RecensieKlassiek

Afwezige Reinbert de Leeuw is erg aanwezig op bijzondere middag

Bas Wiegers zette alweer een succesvolle wereldpremière op zijn indrukwekkende cv.Beeld MarcoBorggreve

Asko|Schönberg
De raadselachtige Vivier
★★★★★

Er waren geen toespraken, geen elegieën. Van dat soort gedoe hield de op 14 februari overleden Reinbert de Leeuw niet. De NTR ZaterdagMatinee droeg het concert dat hij had zullen dirigeren wel aan hem op. Middels een eenvoudige grijze banner op het schutblad van het programmaboekje werd dat het publiek meegedeeld.

Kees Vlaardingerbroek, artistiek leider van de Matinee, schreef wel een roerend in memoriam in datzelfde programmaboekje. Daarin had hij het nog maar eens over het enorme belang van De Leeuw voor het Nederlandse muziekleven. Zijn nalatenschap, waaronder de radio-opnamen van vele unieke Matinees, is van blijvende betekenis’, schrijft Vlaardingerbroek. En als bewijs drukte de Matinee op de pagina’s erna alle werken af die hij daar sinds 1966 heeft uitgevoerd. Een imposante lijst.

Bas Wiegers sprong opnieuw met groot succes de Matinee te hulp door in korte tijd het Vivier-programma – ongewijzigd – van De Leeuw over te nemen. De Leeuw heeft zich als geen ander ingezet voor de volstrekt unieke composities van Claude Vivier, die in 1983 in Parijs vermoord werd. Hier klonk een dwarsdoorsnede van die muziek, die nog maar eens het ‘gelijk’ van De Leeuw bevestigde. Lijfelijk was hij dan wel afwezig op deze bijzondere middag, maar in geest was De Leeuw heel erg aanwezig.

Door het vuur

Wiegers ging voor deze erfenis van De Leeuw door het vuur. Met grote overgave stuurde hij het Asko|Schönberg door de rituelen die in deze muziek besloten liggen. ‘Wo bist du, Licht!’ was huiveringwekkend mooi, vooral ook door de ijzingwekkend goede zang van Barbara Kozelj. Magnifiek liet Wiegers dit stuk beginnen met gekras van de strijkers, steeds doorklieft met enorme meppen op de grote trom. Hallucinerend. Nog zo’n voltreffer was ‘Lonely Child’, gezongen door Katrien Baerts. Ook hier klonk die geheimzinnige, door Vivier zelf verzonnen taal, en ook hier die onpeilbare diepte in de vreemde combinatie van tekst en noten.

Slagwerk Den Haag opende de middag supergeconcentreerd met het door Arnold Marinissen voor hen gearrangeerde ‘Pulau Dewata’, waarin Vivier zijn voorliefde voor de Balinese gamelan uitleefde. Van Bali reisden we naar Japan, door Vivier in ‘Zipangu’ gevangen in vervreemdende strijkersglissandi. En van Japan ging het verder naar Polynesië voor het opdrachtwerk van Reza Namavar. Dat heet ‘Tiaré Tahiti’, naar de gelijknamige bloem die daar bloeit en waarvan Namavar de unieke geur in klank poogde te vangen. Het bizarre stuk zit vol barokke gestiek, en ergens ver achter de notenbalken klinkt een zweem van dansmuziek. Mooi hoe slagen op drie militaire troms en een politiefluitje steeds de cadans doorbreken. En goed hoe Namavar het motiefje van de eerste viool laat terugkeren. Wiegers zette er alweer een succesvolle wereldpremière mee op zijn indrukwekkende cv.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden