ReportageDigitale kunst

Bij NXT Museum leren jongeren digitale kunst maken, zónder penseel, mét computercode

Amsterdam, 22-07-2021. Jongeren leren digitale kunst maken in Nxt Museum. Beeld Maartje Geels
Amsterdam, 22-07-2021. Jongeren leren digitale kunst maken in Nxt Museum.Beeld Maartje Geels

Deze zomer krijgen jongeren bij Nxt Museum gratis workshops digitale kunst. De beste werken worden in augustus tentoongesteld. De organisatoren hopen nieuw en divers talent te vinden, los van opleidingsniveau.

Het is lekker weer, de zomervakantie is in volle gang, en toch zit een groepje jongeren geheel vrijwillig in een klaslokaal. Niet op school, maar in een kamer boven het restaurant van Nxt Museum in Amsterdam-Noord. De kamer zelf biedt met z’n witte muren en uitzicht op het logo van een metaalverwerkingsbedrijf weinig inspiratie, maar op hun laptops leren de jongeren digitale kunst te creëren.

Om precies te zijn maken ze gezichtsfilters, een vorm van augmented reality die je veel ziet op Snapchat en Instagram. Via hun webcams kijken ze naar hun eigen gezichten, waar ze op het scherm plaatjes en visuele effecten overheen kunnen plakken. De workshopbegeleiders, Demi Lamers (20) en Klasien van de Zandschulp (40), laten zien hoe het programma werkt. Op een groot scherm verschijnen hartjes op Lamers’ voorhoofd, en Picasso-achtige ogen die met haar gezicht meebewegen.

Tekort aan digitale vaardigheden op de arbeidsmarkt

Het is de eerste week van een serie gratis zomerworkshops die het digitale kunstmuseum geeft in samenwerking met electronicabedrijf Samsung en kunstacademie ArtEZ. Nxt wil jongeren tussen de 16 en 24 jaar in aanraking brengen met nieuwemediakunst: geen penseel op een doek, maar computercode en -programma’s.

Workshopbegeleider Klasien van de Zandschulp legt uit hoe het computerprogramma Lens Studio werkt. Beeld Maartje Geels
Workshopbegeleider Klasien van de Zandschulp legt uit hoe het computerprogramma Lens Studio werkt.Beeld Maartje Geels

Samsung investeert in het project omdat er een groot tekort is aan digitale vaardigheden op de arbeidsmarkt. En ArtEZ gebruikt de workshops om nieuw talent te scouten.

Kabouters en klimaatverandering

Vandaag doen er zes jongeren mee, twee jongens en vier meisjes. Of eigenlijk mannen en vrouwen, want de meesten blijken dichter bij de 24 dan de 16. “Ik zag dit voorbijkomen op Facebook”, zegt Daan Lucas (24). “Ik heb 2D-animatie gestudeerd, maar ik weet niks over gezichtsfilters, dus dit is een kans om iets nieuws te leren.” Lucas is freelance-animator in opdracht en werkt daarnaast aan een eigen film over kabouters en klimaatverandering.

Pal voor hem zit Djinn Blonk (24). “Ik ben hier terechtgekomen via Instagram. Ik had met een ander programma filters gemaakt voor Instagram en wilde daar meer over leren. Hiernaast begin ik binnenkort met een cursus 3D-ontwerpen.”

Djinn Blonk heeft al filters gemaakt voor Instagram en wil daar meer over leren. Beeld Maartje Geels
Djinn Blonk heeft al filters gemaakt voor Instagram en wil daar meer over leren.Beeld Maartje Geels

Eerder deze week waren bij een workshop creatief coderen ook wat 18-minners. De vrouwen waren toen ook in de meerderheid. Daar zijn Nxt en de workshopbegeleiders blij om, want de digitale kunstwereld wordt tot nog toe door mannen gedomineerd.

Gezichtsfilters als rouwverwerking

Dat gezichtsfilters echt een digitale kunstvorm kunnen zijn, vertellen de twee begeleiders aan het begin van de workshop. Lamers bedacht als student aan ArtEZ een project genaamd Ons Afscheid, waar gezichtsfilters mensen hielpen om verhalen over verlies te vertellen.

“Mensen vinden het ontzettend lastig om verhalen over rouwverwerking te delen”, vertelt Lamers. “Dus liet ik ze dat anoniem doen, met behulp van facefilters waarin ik ook elementen uit hun verhalen heb verwerkt.” Denk bijvoorbeeld aan uitgebloeide paardenbloemen die wegwaaien rond je gezicht terwijl je iemand hoort vertellen over het loslaten van een dierbare. Of vlinders, uit hun cocon gekropen, bij een verhaal van iemand die afscheid neemt van haar kindertijd.

Van de Zandschulp heeft Lamers aan ArtEZ lesgegeven. “Demi’s project laat mooi zien dat filters meer kunnen zijn dan grappige gimmicks”, zegt zij. Zelf is Van de Zandschulp gespecialiseerd in verhalen vertellen met augmented reality, en ze noemt ook andere voorbeelden van artistieke filtermakers. Een van haar favorieten is Karen Vanderborght. Die creëerde Snapchatfilters bij verhalen van ouderen over liefde, familie en eenzaamheid om daarmee een jong publiek te raken.

Het is dus maar net hoe creatief je de technologie gebruikt. In augustus worden de beste werken van de jongeren tentoongesteld in het ‘Nxt Lab’. Deze ochtend is het nog hartjes op voorhoofden toveren. Iedere kunstenaar moet ergens beginnen.

Lees ook:

Maak liever geen foto’s in Nederlands’ eerste museum voor nieuwemediakunst

Nxt museum in Amsterdam-Noord noemt zich het eerste Nederlandse museum voor nieuwemediakunst. In de ene zaal zweef je, in de andere zaal wordt je gezicht gescand.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden