InterviewJoseph Wu

Taiwanese minister is bezorgd: ‘We moeten permanent voorbereid zijn op een Chinese invasie’

Joseph Wu  Beeld AP
Joseph WuBeeld AP

China streeft naar hereniging met Taiwan, dat in de praktijk zelfstandig is. De Taiwanese minister van buitenlandse zaken Joseph Wu is bezorgd over een mogelijke Chinese invasie.

Wat merkt u van een Chinese dreiging?

“Chinese militaire vliegtuigen en schepen dringen geregeld ons luchtruim en de zee rond Taiwan binnen. Dat is voor ons heel bedreigend, ze willen ons intimideren en wij moeten daarop een antwoord vinden.

“Het gaat niet alleen om ons land, we zijn een symbool van vrijheid en democratie in de regio. China probeert dat te vernietigen en andere landen zien dat Taiwan in de frontlinie staat. Bovendien is Taiwan een technologische krachtpatser; een Chinese aanval heeft ook op dat vlak wereldwijde gevolgen.

“De Nederlandse overheid heeft daar gelukkig aandacht voor en dat waarderen we. Ze heeft een marineschip naar deze regio gestuurd (het fregat Evertsen, red.), om de vrijheid van navigatie te bevorderen in de Zuid-Chinese Zee. Dat laat zien dat Nederland, al is het niet zo groot, belangrijk is voor de veiligheid en stabiliteit in deze regio.”

Verwacht u een Chinese invasie?

“Het risico is er altijd. Ze spreken openlijk over hereniging, bij voorkeur vreedzaam, maar ze sluiten het gebruik van militaire macht uitdrukkelijk niet uit. Dat is zeer verontrustend.

“Hun militaire macht is de afgelopen jaren sterk vergroot en gemoderniseerd. Het kan ieder moment gebeuren, dus moeten we permanent voorbereid zijn. We zijn vastbesloten onszelf te verdedigen. Dat is onze verantwoordelijkheid, maar we werken zoveel mogelijk samen met internationale partners, de Verenigde Staten voorop.

“Wij hebben buitenlandse wapens nodig, met de bijbehorende training en onderhoud. Daarnaast produceren we zelf onderzeeërs en antiraket-systemen van hoge kwaliteit. Die kunnen een goede afschrikking zijn, zodat ze in ieder geval een hoge prijs betalen.

“De Chinese dreiging is niet alleen militair. Ze gebruiken cyberaanvallen en desinformatie; zo proberen ze onze samenleving te ontwrichten en hun autoritaire model te verspreiden. Maar wij kunnen daarmee omgaan, onze democratie zal overwinnen.”

Ziet u de afgelopen jaren een verandering in de Chinese opstelling?

“Ja, de toon is veranderd. Niet alleen als het gaat om Taiwan, maar ook om de rest van de wereld. Chinese diplomaten gedragen zich als ‘wolf warriors’, ze willen andere regeringen intimideren.

“Ze proberen ook Taiwan buiten internationale organisaties te houden, zoals de Wereldgezondheidsorganisatie. Ze willen dat die ons zien als een Chinese provincie. Dat gebeurde ook bij de Olympische Spelen. We nemen onafhankelijk deel als ‘Chinees Taipei’, een compromis. Maar zij tellen onze medailles gewoon mee.”

China is het land met de meeste inwoners ter wereld en binnenkort de grootste economie. Claimt Peking niet gewoon zijn rechtmatige positie op het wereldtoneel?

“De Chinese overheid valt politici uit andere landen lastig, alleen maar omdat ze banden willen aangaan met Taiwan. Als zij zo’n belangrijk land zijn, waarom maken ze zich dan zo druk over die vriendschap?

“Stel dat Duitsland militair sterker zou worden en zegt dat Nederland in feite tot hun grondgebied behoort, zou u dat dan accepteren? Zou Europa dat accepteren?

“De Volksrepubliek China heeft Taiwan nooit bestuurd. We zijn een democratie, we geven paspoorten uit en we hebben onze eigen munt. Straks zegt Peking dat ook delen van Rusland, Mongolië of India onder zijn soevereiniteit vallen.”

Is hereniging de persoonlijke ambitie van de Chinese leider Xi Jinping?

“Het is moeilijk betrouwbare informatie te krijgen over wat er achter de schermen gebeurt in Peking. We weten wel dat Xi de hoogste leider is van een land dat zeer autoritair bestuurd wordt; niemand in China zal iets doen dat hem niet bevalt.

“De controle over de Chinese bevolking wordt ook steeds strikter onder Xi. Wat er gebeurt in Xinjiang met de Oeigoeren is door het Nederlandse parlement tot genocide bestempeld. Veel landen noemen het een misdaad tegen de menselijkheid en ik sluit me daarbij aan. En kijk naar Hongkong, daar hebben ze alle vrijheid de kop ingedrukt.

“Als er in China binnenlandse druk ontstaat, bijvoorbeeld door economische achteruitgang en ontevredenheid met het regime, kunnen ze een zondebok zoeken. En Taiwan kan daar gemakkelijk voor dienen.”

Moet Taiwan officieel de onafhankelijkheid uitroepen?

“China heeft die term gedemoniseerd; nu de onafhankelijkheid uitroepen is in niemands belang. Taiwan is vrij en dat willen we zo houden. Wij gedragen ons voorzichtig en verantwoordelijk, dat levert ons ook steun op in het buitenland.”

Democratisch eiland vaart eigen koers

Tijdens de Tweede Wereldoorlog vochten Chinese nationalisten en communisten samen tegen de Japanse bezetter. Daarna voerden ze een burgeroorlog; de communisten wonnen en de nationalistische regering trok zich in 1949 terug op Taiwan. Sindsdien vaart het eiland een eigen koers, terwijl de regering in Peking het claimt als onderdeel van China.

Vanaf 1986 voerde de tot dan toe autoritaire regering in Taipei een democratische hervorming door. Daarna is het eiland, met inmiddels 23 miljoen inwoners, door verschillende politieke partijen bestuurd. Tsai Ing-wen werd in in 2016 als eerste vrouw verkozen tot president en vier jaar later herkozen. Haar regering voert een progressief beleid; zo werd Taiwan in 2019 het eerste Aziatische land dat het huwelijk openstelde voor mensen van hetzelfde geslacht.

Lees ook:

China dreigt en lonkt naar Taiwan.

Op naar een vreedzame hereniging! Die boodschap heeft de Chinese president Xi in het nieuwe jaar gestuurd aan Taiwan. Maar veel inwoners van dat eiland zijn er niet gerust op.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden