertien dagen. Ter gelegenheid van het jubileum is de allereerste heruitgegeven: ‘La strana morte del signor Benson’ (De vreemde dood van meneer Benson) van S.S. Van Dine. Daarin onderzoekt amateurdetective Philo Vance de moord op playboy Alvin Benson. Alle grote namen volgden: Dashiell Hammett, Ellery Queen, Agatha Christie, Edgar Wallace, Ngaio Marsh. Giallo werd pseudoniem voor mystery, zowel voor boeken als films. De wat flodderige uitgaven werden gekoesterd en verzameld, maar vielen wel na drie keer lezen uit elkaar en verdwenen achteloos bij het vuilnis. De tegenwoordige gialli zijn steviger maar de omslagen helaas ook veel rustiger. Topillustrator Carlo Jacono hield er in 1983 mee op. En hoewel er natuurlijk wat op de werkjes wordt neergekeken – een serieuze student wordt liever gezien met Bataille of Proust – houdt Italië nog steeds veel van zijn gialli.

Ter gelegenheid van de negentigste verjaardag van de uitgave van Mondadori mocht de populairste Italiaanse detectiveschrijver, Andrea Camilleri, zijn lievelingsgialli laten heruitgeven. De voormalige scenarioschrijver en regisseur publiceerde verschillende romans, voordat hij in 1994 op zijn negenenzestigste doorbrak met een detective rond inspecteur Salvo Montalbano, ‘La forma dell’Acqua’ (De vorm van water).

Camilleri’s keus viel op de gialli ‘Perry Mason e il grido nella notte’ (De schreeuw van de nacht) van Erle Stanley Gardner, en ‘Il falco maltese’, van Dashiell Hammett rond Sam Spade.

Camilleri’s eigen, laatste boek, ‘KM 123’ is een speciale uitgave geworden. Zijn detectives spelen zich af in het fictieve Siciliaanse stadje Vigàta dat is gebaseerd op zijn geboortestad Porto Empedocle. Daar zijn ze zo trots op hun beroemde zoon dat de stad zich heeft omgedoopt in Porto Empedocle Vigàta. Er werden 30 miljoen exemplaren van de boeken van Camilleri verkocht. Ze zijn vertaald in 32 talen. De schrijver overleed op 17 juli, 93 jaar oud.

Lees ook:

Camilleri's thrillers moeten het hebben van de personages, de humor en het sarcasme 

Recensie van Andrea Camiller's maffiathriller 'De dans van de meeuw’.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden