ReportageLonden

Uren in de rij om voorbij de Queen te kunnen schuifelen, Britser kan haast niet

Het hele weekend slingerde er een kilometerslange rij mensen langs de Theems. Beeld AFP
Het hele weekend slingerde er een kilometerslange rij mensen langs de Theems.Beeld AFP

Niets is zo Brits als wachten in een ordelijke rij. Dat doen honderdduizenden Britten nu dan ook al dagen, en vele uren lang, om afscheid te kunnen nemen van hun koningin.

Niels Posthumus

De Britse Joanne Fulton (51) is speciaal uit Zwitserland komen vliegen om afscheid te nemen van haar koningin Elizabeth II. Zaterdagnacht om half twaalf landde ze in Londen. Ze sliep kort en ging daarna samen met haar man en zoon op pad. Rond half zes ’s ochtends sloten de drie aan in de rij, die al dagenlang kilometers langs de Theems slingert: van het Palace of Westminster tot ver voorbij de Tower Bridge. Minstens tien uur, schat Fulton, zullen ze in de rij staan. Om vervolgens hoogstens een paar minuten bij de kist van de Queen in Westminster Hall afscheid te mogen nemen.

Voor een buitenstaander lijkt dit gekkenwerk, maar Fulton – Britse vlag als cape om haar schouders geknoopt – klinkt opgewekt. “Het is een zonnige dag, alles is goed geregeld”, zegt ze. “En we hebben een leuke groep mensen ontmoet in de rij.” Ze is inmiddels bijna halverwege. “Iedereen kent elkaar na een tijdje. Dus kun je er makkelijk soms even uit, om eten te halen of om naar het toilet te gaan.”

Zaterdag, vlak buiten Westminster Hall, waar het lichaam van Elizabeth II ligt opgebaard. Beeld ANP/EPA
Zaterdag, vlak buiten Westminster Hall, waar het lichaam van Elizabeth II ligt opgebaard.Beeld ANP/EPA
Britten kunnen tot maandag afscheid nemen van de Queen. Beeld Getty Images
Britten kunnen tot maandag afscheid nemen van de Queen.Beeld Getty Images

De sfeer is praktisch overal in de rij goed. Al dagenlang. Niemand probeert voor te dringen, weinig mensen zijn ongeduldig. Er is dan ook feitelijk geen Britsere manier om afscheid te nemen van een overleden koningin dan eindeloos in de rij staan. Queueing is een kernonderdeel van de Britse cultuur. De Hongaars-Britse journalist en humorist George Mikes grapte ooit: “Een Engelsman vormt, zelfs als hij alleen is, nog altijd een uiterst ordelijke eenmansrij.”

Natuurlijk, Fulton zou in theorie liever in een kortere rij hebben gestaan, maar in de praktijk heeft dat kilometerslange ook wel wat. Minstens 350.000 mensen schuifelden naar schatting sinds woensdag langs de kist van de Queen. Juist de extreme lengte van de rij is in zichzelf een mooi eerbetoon aan de langst regerende monarch van het Verenigd Koninkrijk ooit. “Ach nee, eigenlijk zou ik helemaal niets aan de rij willen veranderen”, verbetert Fulton zichzelf. “Het is een prachtige ervaring tot nu toe.” Naast haar zet een straatmuzikant het nummer Stand by me in.

De rij loopt van het Palace of Westminster tot ver voorbij de Tower Bridge. Beeld AFP
De rij loopt van het Palace of Westminster tot ver voorbij de Tower Bridge.Beeld AFP
Naar schatting zijn al 350.000 mensen voorbij de kist van de Queen gelopen. Beeld AFP
Naar schatting zijn al 350.000 mensen voorbij de kist van de Queen gelopen.Beeld AFP

Het is niet zo dat Britten graag in de rij staan. Al zijn ze er meer bedreven in dan mensen van andere nationaliteiten, ook zij vinden het meestal niet leuk. Maar bij grote gebeurtenissen zoals het overlijden van de Queen nu is dat anders, stelt cultureel antropoloog Kate Fox in haar bestseller Watching the English. In de ellenlange rijen die zich dan vormen – in het verleden ook rond de begrafenis van prinses Diana bijvoorbeeld – nemen Britten wél oprecht met graagte plaats. Als hommage. “Ironisch genoeg zijn dit vaak de langste, meest oncomfortabele en vermoeiendste rijen van allemaal”, stelt Fox.

Dat soort rijen wordt vaak zelf een evenement. Wie erin aansluit neemt eten, opklapbare stoeltjes en dekens mee. Mensen spelen spelletjes, zingen, maken muziek. Geheel tegen het afstandelijke van de Britse etiquette in is het volgens Fox in zulke rijen plots ‘de regel dat men met allerlei wildvreemden gesprekken aanknoopt’. “Er heerst een sfeer van camaraderie, een gevoel van solidariteit.”

Politieagenten bij Windsor Castle in de gelijknamige stad. Beeld AFP
Politieagenten bij Windsor Castle in de gelijknamige stad.Beeld AFP
Na tien dagen van nationale rouw zal maandag het lichaam van koningin Elizabeth worden bijgezet in de huiskapel van de Windsors bij Windsor Castle. Beeld AP
Na tien dagen van nationale rouw zal maandag het lichaam van koningin Elizabeth worden bijgezet in de huiskapel van de Windsors bij Windsor Castle.Beeld AP

En dat is inderdaad exact het gevoel dat Lee Wood (66) ervaart. Hij heeft Fulton intussen aardig leren kennen. Urenlang staan zij al naast elkaar. Mensen willen graag deel uitmaken van het rouwproces, zegt hij. “We willen ons onderdeel voelen van een groter geheel. Deze rij maakt dat mogelijk. Het voelt goed hier allemaal met hetzelfde doel te zijn. Daardoor vliegt de wachttijd voorbij.”

Lees ook:

De imposante gastenlijst voor de uitvaart van Elizabeth. Wie mag er komen? (en wie niet?)

De gastenlijst voor de uitvaart maandag van de Britse koningin Elizabeth is veelzeggend, vooral ook door wie er níet op staan.

Het geheim van het succes van Queen Elizabeth: populair terwijl niemand haar écht kende

De overleden koningin Elizabeth II was met afstand het populairste lid van de Britse koninklijke familie. Vooral op vergevorderde leeftijd werd ze door bijna heel het land in het hart gesloten.

Queen Elizabeth II (1926 – 2022) werd een leven lang geleid door diepgevoeld plichtsbesef

Donderdag overleed Elizabeth Alexandra Mary Windsor, de langstzittende monarch ter wereld. Het Verenigd Koninkrijk neemt afscheid van een koningin met groot plichtsbesef.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden