TaalTon den Boon

America first, trumpisme, impeachen: zo leeft Trump voort in onze taal

null Beeld
Beeld

Dezer dagen tikken de laatste minuten weg van het presidentschap van Donald Trump. Tijd dus om de balans op te maken van zijn verbale nalatenschap. Die is aanzienlijk. Zo leeft zijn naam voort in de woorden trumpiaans, trumpisme en trumponomics. Dat drietal staat inmiddels in de Dikke Van Dale en getuige omineuze krantenkoppen als ‘Van Trump af, niet van het trumpisme’ heeft vooral trumpisme de potentie om net zo’n historisch begrip te worden als gaullisme, maoïsme en stalinisme.

Daarnaast heeft Trump de slogan ‘America First!’ rijp gemaakt voor het woordenboek. In Amerika is die slogan weliswaar bekend sinds de isolationistische politiek van Woodrow Wilson, die van 1913-1921 president van de VS was, maar pas dankzij Trump is deze slogan in ons taalgebied productief geworden in samenstellingen van het type America first-politiek: ‘antiglobalistische Ame­ri­kaan­se (geo)­po­li­tiek, waar­bij de be­lan­gen van de Ver­enig­de Sta­ten voor­op wor­den ge­steld’ (Van Dale).

Impeachment is in onze taal courant sinds de jaren zeventig, toen Nixon afgezet dreigde te worden (hij trad uiteindelijk zelf af), maar Trump heeft er zijns ondanks voor gezorgd dat het werkwoord impeachen nu ook in het woordenboek beschreven moet worden.

De vervoeging van impeachen – en vergelijkbare leenwerkwoorden zoals beachen (beachvollebal spelen) – kan vragen oproepen. Toch gelden voor zulke werkwoorden dezelfde regel als voor Nederlandse werkwoorden, namelijk de kofschipregel: eindigt de stam op een van de (stemloze) medeklinkers uit ’t kofschip (of ’t fokschaap), dan wordt het werkwoord met een t vervoegd. De stam van impeachen eindigt op een s-klank (of zuiverder gezegd: een tsh-klank, die in dit geval gerepresenteerd wordt door de letters ch), dus luidt de vervoeging: hij impeacht/impeachte; hij heeft/wordt/is geïmpeacht.

In de rubriek Taal worden grammaticale geschillen, etymologische enigma’s en andere taaltwijfels voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Ook een taalvraag? Mail naar p.a.coppen@let.ru.nl of tdb@taalbank.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden