Weer honderden Russische anti-oorlogsbetogers gearresteerd
In dit liveblog houden we u op de hoogte van de laatste ontwikkelingen rond de aanval van Rusland in Oekraïne.
In het kort
- Rusland begon donderdag met een complete invasie van Oekraïne en neemt daarmee een grote gok.
- President Zelenski weigert te vluchten. Hij heeft een evacuatieaanbod afgewezen. “Het gevecht is hier; ik heb munitie nodig, geen lift.”
- Europa en de VS voeren zware sancties door, hoewel er eerst nog aarzeling was om de meest ingrijpende maatregelen door te voeren.
- Wat drijft Poetin om deze oorlog te starten? Zeven vragen en antwoorden in dit overzicht.
Uitgelicht
- •Shell trekt zich terug uit Rusland
- •Scholz spreekt over een 'nieuw tijdperk' en steekt honderd miljard in leger
- •'Oekraïne heeft weer volledige controle over Charkov'
- •Meer dan 200.000 Oekraïners gevlucht naar buitenland
- •Oekraïense minister moedigt soldaten aan: duisternis zal wijken
- •EU-leiders donderdag naar Brussel voor spoedtop over Rusland
- •Rusland begonnen met evacuatie diplomaten uit Oekraïne
- •Oekraïne roept noodtoestand uit
- •Russisch parlement bekrachtigt overeenkomsten met Donbas
- •Bondskanselier Scholz: Duitsland schort goedkeuring gaspijpleidingproject Nord Stream 2 op
- •Poetin kondigt 'vredesmissie' aan in afvallige regio's Oekraïne
Liveblog
Weer honderden Russische anti-oorlogsbetogers gearresteerd
In Rusland zijn ook maandag honderden mensen gearresteerd die protesteerden tegen de Russische invasie in Oekraïne. Het gaat om zeker 413 arrestaties in dertien steden. In Moskou waren er ruim 200, meldt de burgerrechtenorganisatie OVD-Info.
De Russische veiligheidstroepen gelden als buitengewoon wreed tegen demonstranten en ze treden keihard op. De Russische autoriteiten waarschuwen voor deelname aan de ongeoorloofde demonstraties. Ze zijn niet toegestaan omdat ze indruisen tegen de coronamaatregelen, maar dat wordt door critici als voorwendsel beschouwd. (ANP)
EU zet nog 26 Russen op sanctielijst vanwege Oekraïne
De Europese Unie heeft 26 machtige en rijke Russen en een bedrijf toegevoegd aan de sanctielijst vanwege de invasie in Oekraïne. Het gaat onder meer om Dimitri Peskov, de perschef van president Vladimir Poetin; de baas van de grootste oliemaatschappij van Rusland Rosneft, Igor Sechin; en oprichters Petr Aven en Mikhail Fridman van Alfa-Bank. Dat blijkt uit het Europese Publicatieblad waarin alle gestraften worden vermeld. De sancties gaan direct in.
In totaal heeft de EU nu 680 mensen en 53 bedrijven of organisaties op de sanctielijst gezet. Ze kunnen niet meer bij hun geld dat in de EU op bankrekeningen staat, maar Europeanen mogen ook geen geld aan hen ter beschikking stellen. Ook mogen ze de EU niet meer in. Het zijn met name zakenmensen en bedrijven in de olie-industrie en financiële wereld, leden van de regering van Poetin, hoge militairen en propagandisten.
Met de aanvullende sancties mikt de EU op leden van de Russische elite, die in belangrijke mate Poetins regime steunen en daar economisch voordeel uit halen. (ANP)
Ook Monaco bevriest tegoeden van Russen
In navolging van een reeks westerse landen heeft ook het vorstendom Monaco besloten Rusland te straffen voor de invasie in Oekraïne. Monaco, dat zeer geliefd is bij welvarende Russen, heeft per direct de bevriezing van Russische tegoeden besloten. En het treft dezelfde economische sancties tegen Rusland als die van de Europese Unie, zo maakte het kabinet van prins Albert bekend. (ANP)
Beurs in Moskou blijft de hele week dicht
De aandelenbeurs in Moskou gaat deze week niet open. Alleen de handel in vreemde valuta gaat voorlopig door, heeft de Russische centrale bank bekendgemaakt. Vanwege alle onrust op de Russische financiële markten door de oorlog in Oekraïne bleef de beurs ook maandag al dicht.
Afgelopen weekeinde werden er nieuwe en harde sancties van het Westen ingesteld tegen Rusland. Zo worden bepaalde Russische banken afgesloten van het internationale betalingssysteem SWIFT en worden bezittingen van de Russische centrale bank bevroren. Moskou heeft op zijn beurt de verkoop van Russische aandelen door buitenlanders verboden. (ANP)
Lees ook: De roebel ligt er zwaar gehavend bij, en dat gaat de gewone Rus merken
Shell trekt zich terug uit Rusland
Olie- en gasconcern Shell trekt zich terug uit Rusland vanwege de oorlog in Oekraïne. Daarmee volgt Shell het voorbeeld van het Britse BP en het Noorse Equinor, die ook al aankondigden afscheid te nemen van Rusland.
In een verklaring laat Shell weten van plan te zijn al zijn samenwerkingsverbanden met Gazprom te beëindigen. "We zijn geschokt door het verlies van levens in Oekraïne door een zinloze daad van militaire agressie die de Europese veiligheid bedreigt", stelt topman Ben van Beurden.
Shell had eind vorig jaar voor ongeveer 3 miljard dollar aan bezittingen in Rusland. Omgerekend is dat zo'n 2,7 miljard euro. Het olie- en gasconcern denkt dat de verkoop minder oplevert dan de boekwaarde en dat het dus een verlies erop lijdt. (ANP)
Lees ook: Shell verbreekt samenwerking met Gazprom, vanwege ‘zinloze militaire agressie’
FIFA en UEFA schorsen Rusland van internationaal voetbal
Wereldvoetbalbond FIFA en de Europese voetbalbond UEFA schorsen Rusland tot nader order van het internationale voetbal. De schorsing geldt voor alle clubteams en de vertegenwoordigende nationale elftallen. Het weren van de Russen is de sanctie voor de inval van legertroepen in Oekraïne.
De eerstvolgende wedstrijd die ertoe deed was de play-off voor deelname aan het WK voetbal eind dit jaar in Qatar. Rusland zou Polen treffen op 24 maart. Polen had al aangegeven onder geen beding deze wedstrijd te zullen spelen. De schorsing betekent dat deze wedstrijd sowieso niet doorgaat. (ANP)
Finland stuurt wapens naar Oekraïne 'in historische stap'
De Finse regering heeft naar eigen zeggen een historische stap gezet door te besluiten Oekraïne van wapens te voorzien. Het gaat om 1500 raketwerpers en veel vuurwapens en munitie. Het land heeft een moeilijke relatie met buurland Rusland. De Finse president Sauli Niinisto reageerde eerder geschokt op het Russische militaire ingrijpen in Oekraïne. (ANP)
Vredesoverleg Oekraïne-Rusland in Belarus krijgt mogelijk vervolg
In het zuidoosten van Belarus zijn gesprekken tussen een Oekraïense en een Russische delegatie over het stoppen van de oorlog beëindigd, aldus Russische persbureaus. Maar er komt volgens een Oekraïense zegsman een tweede gespreksronde, nadat in de hoofdsteden Kiev en Moskou ruggespraak is gehouden.
De Oekraïense delegatie die eerder op de dag met vertraging arriveerde in Gomel, was weinig hoopvol. Het belangrijkste doel van de gesprekken was volgens de Oekraïners te komen tot een staakt-het-vuren en terugtrekking van de Russische troepen. (ANP)
IOC wil geen Russische en Belarussische sporters bij wedstrijden
Het Internationaal Olympisch Comité (IOC) wil dat sportbonden wereldwijd geen sporters uit Rusland en Belarus mee laten doen aan evenementen. Het overkoepelende sportcomité zegt dat besluit te hebben genomen vanwege "de integriteit van de sport en de veiligheid van deelnemers".
Rusland viel vorige week Oekraïne binnen en heeft Belarus als bondgenoot.
Internationaal Olympisch Comité (IOC) Voorzitter Thomas Bach zwaait met de Olympische vlag. Bron REUTERS Zwitserland neemt EU-sancties tegen Rusland over
Zwitserland neemt de EU-sancties tegen Rusland over. Dat betekent onder meer dat tegoeden van Russische bedrijven en personen, onder wie president Vladimir Poetin, worden geblokkeerd vanwege de inval in Oekraïne.
Het besluit is opvallend omdat het land zich doorgaans neutraal opstelt. President Ignazio Cassis spreekt van een 'unieke en moeilijke' stap waar zorgvuldig over moest worden nagedacht. Door twee sanctiepakketten over te nemen, wil het land laten zien solidair te zijn met Oekraïne.
Cassis zei zondag al dat het 'zeer waarschijnlijk' is dat de Zwitsers het voorbeeld van de Europese Unie zouden volgen. De regering in Bern heeft naast het invoeren van sancties ook opdracht gegeven voor het leveren van hulpgoederen aan Polen, waar veel inwoners van Oekraïne naartoe zijn gevlucht.
Rusland sluit luchtruim voor Nederland en groot aantal andere landen
Rusland sluit zijn luchtruim voor vliegmaatschappijen uit Nederland en 35 andere landen, meldt het Russische persbureau Interfax. Daarmee reageert Moskou op het besluit van die landen om Russische toestellen uit hun eigen luchtruim te weren vanwege de invasie in Oekraïne. Gisteren werd bekend dat de EU het luchtruim sluit voor Russische luchtvaartmaatschappijen.
Russische luchtvaartmaatschappijen worden geweerd uit het luchtruim van de EU. Bron AFP Het luchtruim van de Verenigde Staten is nog open voor Rusland en dat blijft andersom ook het geval. Amerikaanse media melden dat een verbod wel wordt overwogen. (ANP)
Verenigde Staten schorten werkzaamheden ambassade Wit-Rusland op
De Verenigde Staten hebben de werkzaamheden van hun ambassade in Wit-Rusland opgeschort vanwege de oorlog in Oekraïne. Ook is besloten dat alle niet-essentiële medewerkers van de ambassade in Rusland op vrijwillige basis naar huis mogen.
Twitter bericht wordt geladen...
"We hebben deze stappen genomen vanwege veiligheidsproblemen als gevolg van de niet-uitgelokte en ongerechtvaardigde aanval door Russische troepen in Oekraïne", meldt de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken Antony Blinken. Hij benadrukt dat de veiligheid van Amerikaanse burgers en overheidsmedewerkers over de hele wereld "de hoogste prioriteit" is van de regering.
Wit-Rusland vecht zelf niet mee in Oekraïne, maar de regering laat bondgenoot Rusland wel vanaf Wit-Russisch grondgebied aanvallen uitvoeren. Ook wordt het land door de Russische troepen gebruikt als uitvalsbasis. (ANP)
Russisch ministerie van defensie: nucleaire wapens in verhoogde staat van paraatheid
Het Russische ministerie van defensie heeft vandaag bekend gemaakt dat het de nucleaire afschrikkingstroepen van het land in een verhoogde staat van paraatheid heeft gebracht, zo meldt het Russische persbureau Interfax.
Het zou vooral gaan om de Russische Noordelijke vloot - die actief is in het Noordpoolgebied - de vloot in de Stille Oceaan, en de bommenwerpers voor de lange afstand. President Vladimir Poetin had zondag opgedragen de nucleaire macht in paraatheid te brengen, omdat volgens hem de NAVO agressieve uitlatingen had gedaan (Reuters/ANP)
Oekraïne: 'helden van Slangeneiland' leven nog
De dertien Oekraïense militairen die vorige week zouden zijn gesneuveld op een eiland in de Zwarte Zee nadat ze hadden geweigerd zich over te geven aan Rusland, zijn niet gesneuveld. Ze leven nog en zijn krijgsgevangen gemaakt, meldt de Oekraïense marine op zijn geverifieerde Facebook-pagina.
Oekraïne verspreidde vorige week een geluidsopname van de confrontatie. Daarop is te horen dat een Russisch marineschip de militairen op het eiland oproept zich over te geven. De Oekraïners antwoordden: "Russisch marineschip, krijg de klere".
Dat zouden hun laatste woorden zijn geweest, wat ze op het Oekraïense vasteland een heldenstatus gaf. President Volodimir Zelenski kondigde aan dat de militairen postuum zouden worden geëerd als Held van Oekraïne, de hoogste onderscheiding van het land. Het is niet duidelijk of hij op dat moment al wist dat ze nog leefden, of ervan uitging dat ze waren gesneuveld.
De gevechten gingen om het eiland Zmiinji, oftewel Slangeneiland. Het is een onherbergzaam eiland in het westen van de Zwarte Zee, ongeveer 40 kilometer uit de kust van Oekraïne en Roemenië. Het eiland ligt in de buurt van de vaarroutes naar Odessa, de derde stad van Oekraïne. (ANP)
Russisch staatspersbureau tijdelijk gehackt
De website van het Russische staatspersbureau TASS is vandaag gehackt, zo meldt persbureau Reuters. De hackers plaatsten een boodschap op de site die zich uitsprak tegen de Russische president Vladimir Poetin en de oorlog in Oekraïne.
Twitter bericht wordt geladen...
"We dringen er op aan deze gekte te stoppen, stuur jullie zonen en mannen niet naar een zekere dood", zo is er te lezen. "Poetin dwingt ons te liegen en brengt ons in gevaar...Het is niet onze oorlog, laten we hem stoppen!". Het bericht is inmiddels verwijderd. (Reuters)
Linkse partijen willen dat Russische belangen op de Zuidas aangepakt worden
Het kabinet moet Russische financiële belangen die via de Amsterdamse Zuidas lopen hard aanpakken. Daarvoor pleiten de PvdA, GroenLinks, SP en Partij voor de Dieren maandag in de Tweede Kamer.
De drie linkse oppositiepartijen steunen de economische sancties die het Westen tegen Rusland heeft ingesteld, zeiden ze. Maar ze vragen zich wel af of er niet nog meer kan worden gedaan om Rusland economisch te isoleren, in het bijzonder met bedrijven die banden hebben met of gevestigd zijn op de Zuidas. "Onze Zuidas mag niet langer als veilige haven dienen voor corrupt Russisch geld", zei PvdA-Kamerlid Kati Piri. "We moeten het geld identificeren en confisqueren."
Ook GL-voorman Jesse Klaver wil dat het kabinet meer doet om tegoeden van Russische oligarchen te bevriezen. Ook pleitte hij voor een volledige internationale boycot van Russische gas en olie. SP-Kamerlid Jasper van Dijk steunt 'effectieve sancties', maar wil wel dat die zo min mogelijk het Russische volk treffen.
Jesse Klaver van GroenLinks tijdens het debat. Bron ANP Net als GroenLinks vindt ook de Partij voor de Dieren dat de mogelijkheden van Rusland om olie en gas af te rekenen moeten worden beperkt. Want met olie en gas financiert de Russische president Vladimir Poetin zijn oorlogsmachine, aldus Christine Teunissen. Daarnaast moet het kabinet volgens haar snel maatregelen nemen om van het gas af te komen zodat het minder makkelijk te chanteren is.
Coalitiepartij ChristenUnie is blij met het huidige sanctiepakket, maar wil dat het kabinet gaat kijken of er meer mogelijk is. Maximale isolatie van Poetin is het enige juiste antwoord, aldus de ChristenUnie.
VN: Meer dan half miljoen Oekraïners gevlucht
Meer dan een half miljoen mensen zijn sinds donderdag Oekraïne ontvlucht, meldt VN-vluchtelingencommissaris Filippo Grandi. De meeste vluchtelingen lijken naar Polen te trekken, waar enorme rijen zijn ontstaan bij de grensposten.
Polen meldt dat in totaal 281.000 vluchtelingen het land binnen zijn gekomen. Niet alle Oekraïners blijven in Polen, er reizen ook veel mensen door naar andere Europese landen. (ANP)
Veel Oekraïense vluchtelingen steken de grens over naar Polen. Bron AP Gasimporteurs stoppen aankopen Russisch gas vanwege sancties
Verscheidene importeurs hebben verdere aankopen van vloeibaar gemaakt aardgas (lng) uit Rusland stopgezet. De stap volgt op de onzekerheid bij de kopers over de golf van sancties van het Westen tegen Rusland. De terughoudendheid onder de importeurs wakkert de zorgen over de energietekorten verder aan en stuwt de gasprijzen.
Sommige importeurs uit Azië en Zuid-Amerika hebben besloten tijdelijk te stoppen met het kopen van aardgas uit Rusland. Volgens handelaren doen ze dat in afwachting van meer duidelijkheid over de sancties tegen banken en bedrijven. Over de hele linie zijn kopers volgens handelaren voorzichtiger geworden met het kopen van gas en het gebruik van Russische schepen voor het transport. Rusland was in 2021 de op drie na grootste exporteur van lng. (ANP)
Lees ook:
Vanwege Oekraïne trekken oliebedrijven zich terug uit Rusland, dat zal ze duur komen te staan
BP en het Noorse Equinor beëindigen hun samenwerking met het Russische staatsoliebedrijf. Ook al kost ze dat veel geld.Defensieministers EU komen bijeen
De Europese hoge vertegenwoordiger van buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid Josep Borrell heeft de Europese ministers van defensie bij elkaar geroepen om de oorlog in Oekraïne te bespreken.
Twitter bericht wordt geladen...
De ministers zullen later vandaag virtueel bijeen komen om het onder andere te hebben over het coördineren van militair materieel dat de EU levert aan Oekraïne, zo twittert Borrell. Gisteren werd bekend dat de EU 500 miljoen euro aan militair materieel naar Oekraïne zal sturen. Het is voor het eerst dat de EU gezamenlijk militaire steun verleent aan een land dat wordt aangevallen. (Reuters)
Nederlandse militaire hulp aan Oekraïne grotendeels aangekomen in regio
Het grootste deel van de militaire hulp die Nederland aan Oekraïne levert is aangekomen in Oost-Europa. Dat heeft een woordvoerder van het ministerie van defensie bevestigt. Het gaat om honderd scherpschuttersgeweren en 30.000 stuks bijbehorende munitie. De vijftig antitankwapens, de 400 raketten die bij deze wapens horen en 200 Stinger luchtdoelraketten zijn nog onderweg. Deze zullen binnen 'afzienbare tijd' in Oekraïne aankomen.
De wapens zijn zondag door een transportvliegtuig naar een land in Oost-Europa gevlogen. Welk land wil Defensie niet prijsgeven, om de Russen niet wijzer te maken. Ook doet Defensie geen uitspraken over hoe de wapens vervolgens in Oekraïne terecht komen.
De antitankwapens zijn geschikt om naast tanks ook andere pantservoertuigen uit te schakelen. Ook kunnen er stilhangende helikopters mee uit de lucht worden geschoten. Met de Stingerraketten kunnen Oekraïense militairen Russische vliegtuigen neerhalen die tot een hoogte van 5 kilometer vliegen. Volgens Defensie zijn de Oekraïense militairen bekend met het materieel - en voor het materieel waarbij dat niet zo is, zijn de gebruiksinstructies zo eenvoudig dat dat geen probleem zal opleveren, aldus een woordvoerder. (Redactie)
PVV wil geen sancties en inzetten op onderhandelingen
De PVV is tegen het instellen van sancties tegen Rusland. Dat heeft volgens Kamerlid Raymond de Roon geen zin. "We moeten onze eigen economie niet opofferen", zei hij in een debat in de Tweede Kamer over de oorlog in Oekraïne.
Volgens de PVV'er hebben de sancties die zijn ingesteld na de Russische invasie van de Krim bewezen dat deze strafmaatregelen niet helpen. "Het is daarom zinloos om dat nu weer te doen." De PVV veroordeelt wel ten scherpste de inval in het buurland.
Hij vindt dat er moet worden ingezet op onderhandelingen. Verder moeten de vluchtelingen in de landen worden opgevangen die grenzen aan Oekraïne, zoals Polen en Hongarije. De PVV is wel bereid te betalen voor de opvang van deze mensen. (ANP)
Zelenski vraagt direct EU-lidmaatschap voor Oekraïne
De Oekraïense president Volodimir Zelenski vraagt de Europese Unie zijn land direct als lid toe te laten. Het landenblok zou Oekraïne via een nieuwe speciale procedure moeten laten toetreden. "Ons doel is om bij alle Europeanen te zijn, en - dat is het belangrijkst - om gelijk te zijn", zei Zelenski in een videotoespraak. "Ik ben er zeker van dat dat eerlijk is. Ik ben er zeker van dat we dat verdienen."
Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen sprak zich zondag uit voor toetreding van Oekraïne. "Op termijn horen zij inderdaad bij ons", zei ze. Het zijn Nederland en de andere 26 lidstaten die hier uiteindelijk over beslissen. (ANP)
Oekraïne en Rusland beginnen onderhandelingen in Wit-Rusland
Delegaties van Oekraïne en Rusland zijn in Wit-Rusland begonnen met onderhandelingen. President Zelenski heeft van tevoren gezegd weinig te verwachten van de onderhandelingen, maar heeft als doel een onmiddellijk staakt-het-vuren en terugtrekking van Russische troepen. Rusland wilde zijn doelstelling vooraf niet prijsgeven.
De Oekraïners arriveerden per helikopter bij de gesprekslocatie bij de grens met Oekraïne. In de delegatie zitten onder anderen defensieminister Oleksii Reznikov en Zelenski's adviseur Mychajlo Podoljak. De Russen waren al eerder aangekomen en zijn vertegenwoordigd door onder anderen Leonid Sloetski, de voorzitter van de buitenlandcommissie van het parlement.
Wit-Rusland, een bondgenoot van Rusland, heeft een vergaderzaal ingericht met vlaggen van de drie landen. Oekraïne weigerde in eerste instantie onderhandelingen in het land, maar ging later akkoord nadat onder meer veiligheidsgaranties waren gegeven door president Loekasjenko.
De vergaderzaal waar de Oekraïense en Russische delegaties vandaag onderhandelen. Bron AFP Kamer debatteert over Oekraïne
Aan het begin van het debat over Oekraïne zei premier Rutte in een verklaring dat de Russische agressie een halt toegeroepen moet worden. Ook moet Nederland 'alles doen om de economische gevolgen van de oorlog te dempen.' Daarnaast moet Nederland voorbereid zijn op de komst van Oekraïense vluchtelingen. ‘Ons hart is bij de onschuldige vrouwen, mannen en kinderen die dag en nacht moeten schuilen voor vijandig vuur’
De Kamer is vandaag teruggekomen van reces om te debatteren over de oorlog in Oekraïne. Lees hier meer.
Nigeria veroordeelt vermeend racisme tegen vluchtelingen Oekraïne
Nigeria heeft de grensfunctionarissen in Oekraïne en buurlanden opgeroepen zijn burgers gelijk te behandelen, na meldingen van racisme tegen mensen met een Afrikaanse achtergrond. Vanwege de Russische invasie zijn inwoners van Oekraïne massaal op de vlucht geslagen.
Een adviseur van de Nigeriaanse president wijst op meldingen over Nigerianen die in Oekraïne niet aan boord mogen van bussen en treinen richting Polen. "In een video die op sociale media circuleert, wordt een Nigeriaanse moeder met haar jonge baby fysiek gedwongen haar stoel af te staan aan een andere persoon", aldus de adviseur. Ook zouden Nigerianen door Polen worden geweerd.
Volgens de Poolse ambassadeur in Nigeria wordt iedereen gelijk behandeld. "Ik kan u verzekeren dat sommige Nigeriaanse staatsburgers de grens naar Polen al hebben overgestoken", zei ze tegen lokale media. (ANP)
Ruim honderd burgers omgekomen in Oekraïne
Zeker 102 burgers zijn omgekomen in de eerste dagen van de Russische invasie in Oekraïne, melden de Verenigde Naties. Onder de slachtoffers zijn zeven kinderen. Het aantal gewonden is opgelopen tot 403.
VN-mensenrechtenchef Michelle Bachelet meldt dat meeste mensen zijn gedood door "explosieve wapens". Het gaat onder meer om slachtoffers van beschietingen met zware artillerie en luchtaanvallen. Ze vreest dat de werkelijke cijfers "aanzienlijk hoger" liggen.
Meer dan 422.000 mensen zijn sinds donderdag Oekraïne ontvlucht. De meeste vluchtelingen lijken naar Polen te trekken, waar enorme rijen zijn ontstaan bij de grensposten. (ANP)
Litouwen wil onderzoek International Strafhof naar inval Oekraïne
Litouwen heeft het International Strafhof (ICC) in Den Haag gevraagd onderzoek te doen naar Russische en Belarussische oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid in Oekraïne. Minister Evelina Dobrovolska van Justitie meldt dat die stap maandag is gezet.
Oekraïne stapte zelf zondag al naar het Internationaal Gerechtshof, eveneens in Den Haag. President Volodimir Zelenski wil dat het juridische hoofdorgaan van de Verenigde Naties zich uitspreekt over de invasie, omdat Rusland Oekraïne is binnengevallen vanwege valse beschuldigingen van genocide. (ANP)
Volleyballers niet naar WK in Rusland om oorlog Oekraïne
De Nederlandse volleyballers zullen in augustus en september niet in actie komen op het WK, zolang dat in Rusland wordt gehouden. Volgens volleybalbond Nevobo is het "gezien de Russische invasie van Oekraïne ondenkbaar" dat daar een WK wordt gespeeld. De Nederlandse bond zegt de wereldvolleybalbond "met klem" te vragen het WK te verplaatsen.
Wereldvolleybalbond FIVB ziet na het binnenvallen van Rusland in Oekraïne nog geen aanleiding om het WK naar een ander land te verplaatsen. (ANP)
Wit-Rusland klaar voor onderhandelingen tussen Rusland en Oekraïne
Wit-Rusland is klaar voor de onderhandelingen tussen buurlanden Rusland en Oekraïne over de oorlog waar zij sinds donderdag in zijn verwikkeld. Het Wit-Russische ministerie van Buitenlandse Zaken meldt dat de voorbereidingen op de gesprekslocatie bij de grens met Oekraïne zijn voltooid en alleen nog wordt gewacht op de delegaties.
De ontmoeting werd zondag aangekondigd, nadat de landen het niet eens konden worden over waar het overleg moest plaatsvinden. Rusland valt Oekraïne vanuit verschillende richtingen aan, waaronder vanaf Wit-Russisch grondgebied. Om die reden weigerde Oekraïne in eerste instantie onderhandelingen in het land.
Aan deze tafel zullen de Oekraïense en Russische delegaties vandaag onderhandelen. Bron AFP De Oekraïense president Volodimir Zelenski besloot uiteindelijk toch in te stemmen na een gesprek met de Wit-Russische president Loekasjenko. Zelenski denkt niet dat de onderhandelingen resultaat zullen opleveren, maar wil wel een poging wagen. (ANP)
Olieprijzen hard omhoog door nieuwe sancties tegen Rusland
De olieprijzen gingen maandag hard omhoog door het ingaan van nieuwe sancties tegen Rusland vanwege de oorlog in Oekraïne. Zo zijn verschillende Russische banken uitgesloten van het internationale betalingssysteem SWIFT. Daardoor kunnen de olieleveringen van Rusland worden geraakt, omdat betalingen voor die olie via Russische banken niet meer mogelijk zijn.
De prijs van een vat Amerikaanse WTI-olie (van 159 liter) steeg maandagochtend met meer dan 6 procent tot 97,33 dollar en Brent, de maatstaf voor olie uit Europa, Afrika en het Midden-Oosten, klom ruim 5 procent tot meer dan 103 dollar per vat.
Op donderdag, toen de invasie van Oekraïne begon, sprongen de olieprijzen sterk omhoog. Toen werd voor het eerst sinds 2014 het niveau van meer dan 100 dollar per vat gepasseerd. Later zakten de prijzen weer wat weg.
Ook de prijzen van andere grondstoffen stijgen sterk door vrees voor verstoringen van Russische leveringen. Het gaat bijvoorbeeld om zilver, platina, aluminium, koper, nikkel en palladium. Rusland is een belangrijke leverancier van deze metalen. De goudprijs steeg ook omdat beleggers het edelmetaal in onrustige tijden als een veilige belegging zien. (ANP)
Rusland verbiedt verkoop Russische aandelen door buitenlanders
De Russische centrale bank heeft beurshandelaren verboden om buitenlanders onder meer Russische aandelen te laten verkopen. Met de maatregel wil het land zich beschermen tegen de ingrijpende sancties die zijn opgelegd. De Russische invasie van Oekraïne heeft geleid tot een vlucht van kapitaal van de nationale markten.
Er zijn door het Westen ook beperkende maatregelen opgelegd aan de centrale bank van Rusland. Die zijn erop gericht te voorkomen dat de Russische president Vladimir Poetin de 630 miljard dollar (559 miljard euro) aan deviezenreserves van de centrale bank gebruikt om de invasie in Oekraïne te financieren en de in waarde dalende roebel te ondersteunen. De roebel kelderde maandag ruim 20 procent in waarde ten opzichte van de Amerikaanse dollar. Het is nog niet duidelijk of de aandelenbeurs in Moskou maandag zal worden geopend.
Zondag werd bekend dat het Britse olie- en gasconcern BP zijn belang in het Russische olieconcern Rosneft gaat beëindigen vanwege de Russische inval in Oekraïne. Het bedrijf heeft sinds 2013 een belang van bijna 20 procent in Rosneft. (ANP)
Facebook verwijdert netwerk met nepinformatie gericht op Oekraïne
Meta, het moederbedrijf van onder meer Facebook en Instagram, heeft een netwerk met nepinformatie aangetroffen op zijn socialmediakanalen en heeft dat netwerk uitgeschakeld. Volgens het bedrijf zijn zeker veertig nepaccounts, pagina's en groepen verwijderd, die erop waren gericht valse informatie over Oekraïne te verspreiden.
Het bedrijf zei maandag ook een aantal Oekraïense publieke figuren te hebben geïdentificeerd van wie socialmedia-accounts zijn aangevallen door een Russische groep met de naam Ghostwriter. Die hackersgroep staat erom bekend desinformatie te verspreiden en wordt vaker verantwoordelijk gehouden voor cyberaanvallen op parlementsleden, regeringsfunctionarissen, journalisten en maatschappelijke organisaties. Een handjevol accounts zou daadwerkelijk door Ghostwriter zijn gecompromitteerd. Meta zei dat de hackers hebben geprobeerd via de accounts YouTube-video's online te plaatsen waarin de Oekraïense troepen als verzwakt worden afgeschilderd.
Het bedrijf zegt sinds de Russische inval in Oekraïne een opleving te zien in het bestoken van Oekraïense socialmediagebruikers met nepinformatie en in het aantal pogingen om Oekraïense accounts te kapen. (ANP)
Oekraïne: explosies in Kiev, Russisch offensief gaat door
In Kiev zijn maandagochtend vroeg meerdere explosies te horen geweest volgens de Oekraïense staatsvoorlichtingsdienst. De explosies zouden zich hebben voorgedaan nadat het daarvoor juist enkele uren relatief rustig was geweest in de hoofdstad van Oekraïne. De informatie over de explosies kon niet worden geverifieerd.
Volgens het Oekraïense leger gaat het Russische offensief richting Kiev door. In het noorden van de hoofdstad heeft het Russische leger geprobeerd een pontonbrug te bouwen, om zo de rivier Irpin over te steken, schreef de Oekraïense legertop in de nacht van zondag op maandag op Facebook. Een andere poging om de voorstad Irpin, net buiten Kiev, in te nemen is mislukt, aldus het bericht. Ook die informatie kon niet onafhankelijk worden geverifieerd. (ANP)
Oekraïne: 4500 Russische soldaten zijn gedood
Het Oekraïense leger zegt dat sinds donderdag gevechten uitbraken in het land ongeveer 4500 Russische militairen zijn gesneuveld. Ook hebben Oekraïense eenheden helikopters, tanks en andere militaire voertuigen vernietigd. De informatie kon niet worden geverifieerd.
Rusland heeft eerder toegegeven dat er slachtoffers zijn gevallen, maar heeft niet bekendgemaakt hoe groot de verliezen zijn. (ANP)
Roebel in vrije val na nieuwe sancties
De roebel heeft maandag als gevolg van de nieuwste financiële sancties tegen Rusland bijna 30 procent van zijn waarde verloren ten opzichte van de Amerikaanse dollar.
De koers van de Russische munt daalde ondanks het feit dat de Russische centrale bank zondag een reeks maatregelen aankondigde om de binnenlandse markten te ondersteunen. De bank deed dat nadat de Europese Unie en zijn bondgenoten zaterdag besloten de sancties tegen Rusland te verscherpen en onder meer bepaalde Russische banken uit te sluiten van het internationale betalingssysteem Swift.
Bovendien zijn er beperkende maatregelen opgelegd aan de centrale bank van Rusland zelf. Die zijn erop gericht te voorkomen dat de Russische president Poetin de 630 miljard dollar (559 miljard euro) aan deviezenreserves van de centrale bank gebruikt om de invasie in Oekraïne te financieren en de in waarde dalende roebel te ondersteunen. (ANP)
Explosies in diverse steden
Na een betrekkelijk rustige eerste deel van de nacht zijn er nu weer meerdere explosies waargenomen in Kiev. Dat meldt de communicatiedienst van de Oekraïense regering op Telegram, aldus Reuters.
Op sociale media wordt ook melding gemaakt van explosies en beschietingen in Charkov, de tweede stad van Oekraïne, maar die berichten zijn niet te verifiëren.
In de stad Tsjernichiv, 150 km ten noorden van Kiev, zou een flatgebouw zijn geraakt door een raket. De bewoners werden gewaarschuwd door middel van het luchtalarm. Na de inslag brak brand uit op de twee onderste verdiepingen. Er is nog geen informatie over mogelijke slachtoffers, meldt Kiev Independent. (Redactie)
Vredesonderhandelingen uitgesteld naar maandagochtend
De vredesonderhandelingen tussen Kiev en Moskou over het conflict in Oekraïne zijn verschoven naar maandagochtend. Dat berichtten de Oekraïense nieuwswebsite Ukrayinska Pravda en het Russische persbureau TASS.
Normaal waren de gesprekken zondag al van start gegaan. Wegens logistieke problemen bij de Oekraïense delegatie zouden ze echter vertraging hebben opgelopen, aldus TASS op basis van anonieme bronnen.
De Russische delegatie was al uit de Wit-Russische stad Minsk vertrokken naar de grens met Oekraïne. De onderhandelingen zouden daar in de buurt van de rivier Pripjat plaatsvinden.
Oekraïne had zondag ingestemd met de gesprekken, terwijl de gevechten in belangrijke Oekraïense steden nog aan de gang waren en nadat Russisch president Poetin had gedreigd met nucleaire afschrikkingsmiddelen. De Oekraïense president Zelenski zei echter sceptisch te zijn over de onderhandelingen. "Ik geloof niet dat deze ontmoeting een resultaat zal opleveren, maar laten we het proberen", zei hij in een videoboodschap. Hij voegde eraan toe dat er als er een kans is om de oorlog te beëindigen, hij aan gesprekken deel moet nemen. (Redactie)
Belarus maakt weg vrij voor plaatsing Russische kernwapens
Belarus heeft zondag via een referendum een nieuwe grondwet goedgekeurd die de niet-nucleaire status van het land opheft. De goedkeuring komt op het moment dat het land als uitvalsbasis is gaan fungeren voor het Russische leger van president Poetin bij zijn invasie van Oekraïne.
Russische persbureaus citeren de centrale verkiezingscommissie van Belarus, die stelt dat 65,2 procent van de stemmers vóór de nieuwe grondwet is. De uitslag komt niet als een verrassing, aangezien president Loekasjenko Belarus met harde hand bestuurt en weinig oppositie tegen zijn beleid toestaat.
Met de nieuwe grondwet kunnen er voor het eerst weer kernwapens in Belarus worden geplaatst sinds het land daarvan afstand deed na de val van de Sovjet-Unie begin jaren negentig. (ANP)
Oekraïens ministerie: Al 352 burgers omgekomen, onder wie 14 kinderen
Het Oekraïense ministerie van Binnenlandse Zaken heeft zondag bekendgemaakt dat sinds de Russische invasie van afgelopen donderdag er 352 Oekraïense burgers zijn gedood, onder wie 14 kinderen. Ook zijn 1.684 mensen, onder wie 116 kinderen, gewond geraakt.
Rusland heeft steeds beweerd dat zijn militairen zich alleen richten op Oekraïense militaire faciliteiten en dat de burgerbevolking van Oekraïne niet in gevaar is.
Het ministerie gaf geen informatie over het aantal slachtoffers onder de Oekraïense strijdkrachten. Ook Rusland heeft geen informatie vrijgegeven over slachtoffers onder zijn manschappen, hoewel het Russische ministerie van Defensie zondag wel erkende dat er Russische soldaten zijn gedood en gewond, zonder cijfers te geven. (Redactie)
Von der Leyen staat open voor toetreding Oekraïne tot EU
Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft zich zondag uitgesproken voor toetreding van Oekraïne tot de Europese Unie. Tegen een verslaggever van tv-zender Euronews benadrukte ze dat er op verschillende gebieden nu al nauw wordt samengewerkt door de EU en Oekraïne.
"Op termijn horen zij inderdaad bij ons", zei Von der Leyen over de Oekraïners toen zij naar een mogelijke toetreding van Oekraïne tot de EU werd gevraagd. "Ze horen bij ons en we willen hen er bij."
Op zaterdag drong de Oekraïense president Volodimir Zelenski aan op een besluit over de kwestie. "Het is een cruciaal moment om de langdurige discussie voor eens en voor altijd af te sluiten en een besluit te nemen over een EU-lidmaatschap van Oekraïne," schreef de president toen in een tweet. (ANP)
Canada stuurt helmen en kogelvrije vesten naar Oekraïne
Canada gaat beschermende militaire uitrustingen sturen naar het leger in Oekraïne. Het gaat onder meer om helmen en kogelwerende vesten voor een bedrag van 25 miljoen Canadese dollar (17,6 miljoen euro). Dat maakte de Canadese regering zondag bekend.
De hulp komt er op vraag van de regering in Kiev. Oekraïense soldaten "hebben helmen, kogelwerende vesten, gasmaskers en nachtkijkers nodig", liet de Canadese premier weten op Twitter. De Canadese regering benadrukte dat het sturen van troepen naar Oekraïne niet aan de orde is.
Canada herbergt de op twee na grootste Oekraïense bevolking ter wereld, na Oekraïne zelf en Rusland. Ruim 1,3 miljoen inwoners zijn van volledige of gedeeltelijke Oekraïense afkomst. (Redactie)
Twitter bericht wordt geladen...
Braziliaanse president weigert invasie Oekraïne te veroordelen
De Braziliaanse president Jair Bolsonaro heeft zondag geweigerd de Russische invasie van Oekraïne te veroordelen. Daarmee wijkt hij nadrukkelijk af van het door zijn eigen regering ingenomen standpunt binnen de VN-Veiligheidsraad van Verenigde Naties. Bolsonaro zei dat Brazilië neutraal zal blijven binnen het conflict.
Vrijdag stemde Brazilië nog voor een ontwerpresolutie van de VN-Veiligheidsraad die de Russische invasie in Oekraïne probeerde te veroordelen. De resolutie werd echter geblokkeerd door een Russisch veto. Zondag zei Bolsonaro tijdens een persconferentie dat hij twee uur lang met de Russische president Vladimir Poetin heeft gesproken. "We zullen geen partij kiezen, we zullen neutraal blijven en helpen waar dat mogelijk is", liet Bolsonaro weten.
De Braziliaanse president voegde er aan toe dat hij tegen sancties is die een negatieve impact op de economie van zijn land kunnen hebben. Hij noemde daarbij bijvoorbeeld de Russische kunstmestproductie, die van cruciaal belang is voor de gigantische landbouwsector in Brazilië. (ANP)
Noorse versterking aangekomen in Litouwen
In Litouwen zijn zestig Noorse soldaten met materieel aangekomen om de door Duitsland geleide Navo-troepen te versterken. Ze worden gestationeerd op de militaire basis van Rukla, in het centrum van het EU- en Navo-land. Dat maakte het Litouwse ministerie van Defensie zondag bekend.
Noorwegen levert 140 soldaten voor de Navo-eenheid in Litouwen, dat in het westen aan de Russische exclave Kaliningrad grenst. De eenheid onder Duits bevel is er sinds 2017 gestationeerd om Rusland af te schrikken en wordt sinds de Russische inval in Oekraïne versterkt.
Naast troepen leverde Noorwegen ook tanks en andere gevechtsvoertuigen. (Belga)
Vicepremier Kaag: Poetin speelt ultiem gevaarlijk spel
De Russische president Vladimir Poetin speelt "ultiem gevaarlijk spel" door te dreigen met nucleaire wapens. Dat zei vicepremier Sigrid Kaag zondagavond in het programma Op1. Volgens haar bestaat het risico "dat we verder afdrijven door een fout of escalatie".
De minister van Financiën vindt dat westerse landen "alle middelen" moeten inzetten die ze tot hun beschikking hebben, zodat Poetin stopt met zijn aanval op Oekraïne. Dat de Europese Unie heeft toegezegd wapens en geld te leveren aan Oekraïne, noemt Kaag "ongekend".
Sinds de oorlog uitbrak, is de beantwoording door de EU "krachtig", aldus de minister. "Maar of het genoeg is, dat weten we nog niet."
Kaag wil niet zeggen wat Nederland gaat doen als Rusland daadwerkelijk overgaat tot een nucleaire aanval en de Navo bijvoorbeeld wil terugslaan. Ze benadrukt dat er nu geen sprake is van een kernoorlog, "maar überhaupt het dreigen is een eerste stap".
De Navo heeft telkens benadrukt niet tegen Rusland te zullen gaan vechten zolang Navo-lidstaten niet worden aangevallen. Kaag zegt ook over dit scenario niet te willen speculeren.
Wel wil ze "op korte termijn" kijken of Nederland meer geld aan defensie moet uitgeven, nu "de situatie zo drastisch is veranderd". In haar rol als partijleider zegt ze "dat het belangrijk is dat we meer doen. Vrede en veiligheid krijg je niet gratis." (ANP)
Oekraïne beschuldigt Rusland van plannen genocide
Het Internationaal Gerechtshof in Den Haag heeft zondag bevestigd dat Oekraïne heeft verzocht om een uitspraak van het hof over de Russische inval in Oekraïne.
In het verzoek staat dat Oekraïne Rusland beschuldigt van "het plannen van genocide". Oekraïne stelt ook dat Rusland "met opzet Oekraïense burgers doodt en ernstig letsel toebrengt".
Satellietbeelden tonen Russisch konvooi op 60 kilometer van Kiev
Satellietbeelden van het Amerikaanse bedrijf Maxar Technologies tonen een Russisch militair konvooi dat op weg is naar Kiev. Het konvooi is naar schatting 5 kilometer lang en omvat onder meer tanks, militaire voertuigen, zelfrijdende artillerie en tankwagens met brandstof.
Omstreeks 21.00 uur (lokale tijd) bevond het konvooi zich ten noordoosten van de Oekraïense stad Ivankiv, op ongeveer 60 kilometer van Kiev. De satellietbeelden toonden ook schade die mogelijk veroorzaakt is door recente luchtaanvallen en hevige gevechten op de Antonov-luchthaven in Hostomel, ten noordwesten van Kiev, meldde Maxar. (ANP)
Bron AP In spookstad Kiev schuilen de inwoners: ‘We zijn kwaad dat de wereld niet verder komt dan sancties’
In spookstad Kiev houden burgers zich schuil, onzeker wachtend op wat gaat komen. Maar ze zijn tegelijkertijd strijdbaar.
Zweden en Denemarken sturen wapens naar Oekraïne
Zweden gaat militair materieel naar Oekraïne sturen, waaronder 5000 antitankwapens, heeft de Zweedse premier Magdalena Andersson zondag gezegd.
Verder sturen de Zweden nog helmen, uitrusting en veldrantsoenen. Zweden breekt daarmee met het beleid geen wapens te sturen naar landen die in een oorlog verwikkeld zijn. De laatste keer dat Zweden dit deed was in 1939, toen de Sovjet-Unie Finland binnenviel.
Ook Denemarken liet zondag weten wapens te sturen naar Oekraïne. Premier Mette Frederiksen kondigde aan het land te steunen met 2700 antitankwapens. Denen mogen zich melden voor internationale brigades die Oekraïne bijstaan in de strijd tegen de Russen. Frederiksen zei dat ze daarvoor geen juridische obstakels ziet. (ANP)
Magdalena Andersson tijdens een persconferentie. Bron EPA Vijftig vluchtelingen uit Oekraïne melden zich in Ter Apel
In het asielzoekerscentrum van Ter Apel hebben inmiddels vijftig vluchtelingen uit Oekraïne zich gemeld, bevestigt een woordvoerder van staatssecretaris Eric van der Burg (Asiel).
Vanuit Oekraïne is een grote stroom vluchtelingen op gang gekomen, vanwege de Russische aanvallen door heel het land. Van der Burg zei vrijdag al dat het kabinet zich inspant om vluchtelingen uit Oekraïne op te vangen. (ANP)
Rusland erkent verliezen in Oekraïne
Rusland erkent dat er doden en gewonden zijn onder de Russische troepen in Oekraïne, zonder aan te geven om hoeveel manschappen het gaat. Maar een woordvoerder van het Russische ministerie van Defensie zei op de staatstelevisie dat de Russen minder verliezen hebben geleden dan de Oekraïners.
Het is de eerste keer sinds het begin van de Russische invasie op donderdag dat Rusland spreekt van slachtoffers in eigen kring. Volgens Oekraïne zijn 4300 Russische soldaten om het leven gekomen, maar die getallen kunnen niet op basis van onafhankelijke bronnen geverifieerd worden.
De woordvoerder van het Russische ministerie van Defensie zei dat Rusland Oekraïense militairen die zich overgeven naar hun gezinnen zal terugsturen. (ANP)
Vluchtelingen uit Oekraïne bij aankomst in Hongarije. Bron REUTERS
