Beeld in de berm: John Hejduk

Drie torens voor Groningen, dat is wel het minste wat je voor die 'prachtige, bakstenen stad' kan doen, vond de Amerikaanse architect John Hejduk.

De toren is nu eenmaal 'een wezenlijk architectonisch archetype'. En daarom zette Hejduk ter gelegenheid van het 950-jarig jubileum van de stad drie torenhoge markeringen langs de westelijke toegangsweg naar Groningen. Eén zestien meter hoge toren met fotografische vergrotingen van speelkaarten, één zwarte kolom met de naam van de stad en één pilaar waar bovenop een joker zit. Over dit beeld langs de A7 vertelde Hejduk destijds: ,,Die joker zit op een middeleeuws Rad van Fortuin met een ratelaar in zijn hand, kijkt naar die naam, naar de speelkaarten en naar de tijd (52 speelkaarten zijn de weken van het jaar). De joker speelt de intermediaire rol van de vragensteller. Een vreemde figuur, die joker. Hij is tragikomisch, staat voor het leven en voor de dood. En jokers konden als enige aan het hof zelfs de koning de waarheid zeggen. Het gaat bij mijn stadsmarkering dus niet om één verhaal, maar om heel veel verschillende verhalen. Het geometrische, het numerieke, het astrologische, het middeleeuwse over de kansen in het leven, over goed en slecht. En stuk voor stuk zijn het very, very old stories.'

Nu, tien jaar later, realiseerde Groningen, als dank en eerbetoon aan de visionaire architect, diens dertig jaar oude ontwerp voor het Wall House. Dit revolutionaire idee voor een woonhuis stelt niet - zoals gebruikelijk is - de organisatie van ruimten centraal, maar juist de muur. In het Wall House aan het Groningse Hoornse meer gaat het om een enorme muur (14 bij 18 meter) waaraan als het ware diverse volumes, ruimtes zijn gehangen. Aan de kant van het meer hangen de keuken, de woon- en de slaapkamer - min of meer open vertrekken, uitgevoerd in kleurige pasteltinten. Aan de andere zijde werden de meer gesloten vertrekken als badkamer, toilet, technische ruimten geconstrueerd. Ook gangen en trappen bevinden zich aan deze kant van de muur, zodat je nooit van het ene woonvertrek naar het andere kunt komen zonder dat je eerst door de muur bent gelopen. Het ontwerp voor het Wall House wordt algemeen beschouwd als het hoogtepunt in Hejduks oeuvre, maar werd nooit eerder uitgevoerd. De woning wordt nog niet bewoond, maar is al wel verkocht.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden