Review

Blythe hoogtepunt op SJU Jazz Festival

Hij is ouder geworden, kaler en dikker, maar dat unieke, uit duizenden herkenbare, omfloerste, zangerige geluid van zijn altsaxofoon, heeft in de jaren aan diepgang en intensiteit gewonnen.

Negenenvijftig is Arthur Blythe nu. De laatste tien jaar heeft hij weinig laten horen. En als hij al iets bijzonders deed, gebeurde dat in groepen van derden. Zijn nieuwste band, Arthur Blythe Night Song, waarmee hij het afgelopen weekeinde in het Muziekcentrum Vredenburg op de openingsavond van het SJU Jazz Festival voor een hoogtepunt zorgde, is daarop een uitzondering.

Voor de muziek voor Night Song grijpt hij terug op de zogenaamde freefunk, waarmee hij twintig jaar geleden furore maakte. Maar tegelijkertijd zet hij een fikse stap vooruit door deze muziek te verbinden met de 'harmolodic music' van Ornette Colemans. Nu was zijn freefunk destijds ook al geënt op Colemans experimenten met rock, funk, jazz en geïmproviseerde muziek. Nu Coleman aan zijn eigen muziek een dosis 'wereldmuziek' heeft toegevoegd, door zijn ensemble uit te breiden met musici uit India en Afrika, doet Blythe hetzelfde. Maar zijn muziek blijft het eigenzinnige Blythe-karakter uitstralen.

Zijn freefunk bracht Blythe met musici als tubaïst Bob Stewart, gitarist Kelvin Bell en cellist Abdul Wadud. In Night Song zijn Stewart en Bell opnieuw van de partij. Nieuw is de ruime inbreng van slagwerk: vibrafoon en marimba en drie percussionisten die de kokende ritmes uit Midden-Oosten, Afrika en Azië inbrengen. Het resultaat klonk in Utrecht zeer geslaagd met stuwende tubaloopjes, nerveus schiftende ritmes, ophitsende gitaaruithalen en gepassioneerd saxofoonspel.

Voordat het optreden van Blythe's Night Song tegen middernacht begon, waren er concerten geweest van Kamikaze Sound Crew, een zevenkoppig blaasorkest uit de VS, en van de Amsterdamse bigband Tetzepi. Aan drie Tetzepi-groepsleden, Edwin Wieringa, Tobias Klein en Hans Leeuw, had de VPRO compositieopdrachten verstrekt. Ook was Edwin van der Heide als speciale gastsolist uitgenodigd. Deze laatste voegde aan de toch al onorthodoxe bigband-muziek van Tetzepi een prettig vervreemdende dimensie toe. Door middel van zogenaamde 'handjes' (door Michel Waisvisz ontwikkelde handschoenen met elektronica), waarmee hij direct diverse elektronica kon aansturen, riep Van der Heide eerder opgenomen samples op van Tetzepi-musici, die hij ter plekke vervormde.

Vergeleken bij Tetzepi en Night Song leverde Kamikaze Sound Crew de tamste bijdrage aan de openingsavond. De muziek was mooi en welluidend, maar toch ook prikkelend doordat ze composities van onder andere Duke Ellington, Hanss Eisler en Karlheinz Stockhausen naar hun eigen losse, New Orleans-jazz-achtige speelwijze vertaalden ('translations' noemden ze hun covers van bestaande stukken). Hun versies vormden een bijzondere aanvulling op de originelen.

De VPRO-radio maakte opnamen van alle festivalavonden voor uitzending in mei.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden