Een vrouw gaat een winkelcentrum in Wuhan binnen.

ReportageEen jaar later

Wuhan kent geen slachtoffers, maar overwinnaars: ‘Wees niet bang voor een aanpak als deze, want hij werkte’

Een vrouw gaat een winkelcentrum in Wuhan binnen.Beeld AFP

Een jaar geleden ging Wuhan in lockdown. Terwijl de pandemie nog door grote delen van de wereld raast, is de Chinese stad waar het begon nu helemaal virusvrij.

Een jaar na het begin van de lockdown in Wuhan schreeuwen de inwoners het van de daken: hun stad is de veiligste plek van China. Het zinnetje zit er stevig bij ze ingebakken. Precies een jaar geleden zette de regering van Xi Jinping de hoogste alarmfase in en werd de stad afgesloten voor de rest van de wereld.

Ze hebben gelijk, de Wuhanezen: het virus is nergens in hun stad meer te bekennen. Het lag er dik bovenop de afgelopen maanden. Er waren volgepakte concerten, met bezoekers die hossend en schreeuwend tegen elkaar aan schurkten. Er waren massabruiloften om de toekomst te vieren. En er was een tentoonstelling die melodramatische nostalgie met een klein, maar meesterlijk zetje naar gemeenschappelijk gevoel van euforie draaide.

Zonder mondkapje meteen in de stress

“We hebben de slag gewonnen”, verwoordt communicatiemedewerker Wang Ya Shu (28) haar gevoel. De inwoners van Wuhan kregen op 22 januari te horen dat hun stad de dag erna zou worden afgesloten. De meeste Wuhanezen durfden sowieso niet meer naar buiten. Er waren toen nog maar een paar dingen duidelijk over het nieuwe virus: het was dodelijk en je kon het krijgen door contact met anderen.

Over de periode dat ze opgesloten zat in haar eigen stad, in haar eigen appartement, heeft Wang het nooit meer met haar vrienden. “Het is al zo lang geleden dat de interessante verhalen nu wel op zijn.” Ze is hooguit meer op haar hoede. Het mondkapje gaat overal mee naar toe. “Als ik het niet bij me heb, schiet ik meteen in de stress.”

Liu Jian Jian (26) was een jaar geleden nog student theaterwetenschappen. Ze bracht de quarantainemaanden door bij haar ouders en vertelde erover in Trouw. Toen Wuhan weer openging, besloot ze bij haar familie te blijven. Ze doceert nu Chinees, en heeft een vriendje. “Zonder de epidemie was ik in een andere stad gaan werken, in Shanghai of Guangzhou.”

De lockdown is voor haar nog wel een onderwerp van gesprek, zeker nu Chinees Nieuwjaar er weer aankomt. “Toen moesten we ons thuis verschuilen. Dit jaar dragen we mondkapjes, maar we omhelzen elkaar wel weer. Dat is heel fijn, ik voel me erg dankbaar.”

Inwoners halen boodschappen bij verkopers in een afgesloten wijk van Wuhan, in april 2020. Beeld AP
Inwoners halen boodschappen bij verkopers in een afgesloten wijk van Wuhan, in april 2020.Beeld AP

De dag dat Wuhan werd afgesloten is voor de Chinese regering een minder euforische herinnering. Die moest de lockdown wel instellen omdat ze geen controle hadden over de virusuitbraak; niet iets waar Peking graag in het openbaar op reflecteert.

Familieleden van overleden Wuhanezen zijn gewaarschuwd zich koest te houden, op interviewverzoeken reageren ze niet en hun chatgroep op WeChat is opgedoekt. Liever hebben de autoriteiten dat iedereen naar de bioscoop gaat om Days and Nights in Wuhan te zien. De film smoort iedere kritiek op de crisisaanpak onder zwaar aangezette muziek en vrijwilligers die ‘hun land willen redden’.

Nog geen nieuwe coronagevallen

Inmiddels zijn de regels in het hele land weer aangescherpt. Het land houdt de adem in nu her en der nieuwe golfjes virusuitbraken opdoemen. In Wuhan zijn nog geen nieuwe gevallen gemeld. Toch is het daar nét even spannender dan in de rest van het land, want Wuhan is een voorbeeldstad.

Vanaf april werden de maatregelen in Wuhan beetje bij beetje losgelaten, later dan andere steden. Pas in september ging daar bijvoorbeeld iedereen weer naar school. En nog altijd moet je er net iets vaker de gezondheidscode op je telefoon laten zien, en wordt net iets vaker je temperatuur gemeten dan in andere steden.

Een herhaling van het drama van een jaar geleden, lijkt ver weg. Dat de centrale regering in Peking de falende lokale leiders van het toneel duwde en hard ingreep, geeft de inwoners van Wuhan vertrouwen dat dit drama niet nog eens zal gebeuren.

Bovendien heeft de overheid belangrijke ervaring opgedaan, zegt Liu die een jaar geleden nog woedend was op het stadsbestuur. “Nu heb ik veel meer vertrouwen in ze. Ik sta achter mijn land, en achter de partij. Wij zijn een volk dat groeit met ervaring.”

Op de muurschildering 'Herinneringen' staat de Chinese medisch expert Dr. Zhong Nanshan, die als eerste op staatstelevisie verklaarde dat het virus van mens op mens overdraagbaar is. Beeld AP
Op de muurschildering 'Herinneringen' staat de Chinese medisch expert Dr. Zhong Nanshan, die als eerste op staatstelevisie verklaarde dat het virus van mens op mens overdraagbaar is.Beeld AP

Of het virus nu uit Wuhan komt of niet, zoals Peking beweert, de geïsoleerde stad was een mooi kweekschaaltje voor onderzoek waar de rest van de wereld iets aan heeft. Op basis van gegevens uit Wuhan blijkt bijvoorbeeld dat kinderen en tieners onder de twintig jaar oud besmettelijker zijn dan zestigplussers. En baby’s zijn besmettelijker dan peuters en kleuters, zo schreef The Lancet deze week. Op z’n minst een handig weetje bij het verdelen van de vaccinaties.

Uit ander onderzoek bleek laatst dat wie in Wuhan besmet raakte met het coronavirus, maanden later nog steeds last had van vermoeidheid, spierpijn en slapeloosheid.

Terugkijkend verklaart Liu dat het gevoel dat de dood zo dichtbij was, haar een groter respect voor leven gaf. “Ik heb nu meer geduld met mijn familie, we kibbelen minder en zijn zachter geworden. Ik waardeer de tijd die ik mijn geliefden doorbreng.” Wang stelt graag Nederlanders gerust die zich zorgen maken over avondklokken of quarantaine. “Je hoeft niet bang te zijn voor een aanpak als deze, want hij werkte.”

Lees ook:

Moeder is doodziek, maar Chen Nini kan geen bed voor haar vinden

Duizenden Chinezen kloppen in de afgesloten miljoenenstad Wuhan aan bij de ziekenhuizen. Chen Nini zoekt vergeefs naar een plek voor haar zieke moeder.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden