Beeld in de berm: Marcel Smink

De fotograaf noemt het een omvallende poort, maar de kunstenaar zelf ziet het eerder als een omhoogkrullende poort. Erachter ligt namelijk nog een stuk van de oude weg tussen Amsterdam-Oost en -Noord, de Zuiderzeeweg, aangelegd in de jaren dertig. Die weg heeft Marcel Smink laten bestraten met dezelfde betonnen klinkers als waaruit de poort is opgetrokken. Zo komt de weg als het ware omhoog en wordt poort. Swingende poort, kan ook nog, want het bouwwerk heeft ontegenzeggelijk een uitdagende beweging in zich. Het helt naar voren, en zijgt tegelijkertijd opzij. Precies die tordering, zoals Smink het noemt, was voor de metselaars die de poort zouden maken, op papier niet te bevatten.

,,Hoe ik het ze ook uitlegde, ze begrepen het niet', vertelt hij. ,,Pas toen ze er een model van hadden gemaakt, ongeveer vijf keer zo klein als in werkelijkheid, zagen ze in één keer wat ik bedoelde. Vervolgens hebben ze het perfect uitgevoerd. De vallende kant hebben ze blind moeten metselen, tegen een houten mal aan. Ze konden dus niet zien hoe de muur er aan de goede kant uit kwam te zien. Dat was vooral lastig omdat ik een patroon had bedacht: de lichtere stenen in de muur vormen steeds in viertallen een kruis. Er zitten maar twee foutjes in, en die zie je eigenlijk alleen als je weet waar je ze zoeken moet.'

Marcel Smink houdt niet van beelden op sokkels. Althans niet in de openbare ruimte. Hij vindt dat een publiek kunstwerk logisch verankerd moet zijn in z'n omgeving. Dat is goed gelukt, vindt hij, want die weg lag er al, en een poort is een vanzelfsprekend bouwwerk. Hij houdt ook rekening met het feit dat het wordt gezien door heel veel verschillende mensen.

Smink: ,,Het is net als met het boek 'In de naam van de Roos' van Umberto Eco. Dat kun je lezen als een roman, als een detective en als een filosofisch werk. Zo'n gelaagdheid probeer ik ook in mijn beelden aan te brengen. Deze poort kun je bijvoorbeeld gewoon zien als een folly, een merkwaardig object in een verkeerslandschap. Je kunt het ook opvatten als een signaal voor automobilisten die van de snelweg komen: u nadert een andere wereld, het wordt tijd voor een trager tempo. Zelf bekijk ik de poort vanaf de andere kant, als een opening naar de snelweg toe. Maar je kunt het beeld ook zien als monument voor een oude situatie, een eerbetoon aan die oude Zuiderzeeweg.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden