Verenigde Staten

Superstrenge abortuswet Oklahoma lijkt ook aan ivf en anticonceptie te raken

Voorstanders van abortusrechten demonstreren tegen strengere wetgeving bij het deelstaatparlement in Oklahoma City. Beeld AP
Voorstanders van abortusrechten demonstreren tegen strengere wetgeving bij het deelstaatparlement in Oklahoma City.Beeld AP

De anti-abortuswetten in conservatieve Amerikaanse staten worden steeds strenger. Hoe lang voorbehoedsmiddelen en ivf-behandelingen buiten schot blijven, is de vraag.

Seije Slager

De vorige, ook al heel strenge, anti-abortuswet was nog geen drie weken van kracht, of Oklahoma heeft alweer een nieuwe, nóg strengere anti-abortuswet aangenomen. Als gouverneur Kevin Stitt die straks tekent, is Oklahoma de Amerikaanse staat met de strengste beperkingen. Abortus is dan verboden vanaf het moment van bevruchting. Zwangerschappen na incest of verkrachting mogen alleen worden afgebroken als er eerst aangifte is gedaan bij de politie.

Ook iedereen die op enigerlei wijze bijdraagt aan het aanzetten tot een abortus is straks strafbaar. Privépersonen kunnen een premie van duizenden dollars verdienen, door ‘verdachten’ aan te klagen. Die laatste juridische innovatie, waarbij niet de overheid maar burgers de wet handhaven, werd eerder in Texas bedacht, en zorgde ervoor dat dit soort wetten tot nu toe niet door rechters zijn verboden, ook al geldt in de VS nog altijd een landelijk gegarandeerd recht op abortus.

Dat recht sneuvelt waarschijnlijk volgende maand, als het Hooggerechtshof zich uitspreekt over een abortuswet uit Mississippi. Een uitgelekte conceptuitspraak maakte al duidelijk dat de conservatieve meerderheid van het Hof dat landelijke recht wil schrappen. Daarna zouden staten zelf over abortus mogen beslissen. In veel conservatieve staten gaan op dat moment automatisch abortusverboden in, die alvast zijn ‘klaargezet’ voor dat moment.

Radicaler

Zulke wetten worden steeds radicaler, blijkt ook weer uit de nieuwe wet in Oklahoma. In de aanloop naar de beslissing van het Hof is de dadendrang van de Amerikaanse anti-abortusbeweging groot. Maatregelen die kort geleden nog taboe waren, zijn nu bespreekbaar. De uitzonderingen voor abortus na incest of verkrachting worden steeds beperkter, of vervallen helemaal.

Ook wordt er in veel staten gesproken over het straffen van vrouwen die een abortus ondergaan. In Texas werd in 2021 over een wet gedebatteerd die abortus gelijk zou stellen aan moord, en er de doodstraf op zou zetten. Die wet haalde het niet, maar de discussie illustreert wel dat er veel is veranderd sinds 2016. Toen liet Donald Trump zich iets vergelijkbaars ontvallen, en werd hij gecorrigeerd door anti-abortusactivisten die benadrukten dat het hun ging om het verbieden van de procedure, niet over het straffen van vrouwen. Inmiddels is dat geen taboe meer.

Verdere restricties op ivf-behandelingen

De wet in Oklahoma, die abortus ‘vanaf de bevruchting’ verbiedt, zet de deur open naar verdere restricties op ivf-behandelingen, waarbij vaak meerdere embryo’s bevrucht worden in een reageerbuis. Als niet alle geslaagde bevruchtingen teruggeplaatst worden in een baarmoeder, geldt dat dan ook als een abortus? De wet is er stil over, maar sommige ivf-aanbieders voelen de bui al hangen.

Ook sommige voorbehoedmiddelen lijken in een grijs gebied te komen. Morning-afterpillen zijn immers pas werkzaam na de bevruchting, spiraaltjes in sommige gevallen ook. De wet in Oklahoma stelt uitdrukkelijk dat de morning-afterpil toegestaan blijft, maar onder anti-abortusactivisten klinkt de roep om die pil en anticonceptiemiddelen aan te pakken steeds luider.

Lees ook:

Het schrappen van het recht op abortus zou heel Amerika veranderen

Het Hooggerechtshof lijkt met het schrappen van het recht op abortus het leven van vrouwen én het Amerikaanse politieke landschap overhoop te ploegen. Vijf vragen over een hoogst controversiële uitspraak.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden