Recensie

De beste en meest persoonlijke biografie van Macron

Beeld Anne Fulda

Anne Fulda
Emmanuel Macron, de wonderbaarlijke opkomst van een jonge politicus
Vert. Frans de Smet. AUP; 210 blz. € 19,99

Vooral zijn oma heeft in het leven van Macron een glansrol gespeeld, tot ongenoegen van zijn moeder.

Over de nieuwe president van Frankrijk, de jongste (39) ooit, is al heel wat afgebabbeld en geschreven. In korte tijd verschenen er maar liefst 25 boeken die de politieke komeet elk op hun manier bekeken. Volgens de Franse journalist-romancier Philippe Labro springt één biografie eruit als de beste en meest persoonlijke: ‘Un jeune homme si parfait’ (‘Zo’n perfecte jongeman’) van Anne Fulda. Het boek kwam deze week in het Nederlands uit.

Fulda, journaliste bij de krant Le Figaro, sprak uitgebreid met Emmanuel Macrons familie en met hemzelf. Ze schetst een intiem beeld van de volhardende intellectueel met de grijsblauwe ogen en de vastberaden blik.

van God gegeven koningskind 

De schrijfster pakt flink uit met Macrons ouders. Die geven zich schijnbaar ongeremd bloot. Ze vertellen openhartig over het dode zusje van Emmanuel, dat één jaar voor zijn geboorte tijdens de bevalling stierf. In hun ogen was Emmanuel het ‘van God gegeven koningskind’ dat het ondraaglijke verlies moest goedmaken. Zo rustte er vanaf het begin een zware taak op zijn schouders. Macron werd een kind ‘met een missie’.

Of deze last hem te veel werd, blijft onduidelijk. Feit is wel dat Macron vanaf zijn vierde jaar meer optrok met zijn grootmoeder dan met zijn ouders. De oma woonde op een paar minuten lopen van het ouderlijk huis in Amiens. Macron bleef er vaak hele middagen en avonden plakken. De energieke vrouw, een lerares die verzot was op literatuur, maakte hem wegwijs in de wereld van de grote romans en de klassieke muziek. Ze gaf hem les in van alles, van grammatica tot geografie. Daarbij toonde zij zich veeleisend, want ze beschouwde de intelligente Macron als ‘uitverkorene’, als een speciaal jongetje dat was voorbestemd voor een grootse toekomst.

'Messiascomplex'

Aan de jarenlange bejubeling heeft Macron volgens sommigen een ‘messiascomplex’ overgehouden, of op z’n minst een diepgeworteld narcisme. Hoe het ook zij, in zijn eigen boek ‘Révolution’ - een persoonlijk en politiek manifest - schrijft hij dat hij ‘alles’ aan zijn in 2013 overleden oma te danken heeft. Hij plaatst haar op een voetstuk, terwijl hij zijn ouders nauwelijks noemt. Zijn moeder is daar nog altijd gefrustreerd over.

Uiteraard besteedt Fulda ook volop aandacht aan die andere rijpe vrouw in Macrons leven: zijn 23 jaar oudere echtgenote Brigitte. Wie nog eens wil nalezen hoe de 16-jarige scholier als een blok viel voor zijn 39-jarige getrouwde theaterdocente, kan zijn hart ophalen. Macrons ouders reageerden destijds geschokt. Ze verboden de liefde en stuurden hun zoon ver weg, naar een Parijse eliteschool. Maar Macron gaf niet op. Hij beloofde terug te keren en met Brigitte te trouwen - wat hij uiteindelijk ook deed.

Politieke ideeën 

Macrons politieke ideeën krijgen in dit boek geen prominente plaats. Het gaat de schrijfster vooral om de man zelf. Ze geeft je het gevoel dat je de sfinx tot wie ‘niemand echt doordringt’ een heel stuk beter leert kennen, al schiet de psychologisering soms wat door. Ronduit storend zijn de vele typefouten (een kleine greep: jongentje, tussen meus en lippen, scha,amte) en de overdaad aan Vlaamse uitdrukkingen als ‘mist spuien’, ‘ergens nood aan hebben’ of ‘zich uit de slag trekken’. Dit boek verdient beter.

De schrijfster legt veel nadruk op de buitengewone intelligentie, het verbluffende geheugen en het grote empathisch vermogen van Macron. Wie zij ook spreekt, iedereen herhaalt hoe uitzonderlijk slim en invoelend de president is. Maar Fulda schetst ook zijn berekenende kant: hoe hij zijn sappige liefdesgeschiedenis uitbuit in de roddelbladen om snel bekend te worden, en hoe hij mensen gebruikt om aan de top te komen. Voor dat laatste omringt Macron zich graag met ouderen; hij vindt hen boeiender dan leeftijdgenoten, en bovendien hebben ze vaak een indrukwekkend netwerk waar hij graag van profiteert.

Macron rijst uit het boek op als een rasverleider die een tafelpoot nog kan laten dansen. Als een doorzetter ook. En als iemand die steeds overtuigd de confrontatie aangaat; denk aan zijn fameuze powerhanddruk met Trump, of aan zijn gedurfde gesprekken met boze arbeiders. Hij wil als Jupiter regeren, zegt hij zelf: top down. Dankzij die houding zal hij vaak zijn zin krijgen, maar het gevaar is dat de kiezers hem autoritair gaan vinden en op hem afknappen. Dat proces, waarschuwt Fulda, is al in volle gang.

Lees het Trouw-interview met Macron ‘Ik ben niet arrogant, ik ben vastbesloten’

Lees hier meer boekrecensies van Trouw 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden