Teruggave

België wil buitenlandse menselijke resten uit musea teruggeven

Het AfricaMuseum in het Vlaamse Tervuren.Beeld BELGA/BELPRESS

Het Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen (KBIN) gaat de menselijke resten, waaronder die in koloniale tijden zijn verzameld, in Belgische musea, onderzoeksinstituten en privécollecties in kaart brengen. 

Niet alleen wil het onderzoeksteam de historische, wetenschappelijke en ethische context van de verzamelingen vastleggen, het zal ook de juridische mogelijkheden onderzoeken van teruggave van menselijke resten van buiten België aan families, instellingen of landen.

Het project is HOME gedoopt. “De voorbije decennia hebben onder meer Frankrijk, Duitsland en Zwitserland menselijke resten teruggegeven op vraag van familieleden of van staten’”, zegt hoofdconservator Patrick Semal die het project coördineert. Zo heeft Frankrijk Maori-hoofden aan Nieuw-Zeeland teruggeven. Ook gaf het land het stoffelijk overschot van slavin Sawtche (Saartjie Baartman) aan Zuid-Afrika terug. Zij werd in de negentiende eeuw als een menselijke attractie in Europa onder de naam Hottentot-Venus tentoongesteld.

Er zijn in België geen richtlijnen om menselijke resten te bewaren en beheren. Er is ook geen wettelijk kader om ze terug te geven. Het land heeft een beladen koloniaal verleden in Afrika en er is sprake van veel gestolen goederen en menselijke resten in musea en andere collecties. Zo zouden er 300 Congolese schedels in België zijn. Een daarvan is de schedel van het Congolese dorpshoofd Lusinga Iwa Ng’ombe. De Belgische militair Émile Storms liet hem in 1884 onthoofden, stal zijn bezittingen en nam een deel mee naar België waar ze in het AfricaMuseum in Tervuren terechtkwamen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden