Write Now!

Alles wat overblijft is alles wat ik nodig heb

Beeld Thinkstock

Mijn huis zat niet lekker meer om me heen. Ik werd onrustig van de boekenkast waar meer ongelezen dan gelezen boeken op de planken stonden, van de hoeveelheid geborduurde schilderijtjes aan mijn muur, van de stapel kleren in mijn onderste la die misschien leuk waren voor een themafeestje, maar misschien ook niet.

Op de grond stonden andere spullen die ik niet meer gebruikte te verstoffen: een ventilator die nog weinig frisse lucht zou brengen, een kleine vierkante televisie, een koffiezetapparaat dat hele vieze koffie zette.

Ik werd onrustig van deze spullen omdat ik ze niet zelf uitgekozen had, niet blij werd als ik ze zag of per ongeluk tegenkwam als ik iets verschoof. Het waren cadeaus waar ik niet om gevraagd had, spullen die ik allang wilde weggooien, maar ze steeds vergat, en boeken waarvan anderen me hadden gezegd dat ik ze echt eens moest lezen. Ik leefde in een kamer vol spullen die voelden alsof ze niet echt van mij waren.

Roos Vlogman won dit jaar Write Now!, de schrijfwedstrijd voor jongeren. Voor Trouw doet ze in een reeks columns verslag van haar onderzoek naar zelfhulpliteratuur. Een genre waar vaak besmuikt over gedaan wordt. Maar kunnen al die boeken die aandringen op echtheid en stappenplannen toch iets voor de lezer betekenen? Dit is aflevering 3. Eerdere afleveringen zijn hier en hier terug te lezen.

Kort in paniek

Tijdens mijn zoektocht naar zelfhulpliteratuur was ik ook een aantal websites met zelfhulp tegengekomen. Een daarvan was zenhabits.net, een blog gerund door Leo Babauta. Een gewone man, zegt hij zelf, getrouwd en vader van zes kinderen. De blog gaat over eenvoudig (minimalistisch) en mindful (waarom hebben we hier nog steeds geen Nederlands woord voor?) leven. Een aantal van zijn blogposts gaan over decluttering -'ontrommelen': het wegdoen van spullen die je niet nodig hebt, om zo meer rust te vinden in je dagelijkse routine.

Zo gebeurde het dat ik elke keer als ik mijn kamer inliep iets wat niet op zijn plek lag op zijn plek legde. Kleingeld in de spaarpot, haarelastiekjes in het etuitje in de linkerla van mijn blauwe kastje, een lege envelop bij het oud papier. Maar niet alles had een vaste plek: ik bleef mijn sleutels oppakken, ze in mijn tas stoppen, ze in de keukenla leggen, ze in de binnenzak van mijn leren jack duwen.

Elke keer dat ik nu de kamer binnenkwam panikeerde ik heel kort, omdat ik mijn sleutels niet zag op tafel, waar ze normaal zo lekker in de weg lagen. Ik kocht een nieuwe, blauwe trui en deed daarvoor twee paar sokken met gaten rond de tenen weg. De trui kreeg ik met moeite aan een hanger tussen mijn andere truien in kobaltblauw, marineblauw, babyblauw en turquoise ingepropt. Ik volgde drie van Babauta's regels op: als je een kamer inkomt, leg een ding terug op zijn plek; houd oppervlakken leeg; doe voor elk nieuw ding dat je koopt er twee weg. Waarom voelde ik me dan niet rustiger worden?

Opruimen is een speciale gebeurtenis

Omdat spullen wegstoppen alleen de illusie wekt dat er opgeruimd is. Wie anders dan de opruimgodin Marie Kondo kan dit gezegd hebben? Ik had haar boek Opgeruimd! gemeden, zoals ik andere boeken en films mijd die de hemel in worden geprezen (dat zal wel iets te maken hebben met bijzonder willen zijn). Stom natuurlijk, want boeken en films die de hemel in worden geprezen zijn vaak gewoon heel goed.

Ik begon voorzichtig: 'Opruimen is een speciale gebeurtenis. Doe het niet elke dag.'. Waar Kondo op aandringt is het opruimen in één spurt te doen, niet elke dag een beetje, geen stapel met 'misschien wil ik dit houden omdat het handig/leuk/opbeurend is voor later'. Voor een boek met praktische opruimtips (de volgorde waarin de spullen dienen te worden aangepakt, niet op plek, maar op categorie, en op welke manier je je kleding het efficiëntst op kan vouwen) gaat het al snel de diepte in. We ruimen en bergen namelijk op met maar één doel: gelukkig worden. Het lezen van dit boek is de eerste stap.

Iets in mij jubelde. Gek hoe een zelfhulpboek met veel praktische tips een grotere belofte tot geluk in zich draagt dan boeken die in de titel al verwijzen naar datzelfde geluk.

Beeld KonMari Media, Inc

Sommige dingen maken je blij en verdrietig

Het opruimen van je huis volgens de KonMari-methode (zo noemt ze het zelf) gaat verder dan vuilniszakken vullen en beslissen welke naar de vuilstort, de kringloopwinkel of het Leger des Heils mogen. Het gaat erom dat je beslist welke spullen je houdt; welke spullen de moeite waard zijn om te houden. Elk ding moet even kort aangeraakt worden, omdat je anders niet kunt voelen of iets je blij maakt, of niet. Alles wat je verdrietig maakt, of juist helemaal niets doet, mag weg - moet weg! Marie is streng.

Natuurlijk is beslissen of je iets wilt houden niet zo eenvoudig als hierboven beschreven. Sommige dingen maken je blij en verdrietig (foto's van je kinderfeestje waar die ene vriend 12 marshmallows op een stokje at en vanaf toen nooit meer marshmallows kon eten) en sommige dingen wekken geen gevoel op, maar zijn wel praktisch om te bewaren (de handleiding van de combimagnetron en de braadspit voor als je een keer een varken wilt bereiden in dat ding van 3 liter). Vandaar de volgorde: emotionele spullen als laatst, zodat je al gewend bent geraakt aan het kiezen waar je echt blij van wordt, en je door kan in de flow waar je in raakt.
En die flow, daar raak ik in. Ik verminder mijn boeken en kleding met de helft. Ik ontdek hoeveel rolletjes plakband en hoeveel proefverpakkingen voor dagcrèmes voor de oudere huid ik bezit. Ik ontdoe me van aantekeningen van vijf jaar geleden en van over datum flessen sladressing en sojasaus. Ik ga zo op in mijn opruimsessie dat mijn vriend me wat bangig vraagt of ik hem niet ook ga wegdoen.

Ik merk dat het opruimen inderdaad meer is dan spullen wegdoen. Mijn spullen krijgen betekenis doordat ik beslis wat er bij me mag blijven, me mag vergezellen als ik thuis ben. Alles wat overblijft is alles wat ik nodig heb.

Hoogdravend of vergezocht? Nee!

Iedereen die opruimt volgens de KonMari-methode ervaart dit, schrijft Marie in Opgeruimd!. Mijn bezittingen vertellen nu iets over wie ik ben, en wat ik belangrijk vind. Klinkt dat hoogdravend, of vergezocht? Dat vond ik wel toen ik het boek las, maar niet toen ik de volle vuilniszakken wegdeed. Ik heb nu een kast vol lievelingsboeken, ik draai alleen nog lievelingscd's en de decoratie die ik overhield laat zien wat ik mooi vind, niet wat anderen me cadeau deden omdat ze dachten dat ik het mooi zou vinden.

Ik word elke dag wakker in een huis dat me weer past.

Roos Vlogman won dit jaar Write Now!, de schrijfwedstrijd voor jongeren. Voor Trouw doet ze in een reeks columns verslag van haar onderzoek naar zelfhulpliteratuur. Een genre waar vaak besmuikt over gedaan wordt. Maar kunnen al die boeken die aandringen op echtheid en stappenplannen toch iets voor de lezer betekenen? Dit is aflevering 3. Afleveringen 2 en 1 leest u respectievelijk hier en hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden