Huurlingen

VN-rapport: ‘Russen moorden en plunderen in Centraal-Afrikaanse Republiek’

Leden van de rebellengroep Coalition of Patriots for Change (CPC) op 30 januari 2021 in het dorp Niakari in de Centraal-Afrikaanse Republiek (CAR) aan de frontlinie waar ze vechten tegen het leger van de CAR dat zich gesteund weet door Russische huurlingen. Beeld AFP
Leden van de rebellengroep Coalition of Patriots for Change (CPC) op 30 januari 2021 in het dorp Niakari in de Centraal-Afrikaanse Republiek (CAR) aan de frontlinie waar ze vechten tegen het leger van de CAR dat zich gesteund weet door Russische huurlingen.Beeld AFP

Volgens een recent rapport van de VN trekken Russische huurlingen plunderend en moordend door de Centraal-Afrikaanse Republiek. Het Kremlin ontkent.

Jarron Kamphorst

Russische militaire instructeurs die sinds enkele jaren actief zijn in de Centraal-Afrikaanse Republiek (CAR) maken zich schuldig aan oorlogsmisdaden. Dat blijkt uit onderzoek van experts van de Verenigde Naties dat deze week werd gepresenteerd aan de Veiligheidsraad.

Volgens de bevindingen in het rapport maken Russen zich in het straatarme land schuldig aan talloze gruweldaden, waaronder willekeurige moordpartijen, grootschalige plunderingen en bezetting van scholen. In het document halen de onderzoekers onder meer een voorval aan van eerder dit jaar waarbij soldaten tijdens een militaire operatie een moskee binnenstormden en op mensen schoten. Daarbij zouden ten minste zes burgers om het leven zijn gekomen.

Geweldsspiraal

In de CAR woedt sinds 2012 een burgeroorlog, nadat een coalitie van voornamelijk islamitische rebellengroepen, bekend onder de naam Seleka, een geweldsspiraal ontketende in een poging de macht te grijpen. Sindsdien kwamen er duizenden mensen om het leven en sloegen meer dan één miljoen anderen op de vlucht. Om de rebellen te bestrijden en de touwtjes weer in handen te krijgen, riep de regering onder leiding van president Faustin-Archange Touadéra in 2017 de hulp van Moskou in.

Het Kremlin bood daarop aan om ongewapende militaire instructeurs naar het land te sturen om te helpen bij het opleiden van het nationale leger. De Russische missie kreeg destijds de zegen van de VN. Al snel bleek echter dat de militaire instructeurs in werkelijkheid huurlingen waren van onder meer het Russische particuliere militaire bedrijf Wagner dat in verband wordt gebracht met de Russische oligarch en goede vriend van president Poetin, Jevgeni Prigozjin.

Volgens het rapport van de VN zijn die huurlingen dus allesbehalve ongewapend en doen ze daarnaast ook actief mee aan de gewapende strijd. Volgens getuigen die in het onderzoek aan het woord komen, voeren diverse Russische instructeurs het bevel over Centraal-Afrikaanse troepen terwijl ze ‘oprukken naar steden en dorpen’ die onder controle van rebellen staan.

Bodemschatten

Eerder bleek al dat de Russische huurlingen niet enkel en alleen in de CAR aanwezig zijn om soldaten te trainen, maar bovenal om de Russische invloed in het land te vergroten. De CAR is weliswaar straatarm, maar herbergt ook grote hoeveelheden bodemschatten waaronder diamanten. In de afgelopen jaren wisten Russische bedrijven dan ook lucratieve contracten binnen te slepen om de kostbare mineralen uit de grond te halen. Enkele van die bedrijven worden op hun beurt weer in verband gebracht met Prigozjin en de bewaking van de mijnen is veelal in handen van Russische huurlingen.

Daarnaast hebben de Russen steeds meer invloed in het politieke systeem van de CAR. Zo beschermen Russische bodyguards de huidige president Touadéra en is Valery Zacharov -een voormalig Russisch spion- de belangrijkste veiligheidsadviseur van de president.

Hoewel er volgens het Kremlin zelf niet meer dan 532 instructeurs in de CAR aanwezig zijn, gaat het volgens de VN-onderzoekers om een aantal van ergens tussen de 800 en 2100. Moskou ontkent daarnaast met klem dat er sprake zou zijn van moordpartijen of overvallen.

Lees ook:

De Centraal-Afrikaanse Republiek is volgens Artsen zonder Grenzen nu de ‘hel op aarde’

Voedsel en goederen bereiken al anderhalve maand de hoofdstad Bangui van de Centraal-Afrikaanse Republiek niet meer. Rebellen hebben de aanvoerroute in handen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden