Jihadistisch geweld

Zuidelijk-Afrika steunt Mozambique in strijd tegen IS

Vluchtelingen gaan aan boord van vissersboten om te ontsnappen aan het jihadistische geweld in de noordelijke Cabo Delgado provincie in Mozambique.Beeld EPA

Zuidelijk Afrika gaat Mozambique helpen jihadisten aan te pakken die in het noorden van het land voor onrust zorgen. 

De leiders van veertien landen in Zuidelijk Afrika hebben maandag hun steun toegezegd aan Mozambique in de strijd tegen de jihadistische opstand in de noordelijke Cabo Delgado provincie.

Aanleiding is de verovering van de havenstad Mocímboa da Praia door strijders van Ahlu Sunnah Wa-Jama, dat gelieerd is aan Islamitische Staat (IS). Het leger van Mozambique is de stad uitgedreven. De jihadisten hebben daar de sharia opgelegd. Veel bewoners zijn Mocímboa da Praia ontvlucht; het was al de vierde keer dat de Shababs, zoals lokalen de opstandige jihadisten noemen, de stad innamen. Alleen nu met een niet eerder vertoonde overmacht aan strijders.

Het leger van Mozambique zendt versterkingen naar de regio en omsingelt de stad om die te bevrijden. Tot nu toe zijn de militairen in het land niet erg effectief geweest tegen de jihadistische strijders, zelfs niet met behulp van 150 gespecialiseerde huurlingen van de Russische Wagner Group en particuliere Zuid-Afrikaanse militaire adviseurs.

Beeld Sander Soewargana

De vijftien landen van Zuidelijk-Afrika, verenigd in de SADC, gaven hun secretariaat de opdracht een actieplan te ontwikkelen om de strijd aan te gaan met het terrorisme en de gewelddadige aanvallen.

Zuid-Afrika zou zijn 43 SA Brigade al aan het trainen zijn om desgevraagd Mozambique in te gaan om te helpen de jihadisten te verdrijven, zo meldde de website Africa Intelligence eind juli. De brigade is indertijd opgericht als snelle interventiemacht om bijstand te verlenen in SADC-landen als de nood aan de man is. De laatste keer dat deze eenheid in actie kwam, was in 1998 in de ministaat Lesotho.

IS dreigt naar Zuid-Afrika te gaan

IS heeft al gewaarschuwd dat betrokkenheid van Zuid-Afrika betekent dat jihadisten hun activiteiten ook naar dat land zullen verplaatsen. Dat lijkt niet meteen een loos dreigement. Zeker omdat Ahlu Sunnah Wa-Jama inmiddels bestaat uit internationale strijders die ook uit Kenia, Tanzania en Congo komen. Tot voor kort werd aangenomen dat de islamitische strijders in Noord-Mozambique in de provincie Cabo Delgado lokale jihadisten waren, die in kleine cellen van maximaal dertig man opereerden. Maar de inname van Mocímboa da Praia is met honderden strijders gebeurd en lijkt goed georganiseerd. 

De havenstad is ook doelwit omdat van daaruit de bevoorrading van gaswinningsinstallaties op zee plaatsvindt. In de Mozambikaanse kustwateren is het rijkste gasveld van Afrika gevonden dat geëxploiteerd gaat worden door onder meer Total. De landelijke overheid verwacht miljarden aan inkomsten uit de gaswinning. De bestuurlijke elite staat bekend als notoir corrupt, dus is de verwachting dat veel gasgelden in zakken van politici zullen verdwijnen.

Het noorden, waar de meeste moslims wonen, is een arm gebied met veel jeugdwerkloosheid. De bewoners van Cabo Delgado hebben tot nu weinig of niets gemerkt van de opbrengst van de gaswinning. Het gebied is daarom ook een goede voedingsbodem voor IS. 

Lees ook:

Islamitische terroristen in Mozambique willen sharia invoeren

Het noorden van Mozambique wordt sinds 2017 geteisterd door terroristisch geweld. Lang was er onduidelijkheid over het doel. Inmiddels is bekend dat de terroristen de sharia willen invoeren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden