Taxonomie

Zijn aardgas en kernenergie groene energiebronnen? Als het aan de Europese Commissie ligt wel

De ondergrondse gasopslag van de NAM bij Norg. Nederland wil dat aardgas niet telt als groene energie, maar de Europese Commissie vindt dat dat wel kan. Beeld ANP / Kees van de Veen
De ondergrondse gasopslag van de NAM bij Norg. Nederland wil dat aardgas niet telt als groene energie, maar de Europese Commissie vindt dat dat wel kan.Beeld ANP / Kees van de Veen

Als het aan de Europese Commissie ligt, zal aardgas nog jaren tellen als groene energie, evenals kernenergie. Tot frustratie van een aantal EU-landen, waaronder Nederland.

Romana Abels

Aardgas telt volgens de Europese Commissie nog zeker tien jaar als ‘groene energie’. Dat blijkt uit een conceptvoorstel dat de Commissie op oudejaarsavond naar zijn adviseurs stuurde. Als het wordt aangenomen, opent het de weg naar nieuwe aardgascentrales in Europa.

Volgens het voorstel is het noodzakelijk om te erkennen dat aardgas en de nucleaire energiesector kunnen bijdragen aan het verminderen van de CO2-uitstoot. Voor kerncentrales geldt dat ze geen milieuschade aan mogen richten.

Dat betekent dat kerncentrales op een veilige manier van hun nucleaire afval moeten zien af te komen. Gascentrales moeten onder een limiet van 270 gram aan CO2-uitstoot per kilowattuur blijven. Ze mogen onder die voorwaarde nog tot 2030 worden gebouwd en hoeven pas in 2035 over te schakelen op hernieuwbare energie.

Veel subsidies voor groene investeringen

Wat wel en niet de naam ‘groen’ mag hebben, is al maanden onderwerp van debat in Brusselse vergaderingen. Voor groene investeringen zijn namelijk de komende jaren grote subsidies beschikbaar. Frankrijk, een land met een grote kernenergiesector, heeft alle registers opengetrokken om kernenergie in de lijst te krijgen.

Oost-Europese landen wilden juist graag dat aardgas erop belandde. Eerst overstappen van kolen op aardgas is volgens vooral Polen de enige manier om de omslag naar duurzaam te maken.

Nederland is daarop tegen. Onlangs reisde demissionair minister Blok nog naar Brussel om namens de Tweede Kamer te pleiten tegen het bestempelen van aardgas als ‘groen’. Toen hij achteraf de Nederlandse pers te woord stond zei hij al dat hij niet zeker wist of hij genoeg medestanders heeft.

Greenwashing en een hevige politieke strijd

Duitsland bijvoorbeeld is ook tegen de nieuwe regels, maar is vooral verontwaardigd over de opname van kernenergie. In een eerste reactie zei minister Robert Habeck van klimaat en economie dat het onnodig was om kernenergie op te nemen in de lijst, die in Brussel bekend staat als de ‘groene taxonomie’. Habeck noemde het ‘greenwashing’ - groenwassen.

Die term was zorgvuldig gekozen. De ‘taxonomie’ was juist bedoeld om greenwashing tegen te gaan. Juist vanwege de miljardensubsidies voor groene initiatieven de komende jaren, was het belangrijk dat Brussel aangaf wat precies wel en niet mee mag tellen als ‘groene investering’.

De lijst werd vervolgens inzet van een hevige politieke strijd. Het geruzie zorgde ervoor dat de publicatie van de lijst keer op keer werd uitgesteld en was er ongetwijfeld ook debet aan dat hij eindelijk het licht zag op de dag dat de minste politici in Brussel zijn.

De Europese Commissie schrijft dat het concept nog in januari moet worden geformaliseerd. Deskundigen hebben tot 12 januari om te reageren, daarna komt er een definitief voorstel dat zowel door lidstaten als het Europees parlement moet worden goedgekeurd.

Of de landen die de lijst willen tegenhouden met genoeg zijn, is nog maar de vraag. Om het voorstel tegen te kunnen houden, is een versterkte gekwalificeerde meerderheid nodig. Dat betekent dat 20 van de 27 lidstaten tegen moeten stemmen.

Ook het Europees Parlement moet zich nog over het voorstel buigen. Europarlementariër Bas Eickhout (GroenLinks) reageerde al meteen zeer teleurgesteld. Hij noemde de grenswaarde voor nieuwe gascentrales ‘schandelijk’. “Als je dit groen gaat noemen dan kun je het doel om de opwarming van de aarde onder de 1,5 graad te houden wel op je buik schrijven.” Maar ook Eickhout weet niet of hij genoeg collega's kan overtuigen.

Lees ook:

Gas mag in Europa niet duurzaam heten, vinden Kamer en kabinet

Gas is niet groen. Nederland doet daarom zijn best te voorkomen dat gas in Europa het groene label voor duurzame investeringen krijgt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden