Syrië

Syrië krijgt weer toegang tot de database van Interpol, dissidenten mogelijk in gevaar

Niet alleen zware criminelen verschijnen op de rode lijst van Interpol, ook dissidenten duiken regelmatig op.  Beeld Reuters
Niet alleen zware criminelen verschijnen op de rode lijst van Interpol, ook dissidenten duiken regelmatig op.Beeld Reuters

De keuze van Interpol om Syrië weer toegang te geven tot het communicatienetwerk is omstreden. Mogelijk zal het land via deze weg dissidenten opsporen.

Syrië krijgt weer toegang tot het communicatienetwerk van Interpol, zo maakte de internationale criminele politieorganisatie afgelopen weekend bekend. Zo krijgt het land toegang tot databases met onder andere vingerafdrukken, paspoortinformatie en arrestatiebevelen. Dit zou het kunnen gebruiken om dissidenten in Europa op te sporen.

De grootste troef is dat het Syrische regime nu internationale arrestatiebevelen kan laten uitvaardigen. Personen die gedagvaard zijn voor een serieuze misdaad kunnen op de ‘rode lijst’ worden gezet. Hun naam wordt dan verstuurd naar de 194 landen die lid zijn zodat als mensen bijvoorbeeld proberen te reizen, een nationale politie-eenheid ze kan arresteren, om ze uiteindelijk uit te leveren.

Controle onder de maat

Maar niet alleen zware criminelen komen op de rode lijst te staan. Ook activisten, journalisten en advocaten duiken regelmatig op. Rusland, China en Turkije staan bekend om het gebruiken van de lijst om dissidenten in het buitenland in handen te krijgen.

“Er gaat behoorlijk wat mis,” zegt Bob Kaarls, specialist in Interpol uitleveringszaken. Hij behandelde de afgelopen tien jaar tientallen zaken waarbij mensen onterecht op de rode lijst terechtkwamen. “Het grote probleem is dat de controle in heel veel gevallen onder de maat blijft,” zegt Kaarls.

Vorig jaar werden er meer dan 13.500 mensen aan de rode lijst toegevoegd. Daarbovenop zijn er ook nog tienduizenden opsporingsverzoeken; verzoeken waardoor politiediensten uit verschillende landen informatie kunnen uitwisselen. “Er zijn slechts tussen de 30 en 40 mensen die al die berichten moeten checken, dus ze kunnen niet alles bekijken,” zegt Bruno Min, Interpol-onderzoeker bij de Britse NGO Fair Trials.

‘Dit wordt een grote test’

Vooral Turkije zet graag mensen op de lijst vanwege vergrijpen als terrorisme, terwijl het dan om lidmaatschap van een politieke organisatie blijkt te gaan, ziet Kaarls. Een ander mechanisme is dat via een Interpol database een paspoort kan worden aangegeven als vermist, zodat dissidenten niet meer kunnen reizen.

Zulke handelingen zouden Syriërs in Europa nu ook kunnen treffen. “Natuurlijk ben ik bezorgd,” zegt Salim Abbara (38), een activist die in 2014 naar Nederland vluchtte. “Ik was actief tegen het Syrische regime, de autoriteiten daar kunnen zeggen dat ik een terrorist ben.”

Aangezien het grootste deel van de Syriërs in Europa een vluchtelingenstatus kreeg, zouden ze in principe veilig moeten zijn. Sinds 2015 mogen vluchtelingen niet meer op de rode lijst worden gezet. Maar dat gaat regelmatig mis. En dan kan het negen maanden tot een jaar duren voordat het lukt om iemands naam er af te krijgen.

“Dit wordt een grote test voor Interpol en een grote test voor de landen waar vluchtelingen wonen, hoe ze de mensen die ze horen te beschermen kunnen isoleren van mogelijk Syrisch misbruik van Interpol,” aldus Bruno Min.

Lees ook:

Assad ziet Syriërs graag terugkeren, maar kan dat wel? ‘Zodra ik terugga, word ik gearresteerd.’

Syriërs in Nederland vrezen een terugreis. Ze zien het vaak misgaan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden