CoronacrisisTweede Golf door Europa

Zit heel Europa straks met een mondkapje op aan de kerstdis?

Twee vrouwen lopen door Madrid. In Spanje volgen binnenkort waarschijnlijk strengere maatregelen tegen corona. Beeld AP
Twee vrouwen lopen door Madrid. In Spanje volgen binnenkort waarschijnlijk strengere maatregelen tegen corona.Beeld AP

Overal in Europa stijgt het aantal coronabesmettingen snel. Hoewel velen hadden gehoopt op een enigszins normale kerstviering, lijkt dat er niet in te zitten. Veel landen zullen naar verwachting met striktere maatregelen komen, mede op verzoek van de WHO.

Het weer, dinsdagnacht in Noord-Ierland, was Iers. Koud en nat. Toch moest het personeel van het Antrim Area Hospital naar buiten. Dokters trokken hun jas aan over hun witte werkkleren, verpleegkundigen renden met plastic beschermingsjassen boven hun hoofd. Ook op de parkeerplaats lagen patiënten. Zeventien ambulances stonden er te wachten tot er een bed vrij was, stuk voor stuk gevuld met doodzieke mensen. Er was geen andere keus dan de behandeling buiten te starten, terwijl er in allerijl gezocht werd naar plekken om ze binnen neer te leggen. Dat lukte uiteindelijk, hoewel één patiënt 28 uur in een stilstaande ziekenauto moest doorbrengen.

Het is een eenvoudig cijfer: in Noord-Ierland is de ziekenhuisbezetting 104 procent. Dat betekent dat de dokters steeds met patiënten moeten leuren bij andere ziekenhuizen. De volgende golf corona is in alle hevigheid gearriveerd. Hij kwam langzaam aanrollen. De afgelopen dagen steeg sluipenderwijs het percentage besmettingen steeds meer.

null Beeld Sander Soewargana
Beeld Sander Soewargana

Zoals de Noord-Ieren er eigenlijk op hadden gerekend dat het aantal coronabesmettingen in de tweede week van december gedaald zou zijn, zo rekenden ook de Belgen, de Italianen en de Zwitsers op een enigszins vrolijk kerstfeest. De Duitsers hadden al eerder het lid op de neus gekregen, net als Nederland. Nu blijkt dat grote delen van Europa de kerstdagen van 2020 evenmin ontspannen en onbezorgd kunnen vieren.

Drastische maatregelen in Italië

Het ene na het andere land moet plotseling drastische maatregelen nemen. In Italië, bijvoorbeeld, stamden de voorjongste maatregelen van 3 december. Op die datum sprak premier Giuseppe Conte al uitgebreid over kerst. Het zag er hoopvol uit. Er mochten kerstinkopen worden gedaan, in fysieke winkels, bars konden weer open. Maar die geste was te veel van het goede, bleek twee weken later.

De Italianen waren meteen massaal aan het slempen en shoppen gegaan. Foto’s van mensen die zich in drommen langs de terrassen in de winkelstraten wurmden, gecombineerd met stijgende cijfers, maakten dat de autoriteiten afgelopen woensdag alweer strengere maatregelen afkondigden. Nu het dagelijks aantal coronadoden in Italië boven de 800 stijgt, moet iedereen met de kerstdagen in zijn eigen dorp blijven.

Europese leiders in zelfisolatie na contact met besmette Macron

Tot de nauwe contacten van Emmanuel Macron die geïnformeerd moesten worden toen de Franse president gisteren het coronavirus bleek te hebben, behoren niet de minsten. Eind vorige week ontmoette hij nog andere Europese leiders voor topoverleg in Brussel. En deze week lunchte hij nog met de Spaanse premier Pedro Sánchez en zijn Portugese collega António Costa. Beiden zijn in quarantaine gegaan. Ook een paar andere leiders, onder anderen de Belgische premier Alexander de Croo en EU-president Charles Michel, nemen het zekere voor het onzekere en blijven voorlopig even thuis.

De Duitse bondskanselier Angela Merkel gaat niet in quarantaine. Volgens haar woordvoerder testte zij enkele dagen na de top negatief op het virus. Merkel heeft tijdens de top constant een mondkapje op gehad en zich aan alle maatregelen gehouden, meldde Berlijn. Macron vertoonde ‘enkele symptomen’ van het virus en zegt zich nog goed genoeg te voelen vanuit huis zijn taken te vervullen.

Ook in Denemarken ging het razendsnel: daar sloten een week geleden de middelbare scholen, winkels en cafés in een paar regio’s. Maar wat toen nog ‘clusters’ heetten, werd al snel een ‘golf’. Afgelopen vrijdag verdubbelde al het aantal gebieden waarin scholieren thuis moesten blijven en afgelopen dinsdag werd de scholensluiting uitgebreid naar het hele land.

Geen uitbundiger kerst in Spanje

Of neem Spanje, waar de regering al maanden aan het plannen was geweest om een uitbundiger kerst mogelijk te maken. Het is niet gelukt. Premier Sanchez moest woensdag de hooggespannen verwachtingen temperen: het aantal besmettingen stijgt. Hij waarschuwde het parlement vast dat vrijdag wellicht strenge kerstmaatregelen worden ingevoerd. Wat Sanchez betreft gedraagt iedereen zich alsof hij al is besmet, want ‘je weet het nooit’, zo zei hij.

Ook Zwitserland stevent af op nieuwe maatregelen. Dinsdag werd de regering daar opgeschrikt door een alarmerend bericht van Martin Ackermann, het hoofd van de plaatselijke groep van wetenschappers die de regering adviseert. De anti-coronamaatregelen die genomen zijn, noemde hij ‘onvoldoende’. In Zwitserland is tot nog toe de horeca gesloten. Ackermann wil dat per direct de niet-essentiële winkels sluiten en ook de scholen zouden wat hem betreft na de kerstvakantie langer dicht moeten blijven.

Academische ziekenhuizen in de grote Zwitserse steden hebben vorige week al in een open brief alarm geslagen. Zij zeggen dat ze nu de toestroom van patiënten nog net kunnen verwerken, maar dat ze een kerstpiek verwachten die hun grenzen te boven gaat. Dat de skivakantie nog moeten beginnen, baart ze dus grote zorgen. Zwitserland heeft als enige land in de buurt zijn pistes niet gesloten. Nu het dodental weer oploopt, zal een skiverbod er misschien toch van moeten komen.

Stijging in België

België jubelde toen Nederland in lockdown ging, omdat de rollen omgedraaid leken ten opzichte van oktober. Toen ging het daar slecht en in Nederland juist goed. Maar of het juichen van lange duur zal zijn? De Vlaamse viroloog Steven Van Gucht gelooft van niet. Volgens hem zal zijn land nog voor de kerst even stevige maatregelen moeten nemen als Nederland. Buiten Brussel – waar de R nog daalt – is er overal een stijging van het aantal ziektegevallen, die opmerkelijk genoeg vooral te zien is bij jonge kinderen.

De Europese situatie noopte de Wereldgezondheidsorganisatie WHO er woensdag toe om overheden op te roepen om meer maatregelen te nemen. Het openhouden van skipistes baart de organisatie zorgen, omdat samendrommen rond liften bijna niet te voorkomen is. Ook over religieuze bijeenkomsten is de WHO streng: die moeten óf worden uitgesteld, óf in de buitenlucht worden gehouden. Als het gaat om familiebijeenkomsten is uitstel ook het beste. Wie toch binnen bijeenkomt, ook in familieverband, zou daar gezichtsbescherming moeten dragen. “Het voelt misschien akelig om een masker op te hebben als je bij vrienden en familie bent, maar het draagt significant bij aan de veiligheid van iedereen”, zo zegt de WHO tegen alle Europeanen.

Lees ook:

Kabinet grijpt naar het zwaarste middel in de hoop dat de discipline terugkeert

Nederland gaat vijf weken lang op slot. Het kabinet hoopt dat de discipline van het voorjaar terugkeert.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden