Als stripfiguur komt Andy Warhol echt tot leven

Cover van het stripboek Beeld -

Waarom een stripboek over Andy Warhol? Weten we niet alles al van deze beeldend kunstenaar, film- en muziekproducent en wat niet al? Na het lezen van 'Andy' vraag je je af: waarom niet eerder?

Goh, ben jij Blondie niet meer?" vraagt Andy. Hij staat naast de zangeres van de popgroep Blondie op een feestje, midden jaren tachtig, en ze heeft net gezegd dat ze liever weer gewoon Debbie Harry wordt genoemd. "Ik was het zat om een stripfiguur te zijn", zegt ze. Andy, verbaasd: "Ik vind het zoveel makkelijker om een stripfiguur te zijn!"

Dit gesprekje staat onderaan pagina 511 van een nieuw stripboek over Andy Warhol. En iedereen die dat heeft gelezen móet het getekende mannetje met wit haar en een bril wel gelijk geven: Warhol was nog nooit zo toegankelijk als nu, als stripfiguur.

De Nederlandse striptekenaar Typex (zijn echte naam gebruikt hij liever niet) maakte in 2013 een veelgeprezen biografie in stripvorm van Rembrandt, in opdracht van het Rijksmuseum. Nu was het tijd voor een eigen project: een boek over Andy Warhol, een kunstenaar die Typex bewondert, maar van wie in biografieën en documentaires vaak een negatief beeld geschetst wordt.

Andy Warhol (1928-1987) was geen makkelijk persoon. De soepblikkunstenaar, filmproducent, acteur, tijdschriftenmaker, producer van de Velvet Underground en kunstfabrieksdirecteur kende iedereen in de New Yorkse jetset tussen de jaren vijftig en tachtig. En andersom dacht iedereen ook hem te kennen. Maar die nieuwe beroemdheden brachten vaak, zodra de vriendschap en de meestal daaraan verbonden arbeidsrelatie verbroken was, een negatief verhaal de wereld. Warhol zelf kwam in interviews zelden verder dan verlegen gestamel.

Tien stijlen

Vijf jaar deed Typex onderzoek, schreef en tekende hij. Nu is het boek af. De 562 kleurenpagina's zijn slim ingedeeld. Het boek bestaat uit tien delen, van Warhols jeugd tot aan zijn overlijden. Tien dikke stripverhalen met elk een eigen voorkant, sfeervol binnenwerk, een introductiepagina met korte biografieën van de twaalf hoofdrolspelers van dat deel. En vooral: tien verschillende tekenstijlen en kleuren, steeds naar de mode van de periode waarin het verhaal zich afspeelt.

Die tien stijlen zijn een gouden greep. Zo leeft de lezer mee, vanaf begin jaren dertig, waarin strips nog in zwart-wit kwamen, via de heldere meerkleurendruk van begin jaren zestig, tot de retrostijl van The New Yorker in 1987. Het geeft de lezer houvast en afwisseling in het soms wat taaie verhaal, laat de inspiratiebronnen voor Warhols kunst zien. Bovendien bieden die verschillende stijlen een mooie gelegenheid voor Typex om uit te pakken met voor die periode passende experimenten: zelfgemaakte reclames voor bijvoorbeeld afslankmiddel Obetrol (Warhols favoriete drug), een spectaculair gespiegelde dubbelpagina voor een concert van de Velvet Underground en dramatisch rode pagina's als Warhol in 1968 meerdere keren wordt beschoten en bijna overlijdt.

Een luchtig stripboek is 'Andy' niet. Anders dan in de VS en de Franstalige wereld liggen in Nederland stripboeken meestal naast de kinderboekenafdeling. Hopelijk niet bij Andy. Het is een volwassen, aangrijpend verhaal. Niet vanwege de af en toe prominent aanwezige (vooral mannelijke) geslachtsdelen, wel omdat het leven voor Warhol niet altijd makkelijk was. Hij was dol op iedereen die anders was, extravagant, met glamour en show - vaak mensen met een gecompliceerd levensverhaal. Warhols eigen zoektocht naar liefde en genegenheid is de rode draad van het verhaal, zijn wanhoop en onmacht zijn aandoenlijk, net als zijn relatie met zijn moeder.

Er kan gelukkig ook gelachen worden. Om Warhols eigenaardige voorliefde voor liedjes met lalala-tekst. Om zijn oeverloze gemopper tijdens een paradijselijke wandeling door Central Park met een oude vriend. Om de doemdenkerige leden van de Velvet Underground die door Typex heel treffend in zwart-wit zijn getekend, terwijl de rest van de wereld in hippiekleuren rondzweeft. En om de al vroeg opduikende Donald Trump, waarvan Andy, altijd nieuwsgierig naar nieuwe mannen, zich afvraagt of 'ie, 'ook al is hij niet echt knap of slim', misschien wel iets voor hem zou kunnen zijn.

Ode

Naast een ode aan Andy is het boek ook een ode aan het volwassenenstripboek geworden. Typex laat zien hoe goed je een sfeer, achtergrondmuziek, stemming en tijdsbeeld op een pagina kunt vatten. Zo nu en dan val je bijna van je stoel van verbazing over het spektakel van de volgende pagina - iets wat online ondenkbaar is. Bij het in handen krijgen van dit monument in papier had Andy op z'n minst moeten blozen. En Typex had hij meteen in dienst genomen.

'Andy: feitelijke fictie. De vele levens van Andy Warhol' door de Nederlandse striptekenaar Typex is verschenen bij uitgeverij Scratchbooks en kost 35 euro.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden