Machtsovername

Tunesische president Saied houdt het parlement buitenspel

De Tunesische president Kais Saied heft een gebalde vuist naar omstanders tijdens een recente wandeling in de hoofdstad Tunis. Deze foto is verspreid door zijn kantoor. Beeld AP
De Tunesische president Kais Saied heft een gebalde vuist naar omstanders tijdens een recente wandeling in de hoofdstad Tunis. Deze foto is verspreid door zijn kantoor.Beeld AP

Tegenstanders van het Tunesische staatshoofd Kais Saied vrezen dat het land verder afglijdt richting een autocratie.

De Tunesische president Kais Saied heeft de schorsing van het parlement, die hij eind juli voor een maand afkondigde, ‘tot nader order’ verlengd. Ook de opheffing van de onschendbaarheid van parlementariërs verlengde Saied voor onbepaalde tijd. De president consolideert hiermee zijn greep op de macht. Maar tegelijk voedt hij de vrees van zijn politieke tegenstanders en veel westerse waarnemers dat het kleine Tunesië, waar tien jaar geleden de Arabische Lente begon, verder afglijdt in autocratische richting.

Saied kondigde zijn besluiten in de nacht van maandag op dinsdag aan in een tamelijk laconieke verklaring via Facebook. Volgens politicoloog Slaheddine Jourchi maakt de president hiermee de weg vrij voor ‘nog radicalere maatregelen’ en wil hij laten zien dat hij de teugels stevig in handen heeft. “Het is nu duidelijker dan ooit dat de president niemand anders dan hemzelf aan de macht wil”, zei Jourchi tegen persbureau AFP.

De president liet ook weten dat hij in de komende dagen de bevolking zal toespreken. Saied is een conservatieve jurist, expert op het gebied van constitutioneel recht, die in 2019 als politieke outsider verrassend de presidentsverkiezingen won met onder meer de belofte dat hij de strijd aan zou binden met de corruptie.

Eind vorige maand maakte hij met een machtsgreep een einde aan voortdurend geharrewar tussen hemzelf, toenmalig premier Hichem Mechichi en de gematigd islamitische partij Ennahda, sinds de Arabische Lente de belangrijkste politieke groepering. Saied schorste het parlement, schortte de strafrechtelijke immuniteit van parlementariërs op en trok alle regeringsmacht naar zichzelf toe. De president genoot daarbij de sympathie van heel wat Tunesiërs, die gefrustreerd zijn over het onvermogen van hun bakkeleiende politici om de economische misère en de coronapandemie te verlichten.

Veertien parlementariërs vervolgd

Tot tevredenheid van velen maakte Saied bovendien werk van de corruptiebestrijding onder politici, ambtenaren en zakenmensen. Volgens de Tunesische pressiegroep I Watch worden inmiddels veertien parlementariërs vervolgd voor uiteenlopende delicten als oplichting, belastingfraude, corruptie en zelfs seksuele intimidatie. Maar critici wijzen erop dat het ministerie van binnenlandse zaken in veel gevallen overgaat tot ingrijpende maatregelen als arrestatie, huisarrest en uitreisverboden zonder dat er een rechter aan te pas komt.

Saied wil ook dat Tunesië overstapt op een presidentieel stelsel, waarin niet een premier maar de president de leiding heeft. Hij wil daartoe de grondwet wijzigen. Zijn opponenten vrezen echter dat dit proces jaren kan duren en slechts een dekmantel zal zijn voor een ‘coup’.

Tunesië was in 2011 het land waar de volksopstanden van de Arabische Lente begonnen met de afzetting van sterke man Ben Ali, die 23 jaar aan de macht was geweest. Het overleven van de prille, halfbakken democratie in het Noord-Afrikaanse land gaf het afgelopen decennium hoop aan voorvechters van meer vrijheid in het Midden-Oosten.

Lees ook:

Tunesische democratie laat zich niet meer zo makkelijk opzij schuiven

President Saied heeft binnen de Tunesische verhoudingen draagvlak nodig en dat bereikt hij alleen als hij als gekozen president de dialoog opent met de gekozen leiders in het parlement, schrijft Trouw in een commentaar. Volgens de krant laten burgers en politieke partijen zich niet meer zo makkelijk opzij schuiven als in het verleden.

President ‘Robocop’ heeft nu alle macht in Tunesië naar zich toegetrokken

Twee jaar geleden verscheen de Tunesische president Kais Saied voor het eerst op het politieke toneel, nu lijkt hij alle macht in handen te hebben. Wie is hij?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden