Klimaatbeleid

Veel beloften van Biden, maar het Congres moet ze inlossen

Los Angeles, in smog gehuld.  Beeld  Getty
Los Angeles, in smog gehuld.Beeld Getty

Amerika heeft zich weer aangesloten bij het klimaatakkoord van Parijs en president Biden belooft dat hij het klimaatprobleem wil helpen oplossen. Dat is goed nieuws voor de rest van de wereld, maar de eerste hindernis is de Amerikaanse Senaat.

Amerika weer terugbrengen naar ‘Parijs’ was gemakkelijk. Joe Biden kwam die belofte uit zijn campagne op de eerste dag van zijn presidentschap al na. Maar met de echte stap terug naar aansluiting bij het wereldwijde klimaatakkoord wachtte hij tot deze week: het vaststellen van de ‘nationale bijdrage’ van de VS aan het terugdringen van de uitstoot van broeikasgassen.

Kort voor het begin van de klimaatconferentie die Biden vandaag en morgen belegt wisten Amerikaanse media te melden dat de presidentiële belofte aan de rest van de wereld ‘bijna 50 procent’ zou bedragen: in 2030 zou de uitstoot door de VS iets meer dan de helft zijn van die van 2005.

Dat is internationaal gezien een ambitieus doel. Biden wil er andere landen mee uitdagen en zo de VS weer een leidende rol geven in de strijd tegen de opwarming van het klimaat.

Ook George W. Bush had weinig op met het klimaat

Daarvoor moeten zijn diplomaten, zoals speciaal klimaatgezant John Kerry en minister van buitenlandse zaken Antony Blinken, vermoedelijk enige gêne wegslikken. Want onder Donald Trump liet Amerika het akkoord van Parijs voor wat het was. En dat was niet eens de eerste keer dat een Republikeinse president korte metten maakte met een door een Democratische voorganger gesmeed klimaatakkoord: George W. Bush had weinig op met het door Bill Clinton ondertekende Kyoto-protocol.

En nog steeds zijn de Republikeinen in het Congres tegenstanders van internationaal klimaatbeleid. “De regering-Biden stelt straffe doelen voor de Verenigde Staten, terwijl onze tegenstanders doorgaan met wat ze doen. Dat lost klimaatverandering niet op”, zei senator John Barrasso uit Wyoming, een staat met veel steenkool.

Maar onder de Amerikaanse kiezers is een meerderheid inmiddels voor een doortastend klimaatbeleid. In een recente peiling van tv-netwerk CBS zegt 56 procent dat er onmiddellijk iets aan gedaan moet worden, en nog eens 11 procent dat dit ‘binnen enkele jaren’ moet. Slechts 33 procent zegt dat er niets hoeft te gebeuren, of pas op lange termijn. Van hen zegt een derde dat de opwarming van de aarde er niet is, een derde dat er er wel belangrijkere dingen zijn, een kwart dat er toch niets aan te doen is, en de rest dat het allemaal te duur wordt.

Biden wil miljarden uittrekken

Volgens Biden is er geld genoeg om het klimaatprobleem aan te pakken – en hij hoopt dat het Congres hem dat zal geven. In het Build Back Better-plan voor het herstel van de economie dat hij daar heeft ingediend staat, naast het herstel van de klassieke infrastructuur zoals bruggen en wegen, een lange lijst maatregelen die het klimaat moeten helpen: Biden wil miljarden uittrekken voor de isolatie van huizen, meer opwekking van zonne- en windenergie, uitbreiding van het openbaar vervoer, het stoppen van gaslekken uit oude mijnen en oliebronnen, en het opzetten van een Klimaatkorps, waarin jonge mensen als vrijwilliger projecten uitvoeren die het klimaat helpen.

Daar daar moet het Congres dan wel mee akkoord gaan – en met hun 50 stemmen (van de honderd) in de Senaat dreigen de Republikeinen het plan te blokkeren. Tot nu toe houdt Biden vol dat hij het pakket niet met de 50 Democratische stemmen plus die van vice-president Kamala Harris wil doordrukken: hij heeft tijdens zijn campagne beloofd de samenwerking te zoeken. Maar tot nu toe heeft hij daarmee weinig succes.

Consumenten nauwelijks gestimuleerd

Zelfs als het pakket wordt aangenomen, zo tekent de denktank World Resources Institute aan, kenmerkt het Amerikaanse klimaatbeleid zich vooral door acties van de federale overheid. In de private sector wil Biden strenge eisen stellen aan belangrijke uitstootbronnen, zoals autofabrikanten en elektriciteitsproducenten. Maar in andere sectoren worden bedrijven en consumenten nauwelijks gestimuleerd om hun gedrag te wijzigen in voor het klimaat gunstige zin.

Een manier om dat voor elkaar te krijgen, is het zetten van een prijs op de uitstoot van broeikasgassen door de verkoop van vergunningen of door het belasten van uitstoot. Daarover is tot dusver van Biden weinig vernomen.

Lees ook:

Trump zet afspraken ‘Parijs’ bij het grofvuil, maar hoe precies?

President Trump kan niet zomaar onder het klimaatverdrag uit. Eind 2020 is de opzegging pas echt een feit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden